Giấc ngủ ngon là nền tảng của sức khỏe, nhưng đối với nhiều người bị đau dạ dày, có được giấc ngủ sâu là một điều khó khăn. Hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu về tình trạng đau dạ dày mất ngủ trong bài viết sau.
Đau dạ dày (đau bao tử) là một tình trạng phổ biến do viêm loét dạ dày, rối loạn vận động hoặc tăng tiết axit dịch vị. Triệu chứng thường gặp là các cơn đau âm ỉ, nóng rát, đầy hơi và tức ngực, có thể xuất hiện tại vùng thượng vị, lệch sang bên trái, phải hoặc lan ra sau lưng. Tình trạng đau có thể xuất hiện khi đói hoặc vào ban đêm, nhưng cũng có thể đau khi ăn làm người bệnh không ăn được nhiều.
Hầu hết các cơn đau dạ dày đều không nghiêm trọng và sẽ khỏi sau vài ngày. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, cơn đau kéo dài và dữ dội có thể là dấu hiệu cảnh báo một tình trạng nghiêm trọng cần phải đến bệnh viện. (1)
Những cơn đau dạ dày có thể xảy ra vào ngày hoặc ban đêm. Vào ban ngày nó gây ảnh hưởng đến công việc, học tập còn vào ban đêm, nó khiến cho người bệnh không thể ngủ ngon giấc.
Ở mỗi chứng đau dạ dày có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ theo những cách khác nhau. Chẳng hạn như:
Thức ăn trong dạ dày trào ngược lên thực quản gây ra các triệu chứng ợ nóng, rát ở cổ họng và ngực. Nó có thể gây đau họng, ho, tăng tiết nước bọt nặng hơn trong tư thế nằm, vì vậy ảnh hưởng xấu đến giấc ngủ vào ban đêm. (2)
Trong tư thế nằm, dạ dày, thực quản theo phương ngang vì vậy axit dạ dày dễ dàng trào ngược lên thực quản. Cộng với việc sản xuất nước bọt để trung hòa axit dạ dày bị giảm trong giai đoạn ngủ sâu dẫn đến hoạt động nuốt ít hơn cũng sẽ khiến axit dạ dày trào lên nhiều hơn. Trào ngược dạ dày còn nghiêm trọng hơn nếu bạn nằm ngủ ngay sau khi ăn hoặc ăn những thực phẩm kích thích dạ dày.
Trong một cuộc khảo sát ở những người bị trào ngược, gần 60% cho biết tình trạng này tác động xấu đến giấc ngủ của họ và hơn 30% cho biết nó gây ảnh hưởng đến hoạt động ban ngày. (3)
Xem thêm: Trào ngược dạ dày gây mất ngủ ra sao
Viêm loét niêm mạc dạ dày hoặc tá tràng gây ra các cơn đau âm ỉ. Nếu xảy ra vào ban đêm, người bệnh sẽ không thể ngủ yên giấc vì khó chịu. Cơn đau có thể kéo dài trong một vài giờ nhưng cũng có thể đến sáng. (4)
Ngoài đau âm ỉ, các triệu chứng ợ hơi, buồn nôn, nôn mửa cũng làm cho người bệnh khó đi vào giấc ngủ hoặc bị thức giấc giữa đêm.
Hội chứng này gây ra đau bụng, tiêu chảy, táo bón, đầy hơi, mệt mỏi. Nếu xảy ra vào ban ngày, các triệu chứng khó chịu sẽ làm cho người bệnh không thể tập trung vào học tập, công việc. Nếu xảy ra vào ban đêm, người bệnh sẽ khó đi vào giấc ngủ, ngủ không ngon giấc hoặc bị mất ngủ.
Mất ngủ và đau dạ dày có mối liên hệ qua lại, tạo thành một vòng luẩn quẩn. Mất ngủ làm tăng nguy cơ đau dạ dày và đau dạ dày lại gây mất ngủ. Vòng luẩn quẩn này có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn nếu không được điều trị.
Mất ngủ có thể gây đau dạ dày bằng nhiều cách. Chẳng hạn như khi mất ngủ, dạ dày không được nghỉ ngơi sẽ sản xuất nhiều axit dịch vị hơn, gây kích ứng và viêm loét. Mất ngủ kéo dài cũng gây ra căng thẳng, lo âu, có thể làm tăng tiết axit và gây đau đớn, co thắt dạ dày. Ở chiều ngược lại, cơn đau dạ dày gây ra cảm giác đầy hơi, khó tiêu, buồn nôn do đau. Những triệu chứng khó chịu sẽ ảnh hưởng đến giấc ngủ.
Một nghiên cứu cho thấy những người ngủ 9 tiếng hoặc hơn mỗi đêm có tỷ lệ loét dạ dày thấp hơn những người ngủ 7 tiếng. Nghiên cứu cho rằng, giấc ngủ có thể có tác dụng bảo vệ chống lại loét dạ dày. (5)
Đau dạ dày không ngủ được phải làm sao? Bác sĩ sẽ thăm khám và kê đơn thuốc để điều trị chứng đau dạ dày, làm giảm các triệu chứng gây ảnh hưởng đến giấc ngủ. Ví dụ, nếu đau dạ dày do nhiễm vi khuẩn H. pylori, bác sĩ có thể chỉ định một số loại thuốc để giúp giảm đau loét dạ dày:
Người gặp các vấn đề về dạ dày nên thực hiện những điều sau để phòng ngừa mất ngủ:
Tư thế ngủ có thể ảnh hưởng đến các tình trạng như loét dạ dày và trào ngược dạ dày thực quản. Thay đổi thói quen ngủ, tư thế ngủ đúng có thể giúp làm giảm các triệu chứng của cả hai tình trạng này.
Xây dựng chế độ ăn uống khoa học là một phần quan trọng trong việc phòng ngừa đau dạ dày gây mất ngủ. Người bệnh nên ăn các bữa ăn đúng giờ giấc, tránh bỏ bữa hoặc ăn quá muộn vào buổi tối; Tránh ăn các loại đồ ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ, đồ ăn chua, đồ uống có gas, cà phê, rượu bia. Bạn cũng không nên ăn quá no, đặc biệt là vào buổi tối; Nên ăn chậm, nhai kỹ giúp thức ăn được tiêu hóa tốt hơn, giảm nguy cơ mất ngủ đau dạ dày.
Ngoài ra, người bệnh cũng có thể cải thiện giấc ngủ bằng cách đảm bảo không gian ngủ tối, yên tĩnh và thư giãn. Tivi, máy vi tính, điện thoại, máy tính bảng và các thiết bị điện tử khác không nên dùng vào trước giờ đi ngủ. Chúng có thể khiến bạn khó có được một giấc ngủ ngon.
Người bệnh cũng nên đi ngủ và thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày để thiết lập nhịp sinh học cho cơ thể. Hoạt động thể dục thường xuyên vào ban ngày và tránh ngủ trưa cũng sẽ giúp bạn có giấc ngủ ngon hơn vào ban đêm.
Nếu bị đau dạ dày mất ngủ kéo dài, bạn nên đến bệnh viện thăm khám và điều trị sớm. Mất ngủ kéo dài quá ba tháng sẽ chuyển thành mất ngủ mãn tính khó điều trị, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe. Trong khi đau dạ dày nặng không chỉ gây mất ngủ còn có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng, chẳng hạn như viêm loét nặng làm xuất huyết dạ dày dẫn đến thiếu máu mãn tính. Nếu đau dạ dày do vi khuẩn H.pylori không được điều trị còn làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày.
