Phẫu thuật Lasik phổ biến trong điều trị tật cận thị hiện nay giúp cải thiện tầm nhìn nhanh chóng. Tuy nhiên, một vấn đề khiến nhiều người lo lắng là sau khi mổ lasik có bị cận lại không và cần làm gì để mắt tránh tái cận?
Phương pháp mổ mắt Lasik là gì?
Lasik (Laser Assisted in Situ Keratomileusis) là phương pháp phẫu thuật mắt điều trị các tật khúc xạ, trong đó có cận thị. Lasik được thực hiện bằng cách chiếu tia laser để định hình lại giác mạc, nhằm tạo ra hình ảnh rõ nét trên võng mạc để cải thiện tầm nhìn. (1)
Quy trình phẫu thuật Lasik được thực hiện qua 3 bước:
- Bước 1 - Tạo vạt giác mạc: Bác sĩ tạo vạt giác mạc bằng dụng cụ tự động, sau đó lật vạt sang một bên để lộ ra nhu mô giác mạc bên dưới.
- Bước 2 - Chiếu laser định hình giác mạc: Để làm mỏng một phần giác mạc, giúp ảnh của vật hội tụ đúng vị trí võng mạc, từ đó khôi phục thị lực trở lại bình thường. Thời gian chiếu laser chỉ trong vài giây.
- Bước 3 - Đặt vạt giác mạc về vị trí cũ: Bác sĩ đặt lại vạt giác mạc về vị trí cũ để bảo vệ vết mổ, mắt sẽ tự lành mà không cần khâu.

Hiện nay, mổ Lasik rất được ưa chuộng vì có nhiều ưu điểm vượt trội:
- An toàn: Phẫu thuật Lasik ít gây tổn thương cho các cơ quan thần kinh giác mạc.
- Hiệu quả: Khôi phục thị lực ngay sau khi mổ mà không cần đeo kính.
- Nhanh chóng: Quá trình mổ Lasik diễn ra rất nhanh chóng, chỉ trong vòng vài phút.
- Không đau đớn: Người bệnh sẽ không chảy máu hay cảm thấy đau đớn trong quá trình thực hiện Lasik.
Mổ Lasik có bị cận lại không?
Tình trạng bị tái cận sau khi mổ Lasik chiếm tỷ lệ nhỏ, nhưng vẫn có khả năng xảy ra. Vậy mổ mắt cận thị có tái cận không? Một nghiên cứu công bố trên tạp chí Phẫu thuật Khúc xạ (Journal of Refractive Surgery) đã tiến hành phân tích 2530 người bệnh (4937 mắt) từng mổ Lasik và thu được kết quả: có đến 90.6% người vẫn đạt thị lực 20/20 ở hai mắt sau 5 năm phẫu thuật. Điều đó có nghĩa tỷ lệ mắt bị tái cận chỉ khoảng 10%. (2)
Nguyên nhân vì sao bị cận lại sau khi phẫu thuật?
Việc bị cận lại sau khi phẫu thuật Lasik bắt nguồn từ một số nguyên nhân chính:
1. Chọn nhầm phương pháp phẫu thuật
Phương pháp Lasik sử dụng tia laser bào mòn giác mạc. Độ cận càng cao thì giác mạc bị bào mòn càng nhiều. Đối với những người bị cận nặng (trên -6 diop), sau khi mổ Lasik phần giác mạc còn lại quá mỏng, khó chịu được áp lực nên bị giãn trở lại dẫn đến tái cận thị.
2. Mắt hoạt động quá tải sau mổ
Sau phẫu thuật Lasik, mắt cần được nghỉ ngơi, thư giãn một khoảng thời gian. Thế nhưng nhiều người bệnh đã để mắt hoạt động quá mức khi học bài, làm việc trong không gian thiếu sáng hoặc xem tivi, điện thoại, laptop, đọc sách ở khoảng cách quá gần. Việc này khiến mắt bị tái cận thị.

