Bệnh tiểu đường tiến triển có thể gây biến chứng võng mạc tiểu đường, bệnh Glaucoma, tăng nhãn áp, đục thủy tinh thể và sưng thuỷ tinh thể. Khi suy giảm thị lực nghiêm trọng xảy ra liệu những người mắc bệnh tiểu đường có mổ mắt được không? Cùng ECO Pharma tìm hiểu quay bài viết này.

Bệnh tiểu đường ảnh hưởng đến mắt như thế nào?
Bệnh tiểu đường khi tiến triển nặng có thể gây nhiều biến chứng ở mắt, từ khô mắt, giảm cảm giác giác mạc, chậm lành tổn thương đến các biến chứng đe dọa thị lực vốn thường diễn tiến âm thầm cho đến khi trở nặng. Nghiêm trọng nhất là bệnh võng mạc tiểu đường, gồm võng mạc không tăng sinh (mao mạch phình thành túi gây tắc nghẽn tuần hoàn, khiến võng mạc thiếu oxy và dưỡng chất), phù hoàng điểm (dịch rò rỉ từ mao mạch vào hoàng điểm) và võng mạc tăng sinh (mạch máu mới bất thường dễ rò rỉ, tạo mô sẹo gây biến dạng hoặc bong võng mạc).
Bên cạnh đó, người bệnh còn có nguy cơ mắc glaucoma, tăng nhãn áp làm tổn thương mạch máu võng mạc và dây thần kinh thị giác, cùng đục hoặc sưng thủy tinh thể do đường huyết cao kéo dài, có thể dẫn đến mù lòa. (1)
Bệnh tiểu đường có mổ mắt được không?
Mặc dù có nguy cơ biến chứng phẫu thuật cao hơn người bình thường nhưng mổ mắt thường cần thiết để ngăn mất thị lực vĩnh viễn cho bệnh nhân tiểu đường.
Nhiều loại phẫu thuật mắt trên bệnh nhân tiểu đường có thể đạt được kết quả tốt và hiếm khi xảy ra rủi ro nhưng một số loại thì nguy cơ biến chứng cao trong và sau mổ. Ví dụ như ở phẫu thuật cắt bỏ dịch kính điều trị bệnh võng mạc tiểu đường tỷ lệ thành công có thể lên đến 90%; trong khi phẫu thuật đục thuỷ tinh thể có thể dẫn đến sự tiến triển bệnh võng mạc tiểu đường tương đối nhanh, gây xuất huyết dịch kính, tân mạch màng bồ đào, cuối cùng là giảm hoặc mất thị lực. Ngay cả những ca không biến chứng cuối cùng cũng có thể dẫn đến tăng cytokine gây viêm trong mắt gây ra bệnh võng mạc tiểu đường và làm cho bệnh lý điểm vàng trở nên trầm trọng hơn. (2)
Vì vậy điều quan trọng là các bệnh nhân tiểu đường bị suy giảm thị lực cần được đánh giá kỹ lưỡng tình trạng tiểu đường, tình trạng nhãn khoa và sức khỏe toàn thân để biết có thể thực hiện được phẫu thuật mắt hay không, thực hiện được loại phẫu thuật nào và khi nào thì có thể sẵn sàng cho cuộc mổ. Bác sĩ sẽ cân nhắc giữa lợi ích đạt được và rủi ro của từng loại phẫu thuật cụ thể trên các cá nhân cụ thể để đưa ra quyết định cuối cùng.
Những rủi ro khi mổ mắt ở người bị tiểu đường
Ở người mắc tiểu đường tăng đường huyết kéo dài có thể ảnh hưởng đến quá trình lành vết mổ do làm suy giảm đáp ứng miễn dịch và khả năng tái tạo mô. Một nghiên cứu trên Pubmed cho thấy tình trạng tăng đường huyết và các biến chứng mạch máu do tiểu đường có liên quan trực tiếp đến hiện tượng chậm lành vết thương sau phẫu thuật, bao gồm cả phẫu thuật mắt.
Tiểu đường cũng được xem là một yếu tố làm tăng nguy cơ nhiễm trùng sau mổ, đặc biệt trong các phẫu thuật nội nhãn như mổ đục thủy tinh thể. Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng bệnh nhân tiểu đường có nguy cơ viêm nội nhãn cao hơn, chủ yếu do sự kết hợp của chậm lành mô, đáp ứng viêm bất thường và suy giảm chức năng miễn dịch liên quan đến bệnh lý chuyển hóa mạn tính.
