Xăm môi là phương pháp thẩm mỹ phổ biến, được nhiều nữ giới lựa chọn để cải thiện sắc tố và hình dáng môi. Tuy nhiên, có không ít ý kiến cho rằng xăm môi dễ bị viêm gan B, vì thủ thuật này sử dụng kim xuyên qua da để đưa mực, tạo ra nhiều tổn thương vi thể có thể rỉ máu hoặc dịch mô. Liệu điều này có đúng không? Bài viết này của ECO Pharma sẽ làm rõ các yếu tố làm tăng nguy cơ lây nhiễm viêm gan B khi xăm môi và hướng dẫn cách phòng tránh an toàn.
Xăm môi không phải là nguyên nhân trực tiếp gây viêm gan B. Tuy nhiên, tình trạng này vẫn có thể xảy ra nếu quy trình vô khuẩn không được đảm bảo. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), virus viêm gan B có khả năng lây truyền rất cao qua đường máu, cao gấp 50 – 100 lần so với HIV. Trong khi đó, xăm môi là thủ thuật xâm lấn sử dụng kim để đưa mực vào lớp thượng bì, tạo ra nhiều tổn thương vi thể có thể rỉ máu hoặc dịch mô.
Vì vậy, nguy cơ lây nhiễm chủ yếu phụ thuộc vào mức độ an toàn của cơ sở thực hiện. Khi dụng cụ được tiệt trùng đúng chuẩn, sử dụng kim một lần và tuân thủ kiểm soát nhiễm khuẩn nghiêm ngặt, khả năng lây nhiễm sẽ thấp. Ngược lại, nếu quy trình vệ sinh không đạt chuẩn, virus viêm gan B (HBV) có thể xâm nhập qua các vết thương nhỏ trên môi trong quá trình xăm.
Dưới đây là những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ lây nhiễm viêm gan B khi xăm môi:
Kim xăm, đầu kim, cốc mực hoặc các dụng cụ tiếp xúc với máu nếu không được diệt khuẩn đúng quy chuẩn có thể trở thành nguồn lây nhiễm. Theo CDC, virus viêm gan B có thể tồn tại trên bề mặt dụng cụ đến 7 ngày ở nhiệt độ phòng. Đáng chú ý, HBV có khả năng chịu nhiệt cao và không dễ bị bất hoạt bằng các phương pháp khử trùng thông thường. Nghiên cứu cho thấy, virus HBV chỉ bị tiêu diệt hoàn toàn khi đun ở nhiệt độ từ 98°C trở lên trong ít nhất 5 phút, trong khi ở mức 60°C kéo dài nhiều giờ vẫn chưa đảm bảo loại bỏ hoàn toàn virus. (1)
Vì vậy, việc tái sử dụng kim, dùng chung mực xăm hoặc khử trùng qua loa sẽ làm tăng nguy cơ lây truyền virus từ người bệnh sang người lành, và đây cũng là lý do khiến nhiều người lo ngại xăm môi dễ bị viêm gan B, nhất là khi thực hiện tại các cơ sở không đảm bảo kiểm soát nhiễm khuẩn. (2)
Trong quá trình xăm môi, kim xăm sẽ xuyên qua lớp da mỏng để đưa mực và có thể gây chảy máu nhẹ. Nếu kỹ thuật viên sử dụng kim xăm dính máu của người mang virus HBV tiếp tục xăm cho khách hàng mới mà không thay bỏ, người này sẽ có nguy cơ bị lây nhiễm bệnh rất cao. Viêm gan B lây truyền chủ yếu qua đường máu, do đó chỉ cần một lượng máu rất nhỏ cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ. Ngoài ra, không đeo găng tay, thay găng không đúng cách hoặc vệ sinh tay không đạt chuẩn cũng làm tăng nguy cơ lây nhiễm chéo trong môi trường thẩm mỹ.
