Sùi mào gà là bệnh lý truyền nhiễm qua đường tình dục phổ biến do virus HPV gây ra, thường xuất hiện dưới dạng các u nhú tại bộ phận sinh dục hoặc khoang miệng. Bên cạnh con đường lây nhiễm quen thuộc, nhiều người băn khoăn hôn nhau có lây sùi mào gà không, bởi nụ hôn có thể đi kèm tiếp xúc niêm mạc và trao đổi dịch cơ thể. Cùng ECO Pharma tìm hiểu chi tiết ngay trong bài viết sau đây.
Hành động hôn nhau hoàn toàn có khả năng lây truyền sùi mào gà nếu một trong hai người đang nhiễm virus HPV trong khoang miệng hoặc họng. Tuy nhiên, nguy cơ lây nhiễm sùi mào gà qua nụ hôn không giống nhau ở mọi hình thức mà phụ thuộc vào mức độ tiếp xúc niêm mạc và tình trạng tổn thương trong khoang miệng. (1)
Hôn môi sâu có khả năng làm tăng nguy cơ lây sùi mào gà do xảy ra tiếp xúc trực tiếp niêm mạc miệng, kèm theo sự trao đổi nước bọt và cọ xát lưỡi, khoang miệng. Trong điều kiện miệng có vết xước nhỏ như nhiệt miệng, viêm lợi hoặc chảy máu chân răng, virus HPV có thể xâm nhập dễ dàng hơn và gây nhiễm trùng.
Hôn xã giao thông thường chỉ là tiếp xúc da – da trong thời gian ngắn nên khả năng lây sùi mào gà là rất thấp. Virus HPV chủ yếu lây lan qua sự tiếp xúc giữa niêm mạc với niêm mạc hoặc da với niêm mạc có sự hiện diện của dịch tiết chứa virus. Khả năng lây bệnh trong trường hợp hôn xã giao chỉ xảy ra nếu vùng da tiếp xúc đang có vết thương hở lớn hoặc đối phương có các nốt u nhú sùi mào gà đang phát triển ngay tại vị trí môi tiếp xúc.
Nếu chỉ hôn môi người đang bị sùi mào gà ở vùng kín thì không làm lây bệnh, vì virus HPV không tự lây lan từ cơ quan sinh dục lên miệng qua nụ hôn thông thường. Tuy nhiên, nếu có quan hệ bằng miệng (oral sex), niêm mạc miệng và họng tiếp xúc trực tiếp với tổn thương chứa virus HPV, khi đó nguy cơ lây sùi mào gà sang miệng và họng là rất cao.
Cơ chế lây truyền sùi mào gà qua nụ hôn xuất phát từ đặc tính sinh học của virus HPV. Đây là loại virus có ái lực cao với các tế bào biểu mô tầng, loại tế bào lót bên trong khoang miệng, họng và bộ phận sinh dục.
HPV không chỉ khu trú ở vùng sinh dục mà còn có thể tồn tại trong khoang miệng, bao gồm niêm mạc miệng, vòm họng, các rãnh của amidan và tuyến nước bọt. Khi có sự trao đổi nước bọt trong quá trình tiếp xúc gần, virus có thể theo dịch tiết tiếp cận niêm mạc của người lành. Ngoài ra, việc HPV cư trú âm thầm tại khoang miệng khiến nguy cơ lây truyền qua nụ hôn trở nên khó nhận biết nếu không có biểu hiện rõ ràng.
Nguy cơ lây HPV qua nụ hôn tăng lên khi trong miệng có vết thương hở như nhiệt miệng, viêm lợi hoặc sau nhổ răng, khiến hàng rào bảo vệ niêm mạc bị phá vỡ. Ở những người có hệ miễn dịch suy yếu hoặc mắc bệnh lý nền, khả năng kiểm soát và đào thải virus sau phơi nhiễm cũng kém hơn. Đặc biệt, nếu đối phương đang có các nốt sùi trong khoang miệng, tải lượng HPV tại tổn thương rất cao, từ đó gia tăng đáng kể nguy cơ lây truyền khi tiếp xúc trực tiếp. (2)
Sùi mào gà ở miệng thường diễn tiến âm thầm, dễ bị nhầm lẫn với các tổn thương lành tính trong khoang miệng.
Thời gian ủ bệnh của sùi mào gà ở miệng thường kéo dài từ 3 tuần đến 8 tháng trước khi xuất hiện các biểu hiện lâm sàng. Trung bình, các triệu chứng thực thể bắt đầu xuất hiện sau khoảng 2 – 3 tháng kể từ thời điểm tiếp xúc ban đầu.
Trong giai đoạn này, virus có thể nằm tiềm ẩn trong tế bào biểu mô niêm mạc miệng mà không gây biểu hiện bất thường, khiến người nhiễm khó nhận biết. Chỉ khi điều kiện thuận lợi xuất hiện, như suy giảm miễn dịch hoặc tổn thương niêm mạc, các nốt sùi mới bắt đầu hình thành và trở thành dấu hiệu lâm sàng rõ rệt.
Khi kết thúc giai đoạn ủ bệnh, các u nhú sẽ bắt đầu xuất hiện với những đặc điểm đặc trưng:
Sùi mào gà ở miệng và nhiệt miệng thường dễ bị nhầm lẫn do cùng xuất hiện trong khoang miệng, tuy nhiên hai tình trạng này khác nhau:
|
Tiêu chí |
Sùi mào gà ở miệng |
Nhiệt miệng |
|
Nguyên nhân |
Nhiễm virus HPV |
Tổn thương niêm mạc do stress, thiếu vi chất, cọ xát, thay đổi nội tiết tố, thiếu ngủ, vô tình cắn vào má hoặc lưỡi,.. |
|
Hình dạng |
Nốt sùi lồi, u nhú mềm, bề mặt sần. |
Vết loét nông, tròn hoặc bầu dục. |
|
Màu sắc |
Hồng nhạt hoặc trắng. |
Trắng hoặc vàng nhạt, viền đỏ. |
|
Cảm giác đau |
Ít đau hoặc không đau. |
Đau rát rõ, nhất là khi ăn uống. |
|
Khả năng chảy máu |
Dễ chảy máu khi cọ xát. |
Hiếm khi chảy máu. |
|
Diễn tiến |
Không tự khỏi, tăng kích thước và số lượng theo thời gian. |
Tự khỏi trong khoảng 10 – 14 ngày. |
|
Tính lây nhiễm |
Có khả năng lây nhiễm. |
Không lây nhiễm. |
Khi có dấu hiệu nghi ngờ nhiễm HPV ở miệng, người bệnh cần chủ động theo dõi và xử trí sớm:
Để giảm thiểu rủi ro nhiễm HPV qua nụ hôn và các hoạt động khác, bạn nên áp dụng các biện pháp sau:
Hôn nhau có lây sùi mào gà không? Nguy cơ lây sùi mào gà qua nụ hôn phụ thuộc vào hình thức hôn và tình trạng niêm mạc miệng của người tiếp xúc. Hôn xã giao thông thường hầu như không lây nhiễm, trong khi hôn môi sâu hoặc tiếp xúc niêm mạc có vết thương hở, nốt sùi trong miệng có thể làm tăng nguy cơ lây HPV. Khi xuất hiện các nốt lạ trong miệng, môi hoặc họng kéo dài không rõ nguyên nhân, bạn hãy đến bệnh viện thăm khám sớm.