Ngoài ra chất lượng thị lực sau mổ mắt cho người bị tiểu đường đôi khi không đạt như kỳ vọng, không phải do kỹ thuật mổ mà do các yếu tố mắt nền sẵn có. Các nghiên cứu cho thấy bệnh nhân tiểu đường thường có thay đổi ở giác mạc, mật độ tế bào nội mô thấp hơn và nguy cơ phù hoàng điểm sau mổ cao hơn, những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến quá trình hồi phục và kết quả thị lực cuối cùng.
Ở bệnh nhân tiểu đường bề mặt mắt thường nhạy cảm hơn và dễ bị tổn thương sau phẫu thuật, kèm theo tình trạng liền biểu mô chậm, nhất là khi có khô mắt hoặc tổn thương thần kinh giác mạc do tiểu đường. Những thay đổi này có thể khiến thời gian hồi phục kéo dài hơn và cần được theo dõi cẩn thận sau mổ.
Xem thêm: Khô mắt sau mổ cận LASIK phải xử trí ra sao?
Chăm sóc mắt sau khi phẫu thuật ở bệnh nhân đái tháo đường
Ở bệnh nhân tiểu đường đường huyết không ổn định có thể làm chậm quá trình lành vết mổ và tăng nguy cơ viêm, nhiễm trùng vì vậy cần giữ cho đường huyết ổn định bằng cách dùng thuốc và ăn uống có kiểm soát. Và để mau lành thương, phục hồi thị lực tốt, ngăn ngừa biến chứng người bệnh cần nghỉ ngơi ít nhất một tuần và chăm sóc mắt chu đáo.
Các biện pháp chăm sóc sau mổ mắt cho người bị tiểu đường như sau:
1. Dùng thuốc theo hướng dẫn
Thuốc được kê đơn sau phẫu thuật bao gồm các dung dịch nhỏ và thuốc uống, chúng giúp giảm đau, ngăn ngừa nhiễm trùng và khô mắt. Khi xuất viện người bệnh cần tiếp tục dùng thuốc hàng ngày theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa.
2. Giữ vệ sinh và bảo vệ mắt
Trong vài ngày đầu sau phẫu thuật người bệnh tránh sờ lên mắt đặc biệt là không được gãi dụi; nên rửa mắt bằng nước muối sinh lý và tránh để mắt bị dính nước, hoá mỹ phẩm. Bạn cũng tránh tiếp xúc với màn hình; hạn chế ra ngoài nhưng nếu thật sự cần thiết nên đeo kính bảo hộ để tránh nắng mặt trời và khói bụi. Ngoài ra các hoạt động bơi lội, xông hơi, luyện tập gắng sức nên tạm ngưng trong ít nhất tháng đầu tiên.
3. Ăn uống bồi bổ
Sau phẫu thuật người bệnh cần ăn uống bồi bổ tốt để nhanh phục hồi. Hãy tăng cường rau xanh, các loại trái cây ít đường, thịt nạc gà, sữa chua không đường, cá và các loại hạt; Chú ý tránh tiêu thụ các thực phẩm ảnh hưởng xấu đến bệnh tiểu đường như thực phẩm nhiều đường và tinh bột hấp thu nhanh; ngoài ra trong ít nhất vài tuần đầu nên tránh các thực phẩm có nguy cơ gây dị ứng như hải sản, thịt gia cầm còn da, nhộng ong; và tránh tiêu thụ caffein, rượu bia, thuốc lá
4. Tái khám đúng hẹn
Ngay cả những loại phẫu thuật hiện đại nhất vẫn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng sau mổ vì vậy người bệnh cần tái khám đúng lịch hẹn để bác sĩ theo dõi sự phục hồi và phát hiện bất kỳ bất thường nào có thể xảy ra. Lịch tái khám thường là sau xuất viện 3 ngày, 7 ngày, 3 tuần sau đó tiếp tục thăm khám định kỳ mỗi 6 tháng.
Tóm lại bệnh tiểu đường có mổ mắt được không thì phẫu thuật cần thiết để ngăn mù loà khi thị lực đã bị suy giảm nặng. Nguy cơ biến chứng phẫu thuật mắt ở bệnh nhân tiểu đường cao hơn so với người bình thường nhưng nếu khâu đánh giá trước mổ kỹ lưỡng, lựa chọn phương pháp can thiệp phù hợp và bác sĩ giỏi chuyên môn, giàu kinh nghiệm sẽ mang đến kết quả tốt với nguy cơ rủi ro tối thiểu.





