Hiến máu là hành động nhân văn cao cả, nhưng an toàn truyền máu luôn là ưu tiên hàng đầu trong y học hiện đại. Nhiều người băn khoăn liệu bị sùi mào gà có hiến máu được không khi lo ngại virus HPV có thể gây ảnh hưởng đến chất lượng máu hoặc lây nhiễm cho người nhận. Mặc dù HPV không lây qua đường truyền máu, nhưng các triệu chứng viêm nhiễm và nguy cơ đồng nhiễm các bệnh lý khác khiến việc hiến máu cần được xem xét kỹ lưỡng. Cùng ECO Pharma giải đáp ngay sau đây.
Người bị sùi mào gà có hiến máu được không phụ thuộc hoàn toàn vào giai đoạn bệnh và tình trạng sức khỏe thực tế của người hiến tại thời điểm đăng ký.
Trong giai đoạn phát bệnh hoặc đang can thiệp y tế, người bệnh không được phép hiến máu. Dù HPV chỉ khu trú ở biểu mô, nhưng các nốt sùi viêm nhiễm hoặc vết thương hở sau thủ thuật khiến hệ miễn dịch phải hoạt động cường độ cao để phục hồi. Việc rút máu lúc này dễ làm suy yếu sức đề kháng, gây mệt mỏi và chậm quá trình lành thương.
Theo quy trình sàng lọc, các biểu hiện viêm nhiễm da liễu hoặc bệnh lây truyền qua đường tình dục đang tiến triển đều là tiêu chí loại trừ tạm thời tại điểm hiến máu. (1)
Người đã điều trị khỏi sùi mào gà có thể hiến máu, nhưng cần thời gian trì hoãn. Thông thường, người bệnh được khuyến nghị chờ khoảng 12 tháng sau khi kết thúc điều trị, không còn tổn thương và không tái phát, trước khi được xem xét hiến máu.
Khoảng thời gian này giúp đảm bảo sức khỏe người hiến đã ổn định và giảm nguy cơ liên quan đến các bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể đồng nhiễm. Tuy nhiên, quyết định cuối cùng vẫn dựa trên đánh giá và thăm khám sàng lọc của bác sĩ tại cơ sở hiến máu.
Việc hạn chế hiến máu ở người mắc sùi mào gà không xuất phát từ nguy cơ HPV lây truyền qua máu, mà nhằm đảm bảo an toàn truyền máu tối đa và tuân thủ quy trình sàng lọc y tế.
HPV không phải là virus lây qua đường máu. Khác với HIV, viêm gan B hay viêm gan C, virus này chủ yếu lây qua tiếp xúc da kề da và niêm mạc khi quan hệ tình dục. Tuy nhiên, người mắc sùi mào gà có nguy cơ đồng nhiễm cao với các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác như giang mai hoặc HIV, đặc biệt trong “giai đoạn cửa sổ” khi xét nghiệm chưa phát hiện được.
Ngoài ra, khi bệnh đang hoạt động, phản ứng viêm và stress miễn dịch toàn thân có thể ảnh hưởng đến chất lượng máu hiến. Do đó, dù HPV không lây qua máu, hạn chế hiến máu vẫn cần thiết để bảo vệ tuyệt đối an toàn cho người nhận.
Hoạt động truyền máu tại Việt Nam được điều chỉnh chặt chẽ bởi Thông tư 26/2013/TT-BYT, trong đó quy định rõ các tiêu chuẩn về trì hoãn hiến máu. Theo Điều 5 của Thông tư này, những người mắc hoặc vừa khỏi các bệnh nhiễm trùng, bệnh lây truyền qua đường tình dục (như giang mai) hoặc có các yếu tố nguy cơ liên quan đến phơi nhiễm máu đều phải trì hoãn hiến máu trong các khoảng thời gian khác nhau (từ 4 tuần, 6 tháng đến 12 tháng). (2)
Bên cạnh đó, bác sĩ khám có quyền xem xét và quyết định trì hoãn đối với các trường hợp viêm da nhiễm trùng hoặc tình trạng sức khỏe không đảm bảo (thời gian từ 4 tuần trở lên tùy mức độ).
Quy trình sàng lọc máu hiện nay không phát hiện sùi mào gà hay virus HPV. Các xét nghiệm bắt buộc trước khi truyền máu chỉ tập trung vào những bệnh lây qua đường máu như HIV, viêm gan B (HBV), viêm gan C (HCV), giang mai và sốt rét. HPV không nằm trong danh mục xét nghiệm máu tiêu chuẩn vì không lây truyền theo cơ chế này.
Tuy nhiên, việc túi máu không xét nghiệm HPV không đồng nghĩa với việc người đang mắc sùi mào gà nên hiến máu. Hiến máu là hoạt động y tế mang tính nhân văn cao đẹp, đòi hỏi người hiến phải khai báo trung thực tình trạng sức khỏe trong phiếu sàng lọc. Che giấu bệnh có thể làm tăng rủi ro cho cộng đồng và vi phạm nguyên tắc an toàn truyền máu, dù kết quả xét nghiệm máu ban đầu không phát hiện bất thường.
Để đảm bảo an toàn cho cả người hiến và người nhận, người từng mắc sùi mào gà nên lưu ý các khuyến nghị sau:
Bị sùi mào gà có hiến máu được không? Sùi mào gà không lây qua đường máu, vì virus HPV chủ yếu truyền qua tiếp xúc trực tiếp da và niêm mạc, không phải qua máu như virus viêm gan hay HIV. Tuy nhiên, trong thực hành y tế, người đang mắc hoặc mới điều trị sùi mào gà vẫn có thể bị hạn chế hiến máu nhằm đảm bảo an toàn truyền máu, loại trừ nguy cơ đồng nhiễm. Vì vậy, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn sàng lọc và tư vấn của nhân viên y tế để bảo vệ sức khỏe cá nhân, cộng đồng.