Sau khi xăm, môi xuất hiện nhiều vết thương vi thể chưa lành. Đây là “cửa ngõ” thuận lợi để virus xâm nhập nếu có tiếp xúc với máu hoặc dịch chứa virus. Trong giai đoạn này, chăm sóc môi không đúng cách hoặc tiếp xúc với nguồn lây có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Ví dụ, quan hệ tình dục bằng miệng, hôn sâu khi môi còn tổn thương hoặc chạm tay không sạch vào môi đều có thể làm tăng khả năng lây nhiễm.
Xem thêm: Viêm gan B lây qua đường nào? Tính lây nhiễm ra sao?
Viêm gan B có thời gian ủ bệnh từ 1-6 tháng sau phơi nhiễm. Do đó, sau thủ thuật xâm lấn như xăm môi, các biểu hiện nhiễm virus thường không xuất hiện ngay. Khi bệnh đã tiến triển qua một khoảng thời gian, người nhiễm có thể cảm thấy mệt mỏi kéo dài, chán ăn, sốt nhẹ, đau cơ, buồn nôn hoặc khó chịu vùng gan. Một số trường hợp xuất hiện vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu hoặc đau tức hạ sườn phải.
Các triệu chứng cấp tính có thể giảm dần nếu cơ thể kiểm soát được virus. Tuy nhiên, vẫn có trường hợp chuyển sang viêm gan B mạn tính mà không có biểu hiện rõ. Ở giai đoạn này, virus tiếp tục tồn tại và có thể gây tổn thương gan âm thầm theo thời gian, làm tăng nguy cơ xơ gan hoặc biến chứng khác. (3)
Nếu nghi ngờ bản thân bị lây nhiễm viêm gan B sau xăm môi, trong 1 – 9 tuần sau khi phơi nhiễm bạn nên đến cơ sở y tế uy tín thực hiện các xét nghiệm máu chẩn đoán viêm gan B, bao gồm HBsAg, anti-HBs, anti-HBc. Đồng thời, thực hiện xét nghiệm lại sau 6 tháng để đánh giá chính xác tình trạng nhiễm. Có thể nhịn ăn 4–6 giờ trước khi lấy máu theo hướng dẫn của cơ sở y tế.
Nếu HBsAg âm tính nhưng chưa có kháng thể bảo vệ (anti-HBs âm tính), bạn nên tiêm vắc xin viêm gan B để phòng ngừa. Trường hợp đã tiêm vắc xin, cần kiểm tra nồng độ kháng thể. Khi anti-HBs ≥ 10 mIU/mL, cơ thể đã có miễn dịch và thường chưa cần tiêm bổ sung. Nếu chưa có miễn dịch hoặc không rõ tiền sử tiêm, hãy trao đổi với bác sĩ để được chỉ định tiêm globulin miễn dịch viêm gan B (HBIG) sớm sau phơi nhiễm 24 giờ, đồng thời bắt đầu phác đồ vắc xin dự phòng.
Đặc biệt trong thời gian này, bạn cần chủ động hạn chế nguy cơ lây truyền: không dùng chung vật dụng cá nhân có thể dính máu (bàn chải đánh răng, dao cạo râu, bấm móng tay,…) với người khác, quan hệ tình dục an toàn và thông báo với bác sĩ nếu đang mang thai hoặc có kế hoạch mang thai để được tư vấn dự phòng lây truyền cho con. Nếu phát hiện nhiễm virus, người bệnh cần được theo dõi và điều trị tại cơ sở chuyên khoa gan mật, không tự ý dùng thuốc để tránh ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm và quá trình điều trị.
Để giảm nguy cơ lây nhiễm viêm gan B khi thực hiện các thủ thuật xâm lấn như xăm môi, bạn cần lưu ý một số điều sau:
Người đi xăm môi dễ bị viêm gan B không? Xăm môi không gây viêm gan B, nhưng nếu cơ sở thực hiện không đảm bảo các điều kiện vệ sinh, dụng cụ không được vô khuẩn đúng cách nguy cơ lây truyền virus HBV là hoàn toàn hiện hữu. Để giảm thiểu tối đa nguy cơ lây nhiễm, bạn cần lựa chọn cơ sở thẩm mỹ uy tín và chủ động tiêm vắc xin trước khi đi xăm môi.
