Loạn thị 1 bên mắt là dạng rối loạn khúc xạ phổ biến, dễ bị bỏ qua. Nếu không được phát hiện, xử lý đúng cách sẽ gây mỏi mắt, nhìn mờ, thậm chí ảnh hưởng đến chất lượng sống. Trong bài viết sau, cùng ECO Pharma tìm hiểu loạn thị một bên mắt là gì và cách khắc phục hiệu quả.

Loạn thị một bên mắt là tình trạng chỉ một mắt có hình dạng giác mạc hoặc thủy tinh thể bất thường. Điều này khiến hình ảnh thu được bị mờ hoặc biến dạng. Khác với loạn thị hai bên – ảnh hưởng đồng thời cả hai mắt, loạn thị 1 bên thường khó phát hiện, dễ bị bỏ qua bởi mắt còn lại vẫn nhìn tốt.
Người bị loạn thị 1 bên mắt thường có các dấu hiệu sau:
Các biểu hiện này thường không rõ ràng nếu mắt còn lại bù trừ tốt, do đó dễ bị nhầm lẫn với các vấn đề thị lực thông thường.
Nguyên nhân chính gây loạn thị 1 bên do sự bất thường trong hình dạng giác mạc hoặc thủy tinh thể. Loạn thị thường có tính di truyền. Ngoài ra, còn có thể phát sinh do: (1)
Các hành vi như đọc sách trong điều kiện thiếu sáng, ngồi quá gần màn hình tivi không phải là nguyên nhân gây loạn thị – đây là quan niệm sai lầm thường gặp. Tuy nhiên, đối với những người đã có tật khúc xạ, các hoạt động này sẽ khiến mắt nhanh mệt mỏi, tăng cảm giác khó chịu khi nhìn, ảnh hưởng đến hiệu suất thị giác.
Hầu hết các trường hợp loạn thị 1 bên không phải là biểu hiện của bệnh lý nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu kèm theo dấu hiệu khác như giảm thị lực đột ngột, biến dạng giác mạc, có thể liên quan đến bệnh lý như giác mạc hình chóp (keratoconus) hoặc chấn thương nghiêm trọng.

Tình trạng loạn thị một bên mắt có thể tiến triển theo thời gian, nhất là khi có các yếu tố thúc đẩy như tuổi tác, thay đổi cấu trúc giác mạc, ảnh hưởng từ môi trường (ánh sáng xanh, khói bụi,…). Do đó, theo dõi thị giác định kỳ với bác sĩ nhãn khoa là cách hiệu quả để phát hiện sớm, kiểm soát tiến triển của bệnh. (2)
Nếu không được điều trị, loạn thị 1 bên dễ dẫn đến nhược thị. Do mắt bị ảnh hưởng nhìn kém hơn, não sẽ ưu tiên dùng mắt còn lại, làm giảm chức năng thị giác ở mắt loạn thị. Đây được gọi là nhược thị kinh tuyến, dạng nhược thị do loạn thị có độ từ 2,0 D – 3,0 D trở lên.
>>> Có thể bạn quan tâm: 10 cách chăm sóc mắt bị loạn thị hiệu quả bạn đã biết làm sao chưa?:
Mục tiêu điều trị loạn thị 1 bên mắt là cải thiện thị lực, giảm triệu chứng khó chịu cho người bệnh. Tùy theo mức độ loạn thị, nhu cầu cá nhân, bác sĩ sẽ chỉ định đeo kính hoặc can thiệp bằng phẫu thuật. (3)
Kính gọng và kính áp tròng là phương án phổ biến để điều chỉnh loạn thị:
Phẫu thuật khúc xạ là giải pháp lâu dài giúp điều chỉnh loạn thị 1 bên mắt, khi người bệnh muốn giảm lệ thuộc vào kính. Bác sĩ sẽ dùng tia laser để điều chỉnh độ cong giác mạc, từ đó khôi phục khả năng hội tụ ánh sáng.
Các phương pháp phổ biến gồm:
Ngoài ra, còn có phương pháp khác như phẫu thuật thay thủy tinh thể hoặc cấy kính nội nhãn, thường được chỉ định trong các trường hợp đặc biệt.

Loạn thị 1 bên mắt là tình trạng phổ biến nhưng thường bị bỏ qua do mắt còn lại vẫn có thể nhìn rõ. Dưới đây là những câu hỏi thường gặp giúp bạn hiểu rõ hơn về tình trạng này:
Việc đeo kính phụ thuộc vào mức độ ảnh hưởng của loạn thị đến thị lực. Nếu độ loạn nhẹ, mắt còn lại vẫn nhìn tốt, bạn có thể không cần đeo kính thường xuyên. Tuy nhiên, khi loạn thị gây mờ mắt, hình ảnh méo mó, khó chịu kéo dài, bác sĩ nhãn khoa thường chỉ định đeo kính để nhìn rõ hơn và giảm áp lực điều tiết cho mắt.
Loạn thị một bên mắt không thể tự biến mất. Mặc dù một số trường hợp có thể ổn định theo thời gian, nhưng hầu hết cần được can thiệp bằng kính, kính áp tròng hoặc phẫu thuật khúc xạ để kiểm soát triệu chứng, duy trì thị lực ổn định. (4)
Loạn thị 1 bên có thể làm suy giảm khả năng đánh giá khoảng cách, chiều sâu và phản xạ thị giác, nhất là trong điều kiện ánh sáng yếu, lái xe ban đêm. Mặc dù mắt còn lại có thể hỗ trợ phần nào, nhưng sự mất cân đối giữa hai mắt vẫn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn khi tham gia giao thông.
Trong nhiều trường hợp, loạn thị một bên mắt khiến mắt phải gắng sức để điều tiết, làm não bộ phải xử lý hình ảnh không rõ ràng, bị biến dạng. Tình trạng căng thẳng thị giác kéo dài sẽ kích hoạt các cơn đau đầu.
Loạn thị 1 bên mắt tuy thường bị xem nhẹ nhưng có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị lực, chất lượng sống nếu không được phát hiện, điều trị đúng lúc. Khám mắt định kỳ, đeo kính đúng độ hoặc can thiệp bằng phương pháp hiện đại sẽ giúp cải thiện tầm nhìn hiệu quả. Bạn có thể đến Trung tâm Mắt – Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để được thăm khám toàn diện. Bệnh viện hiện sở hữu hệ thống Femtosecond laser VISUMAX 800, Excimer laser Mel90, hỗ trợ điều trị loạn thị chính xác, an toàn, hạn chế biến chứng và ngăn ngừa tái loạn thị sau phẫu thuật.