Trầm cảm ảnh hưởng đến cuộc sống của hàng triệu người trên thế giới. Là một chứng rối loạn tâm thần phức tạp khó điều trị nhưng vẫn có thể khỏi bệnh nếu được chăm sóc chu đáo, đáp ứng tốt với thuốc và các liệu pháp. Mặc dù vậy, sau khi điều trị khỏi, bệnh trầm cảm có tái phát không là mối lo ngại tiếp theo của nhiều bệnh nhân. Cùng ECO Pharma tìm hiểu chủ đề này.
Bệnh trầm cảm là một bệnh có nguy cơ tái phát cao, với ít nhất 50% những người hồi phục sau lần trầm cảm đầu tiên sẽ bị thêm một hoặc nhiều lần nữa trong suốt cuộc đời và khoảng 80% những người có tiền sử mắc hai lần sẽ bị tái phát thêm một lần nữa. (1)
Trầm cảm tái phát là gì? Trầm cảm tái phát là sau điều trị khỏi bệnh, các dấu hiệu của bệnh trầm cảm lại xuất hiện trở lại. Khi lần đầu tiên đã xảy ra, các cơn tái phát thường sẽ bắt đầu trong vòng 5 năm sau lần đầu tiên. Trung bình những người có tiền sử trầm cảm sẽ có 5 đến 9 cơn trầm cảm riêng biệt trong suốt cuộc đời.
Bệnh trầm cảm có tái phát không? Nhiều nguyên nhân dẫn đến sự tái phát trầm cảm. Có thể do sự thay đổi hormone, các biến cố trong cuộc đời,…
Những sự kiện đau khổ gây sang chấn tâm lý, căng thẳng như người thân qua đời, ly hôn, mất việc làm hoặc các sự kiện cuộc sống khác có thể kích hoạt trầm cảm tái diễn. Trong đó, sự ra đi của người thân là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ra bệnh trầm cảm hoặc khiến trầm cảm tái phát.
Tình trạng này thường gặp ở những bậc phụ huynh lớn tuổi có con cái đã trưởng thành, đi học xa, đã lập gia đình và chuyển ra ở riêng. Hoàn cảnh này khiến họ thiếu sự quan tâm, đồng cảm, cảm thấy buồn bã, lẻ loi và cô độc, dẫn đến chứng trầm cảm tái phát. Ngoài ra, trẻ em lớn lên trong một gia đình không hạnh phúc, thiếu sự quan tâm, đồng cảm từ phụ huynh cũng có khả năng trầm cảm cao hơn.
Bệnh trầm cảm có tái phát không? Hormone đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh các chức năng của cơ thể và có thể ảnh hưởng đến tâm trạng của một người. Sự mất cân bằng hormone có thể gây ra sự tái phát các triệu chứng của bệnh trầm cảm.
Vì thế, nữ giới rất dễ bị tái trầm cảm trong độ tuổi dậy thì, trong và sau thời kỳ mang thai cũng như giai đoạn tiền mãn kinh. Đây là những giai đoạn mà hormone trong cơ thể biến đổi nhiều nhất.
Sau khi được điều trị khỏi, người bệnh đã ổn định tâm thần và quay trở lại cuộc sống thường nhật. Nhưng một thời gian sau đó lại thấy xuất hiện các triệu chứng như trước, cho thấy rối loạn trầm cảm tái phát đã xảy ra.
Người bị bệnh trầm cảm thường có xu hướng thích ở một mình, tự cô lập, không muốn giao tiếp, tham gia vào các hoạt động xã hội hoặc các mối quan hệ. Người bệnh thường cảm thấy không có sức lực để làm việc hoặc hòa nhập vào các hoạt động.
Trầm cảm tái diễn gây ra một số vấn đề về giấc ngủ. Trên thực tế, tình trạng này phổ biến đến mức nhiều bác sĩ ngần ngại chẩn đoán trầm cảm ở những người không gặp vấn đề về giấc ngủ.
Người bệnh có thể mất ngủ vào ban đêm, ngủ nhiều vào ban ngày hoặc gặp phải tình trạng ngưng thở khi ngủ.
Người trầm cảm thường phải đối mặt với nhiều áp lực và cảm xúc tiêu cực bên trong. Sự căng thẳng này tích tụ dần và dễ bùng nổ thành cơn giận dữ. Trầm cảm làm suy yếu khả năng kiểm soát cảm xúc của một người.
Họ có thể dễ dàng chuyển từ trạng thái buồn bã sang cáu gắt, nóng tính một cách đột ngột. Những triệu chứng này xuất hiện sau một thời gian điều trị khỏi bệnh, cho thấy sự quay trở lại của trầm cảm.