3. Độ khúc xạ không ổn định
Nếu độ khúc xạ không vượt quá 1 độ trong vòng 6 tháng thì được xem là ổn định. Người dưới 18 tuổi, phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú là nhóm đối tượng có thể thay đổi độ cận trong 6 tháng. Nếu phẫu thuật Lasik trong khoảng thời gian này sẽ có nguy cơ tái cận thị.
4. Do thay đổi khúc chiết của thủy tinh thể
Theo thời gian và tuổi tác, thủy tinh thể bị lão hóa dần, mất tính đàn hồi, độ trong suốt do sự biến đổi của quá trình lão hóa. Với nhóm người bị cận thị nặng, hiện tượng lão hóa thủy tinh thể diễn ra nhanh hơn, làm thay đổi chỉ số khúc xạ dẫn đến tái cận thị. (3)
5. Thực hiện mổ mắt khi không đủ điều kiện
Phương pháp mổ Lasik đạt hiệu quả tối ưu khi mắt của người bệnh đáp ứng những điều kiện sau:
- Độ khúc xạ ổn định.
- Giác mạc có cấu trúc bình thường, độ dày và độ cong phù hợp, không có yếu tố bất thường như giác mạc hình chóp hoặc quá thẳng.
- Mắt không gặp các vấn đề như lác, viêm nhiễm hoặc mắc bệnh liên quan đến võng mạc, thủy tinh thể.
Một số trường hợp cấu trúc mắt không phù hợp phẫu thuật Lasik gồm hốc mắt hẹp, kích thước mắt nhỏ, độ cong của giác mạc quá cao hoặc quá thấp. Nếu vẫn mổ Lasik khi mắt không đủ điều kiện thì nguy cơ tái cận rất cao.
6. Tồn dư độ cận sau khi mổ
Trước khi mổ Lasik, bác sĩ sẽ xác định độ cận của người bệnh. Nếu quá trình này bị sai sót sẽ dẫn đến thông số đầu vào không chính xác, gây ra việc không loại bỏ hoàn toàn độ cận. Mức độ tồn dư độ khúc xạ sẽ ảnh hưởng đến thị lực và có thể khiến người bệnh tái cận.
Việc xác định chính xác độ khúc xạ của mắt là cực kỳ quan trọng. Để phòng tránh xảy ra sai sót trong quá trình đo thị lực, người bệnh cần lưu ý chăm sóc mắt và hạn chế đeo kính áp tròng theo chỉ dẫn của bác sĩ.
Những đối tượng không nên phẫu thuật Lasik
Mổ mắt Lasik có bị cận lại không? Khả năng tái cận cao sau phẫu thuật Lasik ở một số người. Vì vậy những người này không nên thực hiện phẫu thuật Lasik:
- Mắc bệnh về mắt: Viêm giác mạc, thoái hóa võng mạc, tăng nhãn áp.
- Giác mạc quá mỏng, quá phẳng hoặc có hình chóp.
- Phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú.
- Bị khô mắt nặng.
- Viêm giác mạc do Herpes.
- Người mắc bệnh tự miễn.
Làm gì để mắt không bị tái cận sau khi phẫu thuật?
Nhằm giảm nguy cơ mắt bị tái cận sau phẫu thuật Lasik, người bệnh cần tuân thủ một số biện pháp:
1. Tái khám định kỳ, nắm rõ tình hình mắt sau khi phẫu thuật
Việc tái khám định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ là rất quan trọng, giúp theo dõi tình trạng mắt và điều chỉnh thuốc phù hợp nhu cầu của từng giai đoạn.
2. Hạn chế tiếp xúc với ánh nắng
Người bệnh tránh để mắt tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, bụi bẩn bằng cách đeo kính bảo vệ mỗi khi ra đường.
3. Hạn chế lao động, thể thao nặng
Người bệnh cần tạm ngưng bơi lội hoặc các môn thể thao có thể gây tổn thương mắt, khiến quá trình hồi phục diễn ra chậm hơn.
4. Cần thời gian cho mắt nghỉ ngơi
Sau phẫu thuật, mắt cần được nghỉ ngơi thường xuyên, vì vậy bạn cần tránh các hoạt động tạo áp lực cho mắt như xem tivi, điện thoại, đọc sách, chơi game. Trong trường hợp bắt buộc, hãy chia nhỏ thời gian để giảm căng thẳng cho mắt. Sau 20 phút dùng thiết bị điện tử, hãy dành 2 phút cho mắt nghỉ ngơi. Ngoài ra, cần tạo thói quen nhắm mắt vài phút sau mỗi đợt làm việc để mắt được thư giãn.

5. Tránh để hóa chất bay vào mắt
Khi rửa mặt hay gội đầu, người bệnh cần chú ý không để xà phòng dính vào mắt.
6. Không thức khuya và cần ngủ đủ giấc
Thức khuya khiến mắt phải hoạt động nhiều hơn, nhất là trong môi trường không đủ ánh sáng càng làm mắt căng thẳng và mệt mỏi, tăng nguy cơ tái cận thị sau mổ Lasik. Người bệnh nên ngủ đủ giấc 7 - 8 giờ mỗi ngày để mắt có thời gian nghỉ ngơi.
7. Chế độ dinh dưỡng hợp lý
Sau phẫu thuật Lasik, người bệnh nên tăng cường dinh dưỡng tốt cho mắt giúp hỗ trợ mắt sớm phục hồi sáng khỏe:
- Vitamin A: Khoai lang, cà rốt, bông cải xanh, ớt chuông, cá trích, gan bò, xoài, dưa lưới,...
- Vitamin C: Cam, cà chua, dứa, dâu tây, kiwi, ổi, nho đen, chanh, đu đủ, bông cải xanh, cải xoăn, cải bó xôi,...
- Axit béo Omega-3: Hạt chia, hạt óc chó, cá thu, cá hồi, cá ngừ, hàu, cá cơm, cá mòi, trứng cá muối, đậu nành,...
- Kẽm: Hàu, tôm, cua, sò, trứng, sữa, thịt động vật, thịt gà, đậu hà lan, socola đen, bơ,...
- Lutein và Zeaxanthin: Đậu xanh, bí đỏ, cà rốt, bắp ngô, cải xoăn, cải bó xôi, mùi tây, trứng,...
8. Chú ý quy trình chăm sóc mắt sau mổ cận
- Trong vòng 5 - 6 giờ sau mổ Lasik, tránh để mắt tiếp xúc với ánh sáng mạnh.
- Trong 24 giờ đầu, không nên dùng thiết bị điện tử để tránh làm mắt căng thẳng.
- Trong 3 ngày đầu, nên đeo kính bảo hộ mắt khi thực hiện các hoạt động hằng ngày.
- Trong khoảng một tháng đầu sau phẫu thuật, không nên trang điểm vùng mắt hay tham gia các môn thể thao có thể ảnh hưởng đến mắt như bơi lội.
9. Bảo vệ mắt từ bên trong
Để tránh bị tái cận sau mổ Lasik, người bệnh có thể bảo vệ mắt từ bên trong bằng cách bổ sung dưỡng chất có lợi cho mắt. Tinh chất Broccophane chiết xuất từ bông cải xanh Broccoli giàu Sulforaphane giúp tăng thioredoxin, nuôi dưỡng võng mạc và thủy tinh thể từ bên trong, ngăn ngừa mỏi mắt, nhức mắt, khô mắt. Đồng thời, tinh chất này còn bảo vệ mắt khỏi tác hại của ánh sáng xanh từ màn hình điện thoại, máy vi tính, tivi, hỗ trợ phòng ngừa và cải thiện các tật khúc xạ.
Trên đây là những chia sẻ của ECO Pharma để giải đáp câu hỏi “Mổ lasik có bị cận lại không?”. Mặc dù tỷ lệ tái cận rất thấp nhưng người bệnh cần áp dụng những biện pháp chăm sóc phù hợp để tránh tái cận sau phẫu thuật Lasik. Bên cạnh đó, bạn cần tuân thủ chỉ dẫn và lịch hẹn tái khám của bác sĩ để theo dõi quá trình mắt phục hồi cũng như phòng ngừa các biến chứng có thể xảy ra trong thời gian đầu sau phẫu thuật.