Bệnh trầm cảm có tái phát không? Khi trầm cảm tái diễn, người bệnh thường có ý nghĩ tiêu cực về bản thân, cảm giác tuyệt vọng không lối thoát, không còn niềm tin vào bản thân và tương lai. Tự cảm thấy có lỗi với người thân, thua kém những người xung quanh, trở nên vô dụng.
Người bị trầm cảm tái diễn có thể cảm thấy mệt mỏi do nhiều lý do, từ việc thiếu ngủ, chán ăn đến sự mất cân bằng hóa học trong cơ thể. Cụ thể, người bệnh cảm thấy thiếu năng lượng để học tập, làm việc, tham gia các hoạt động thường ngày,… dẫn đến suy giảm chất lượng sống khi trầm cảm quay trở lại.
Tâm trạng buồn bã, chán nản là dấu hiệu đặc trưng của những người bị bệnh trầm cảm. Họ thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, buồn bã, than phiền về cuộc sống và có cảm giác trống rỗng, chán nản, vô vọng, không thiết tha điều gì. Những dấu hiệu xuất hiện trở lại này cho thấy về khả năng trầm cảm tái phát.
Trầm cảm và những cơn đau có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Ở nhiều trường hợp, trầm cảm gây ra các triệu chứng thể chất không rõ nguyên nhân như đau lưng hoặc đau đầu.
Cơn đau này có thể là dấu hiệu đầu tiên hoặc duy nhất của trầm cảm tái phát. Những cơn đau mãn tính cũng gây ra một số vấn đề có thể dẫn đến trầm cảm tái phát, chẳng hạn như khó ngủ và căng thẳng.
Khi trầm cảm tái phát, người bệnh xuất hiện suy nghĩ tiêu cực, hành động chậm chạp hơn, thiếu quyết đoán và giảm sự tập trung. Nếu bình thường, họ có thể giải quyết công việc một cách nhanh chóng và chuẩn xác thì khi bệnh tái phát, họ lại cảm thấy khó khăn trong việc đưa ra quyết định, đôi khi lúng túng không biết phải nên làm gì.
Trầm cảm tái phát gây ra những thay đổi tiêu cực về cách ăn, ngủ, mức năng lượng, sự tập trung và cách nhìn nhận giá trị bản thân. Những điều này góp phần khiến người bệnh mệt mỏi và không còn hứng thú với những hoạt động thường ngày.
Người bệnh có thể xuất hiện một số dấu hiệu muốn tự tử như nói về chuyện kết thúc mạng sống, mua và tích trữ những đồ vật phục vụ cho mục đích tự sát, nói lời tạm biệt với những người thân như thể sẽ không gặp lại,… Đây là những biểu hiện nguy hiểm của trầm cảm tái phát, cần được can thiệp sớm.
Những người bị trầm cảm tái phát có thể cảm thấy cân nặng của mình thay đổi. Đối với một số người, trầm cảm dẫn đến ăn quá nhiều, lựa chọn thực phẩm không lành mạnh và ít vận động.
Theo thời gian, tăng cân có thể dẫn đến béo phì. Ngoài ra, trầm cảm cũng có thể dẫn đến chán ăn, khiến người bệnh giảm cân đột ngột.
Trầm cảm là một rối loạn tâm thần phức tạp, khó điều trị. Điều trị khỏi bệnh rất khó khăn, mất nhiều thời gian, chi phí và sự hỗ trợ của gia đình, bạn bè, nơi làm việc, học tập. Sau khi khỏi bệnh, việc phòng ngừa trầm cảm rất quan trọng. Mặc dù không dễ dàng nhưng những biện pháp sau đây thường hữu ích.
Cùng ECO Pharma tìm hiểu một số biện pháp phòng ngừa tái phát trầm cảm dưới đây:
Nếu không điều trị trầm cảm đúng hướng, bệnh ở trẻ có thể tái phát ở giai đoạn trưởng thành với mức độ nặng hơn. Vì vậy, phụ huynh cần phát hiện, đưa con đến bệnh viện, tích cực can thiệp ngay từ đợt trầm cảm đầu tiên của con. Song song đó, phụ huynh cần dành nhiều thời gian quan tâm chăm sóc, trò chuyện với con hàng ngày.
Người trưởng thành nên hoàn thành liệu trình chữa trị bệnh trầm cảm, dùng thuốc đúng chỉ định, điều trị tích cực các bệnh lý khác,… để tránh trầm cảm tái diễn.
Việc điều trầm cảm trị đòi hỏi sự kiên nhẫn và tuân thủ nghiêm ngặt. Việc hoàn thành phác đồ điều trị không chỉ giúp cải thiện đáng kể các triệu chứng mà còn giảm thiểu nguy cơ tái phát. Thuốc không thể cải thiện triệu chứng ngay lập tức.
Chúng cần thời gian để cân bằng lại các chất hóa học trong não. Nếu ngừng thuốc quá sớm, các triệu chứng có thể quay trở lại và thậm chí còn trầm trọng hơn.
Người bệnh cần uống thuốc đúng thời gian, cùng một thời điểm trong ngày, đúng liều lượng và thăm khám định kỳ theo lịch hẹn. Đây là một trong những lưu ý quan trọng hàng đầu, là yếu tố giúp điều trị trầm cảm thành công và ngăn ngừa tái phát hiệu quả.
Một số bệnh lý khác có thể ảnh hưởng đến khả năng đáp ứng với thuốc điều trị trầm cảm. Vì vậy, khi nhận thấy trầm cảm quay trở lại, hãy đến bệnh viện kiểm tra xem bạn có đang mắc phải một số vấn đề sức khỏe tiềm ẩn hay không, ví dụ như suy giáp, thiếu hụt vitamin, đường huyết thấp, tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim, Parkinson,…
Bệnh trầm cảm có tái phát không? Một lối sống lành mạnh giúp cải thiện tâm trạng, ngăn ngừa trầm cảm tái diễn và tốt cho sức khỏe tổng thể:
Bệnh trầm cảm có bị tái phát không? Là một bệnh dễ tái phát. Bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc, tâm lý trị liệu, liệu pháp kích thích não như lần điều trị trước khi trầm cảm quay trở lại.
Các bác sĩ sử dụng nhiều loại thuốc khác nhau để điều trị trầm cảm tái phát, bao gồm (2):
Các loại thuốc chống trầm cảm cũ hơn cũng có thể mang lại hiệu quả. Nhưng hiện nay chúng không được sử dụng thường xuyên vì có nguy cơ gây ra các tác dụng phụ nghiêm trọng. Các loại thuốc cũ hơn này bao gồm:
Ngoài ra, bác sĩ có thể kết hợp thuốc chống trầm cảm với các loại thuốc chống loạn thần không điển hình, thuốc ổn định tâm trạng, thuốc chống lo âu và các loại thuốc khác.
Tâm lý trị liệu giúp người bệnh tìm ra những cách tốt hơn để đối phó hoặc giải quyết vấn đề. Thông qua liệu pháp tâm lý, người bệnh cũng có thể học cách quản lý suy nghĩ và hành động của chính mình để cảm thấy bớt chán nản hơn.
Có nhiều loại liệu pháp tâm lý, trong đó liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) được sử dụng phổ biến. Đây là cách giúp người bệnh xác định và thay đổi những niềm tin, hành vi tiêu cực góp phần gây ra chứng trầm cảm.
Liệu pháp kích thích não đóng vai trò quan trọng trong điều trị các rối loạn tâm thần. Phương pháp này hoạt động bằng cách kích hoạt hoặc ức chế não bằng điện. Điện có thể được truyền trực tiếp thông qua các điện cực cấy ghép trong não hoặc gián tiếp thông qua các điện cực đặt trên da đầu. (3)
Liệu pháp này có lịch sử sử dụng lâu nhất cho bệnh trầm cảm và là một trong những liệu pháp kích thích não được sử dụng rộng rãi nhất.
Liệu pháp thay thế bao gồm nhiều phương pháp khác nhau, từ chế độ ăn uống và tập thể dục đến những khía cạnh khác trong lối sống của người bệnh (4). Ví dụ về các liệu pháp thay thế bao gồm:
Chuyên khoa Tâm – Thần kinh, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh với đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm giúp điều trị trầm cảm tái phát một cách hiệu quả, nhanh chóng, an toàn.
Các chuyên gia hàng đầu lĩnh vực sẽ giúp người bệnh tháo gỡ những vướng mắc trong lòng thông qua các buổi trị liệu tâm lý chuyên sâu, hướng dẫn người bệnh có góc nhìn tích hơn về bàn thân cũng như cuộc sống. Các thuốc chống trầm cảm tốt nhất sẽ được kê đơn để kiểm soát các triệu chứng.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội:
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TPHCM:
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Quận 8:
Trung tâm Khám chữa bệnh Đa khoa Tâm Anh Quận 7:
Fanpage: facebook.com/benhvientamanh/
Website: tamanhhospital.vn
Bệnh trầm cảm có tái phát không? Đây là bệnh lý có khả năng tái phát cao, đặc biệt khi người bệnh không hoàn thành phác đồ điều trị hoặc không duy trì lối sống khoa học, tích cực. Phụ nữ nên bổ sung tinh chất Lepidium Meyenii chứa các dưỡng chất như amino acid, nhóm alkaloid, nhóm glucosinat, nhóm acid béo, chất xơ. Các chất này tác động đến hệ trục Não bộ – Tuyến yên – Buồng trứng, hỗ trợ điều hòa bộ ba nội tiết tố quan trọng Estrogen, Progesterone và Testosterone, hỗ trợ phòng ngừa trầm cảm tái diễn một cách hiệu quả.
