Ngoài chế độ ăn và vận động phù hợp, lựa chọn uống nước gì tốt cho xương khớp hằng ngày cũng ảnh hưởng đến việc duy trì sức khỏe xương khớp. Cùng ECO Pharma tìm hiểu các loại nước uống tốt cho xương khớp trong bài viết sau đây.

Nguyên tắc lựa chọn đồ uống tốt cho xương khớp
Uống nước gì tốt cho xương khớp? Tiêu chí cơ bản nhất, quan trọng nhất khi lựa chọn loại đồ uống/nước tốt cho xương khớp chỉnh là giúp bổ sung tái tạo sụn và xương dưới sụn, đồng thời hạn chế các yếu tố gây viêm khớp.
Ở những đối tượng có nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng, việc sử dụng các loại đồ uống cung cấp canxi, vitamin D và protein (như sữa hoặc đồ uống tăng cường vi chất) có thể giúp duy trì mật độ xương, qua đó giảm nguy cơ biến chứng liên quan.
Lựa chọn thức uống tốt cho xương khớp cần dựa trên các yếu tố giúp giảm viêm và stress oxy hóa vì những bệnh lý như thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp hay gout đều liên quan đến viêm mạn tính. Các loại đồ uống ít đường, giàu chất chống oxy hóa như polyphenol, anthocyanin hoặc vitamin C được xem là phù hợp hơn. Chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa, omega-3 và chất xơ có thể góp phần hỗ trợ giảm viêm và cải thiện triệu chứng viêm khớp.
Bên cạnh yếu tố dinh dưỡng, tình trạng đủ nước của cơ thể là điều kiện cần thiết để khớp vận động bình thường. Sụn khớp có hàm lượng nước cao, chiếm trên 65% cấu trúc và có thể đạt khoảng 80% ở vùng bề mặt, đóng vai trò quan trọng trong khả năng chịu lực và tính đàn hồi của khớp. Do đó, việc duy trì cung cấp đủ nước giúp hỗ trợ chức năng bôi trơn sinh lý của khớp.
Ngược lại, các loại đồ uống chứa hàm lượng đường cao có thể làm tăng tổng năng lượng nạp vào, từ đó góp phần tăng cân và tăng tải cơ học lên các khớp chịu lực. Một số nghiên cứu cho thấy đường có liên quan đến nguy cơ và tiến triển của thoái hóa khớp.
Ngoài ra, lựa chọn uống gì tốt cho xương khớp cần dựa trên tình trạng bệnh lý và thuốc đang sử dụng. Những người mắc bệnh thận, rối loạn tiêu hóa như trào ngược dạ dày, hoặc đang điều trị bằng thuốc chống đông nên thận trọng khi sử dụng một số loại đồ uống hoặc chế phẩm thảo dược.
Uống nước gì tốt cho xương khớp?
Dưới đây là các loại nước uống tốt cho xương khớp bạn nên bổ sung hàng ngày để cải thiện sức khỏe xương khớp: (1)
1. Nước lọc
Nước lọc là loại nước uống tốt cho xương khớp mà bạn dễ dàng bổ sung hàng ngày. Ở mức độ mô học, sụn khớp là loại mô có hàm lượng nước cao, có vai trò quan trọng đối với các đặc tính cơ học của khớp. Các nghiên cứu tổng quan về sụn khớp cho thấy hàm lượng nước trong sụn không phân bố đồng đều. Ở lớp bề mặt tiếp xúc trực tiếp với khớp, nước chiếm tỷ lệ cao nhất, khoảng 75-80%, trong khi ở lớp sâu hơn, tỷ lệ này giảm xuống còn khoảng 65%. Nước trong mô sụn giúp vận chuyển chất dinh dưỡng, phân tán lực khi khớp chịu tải và hỗ trợ chuyển động trượt giữa các bề mặt khớp.
Một nghiên cứu khác cũng ghi nhận rằng nước chiếm trên 65% và có thể lên tới khoảng 80% cấu trúc sụn khớp. Nhờ đó, sụn có thể đàn hồi và chịu lực tốt hơn. Điều này cho thấy việc duy trì tình trạng đủ nước của cơ thể là điều kiện cần để sụn khớp hoạt động hiệu quả trong sinh hoạt hằng ngày.
Bạn có thể uống 2-2,5 lít nước mỗi ngày, tùy thuộc vào thể trạng. Việc uống đủ nước có thể được nhận biết thông qua các dấu hiệu đơn giản như nước tiểu màu vàng nhạt và không có cảm giác khát kéo dài; đồng thời cần tăng lượng nước khi thời tiết nóng, ra nhiều mồ hôi, hoạt động ngoài trời, sốt hoặc tiêu chảy. Riêng với người mắc suy tim, bệnh thận mạn hoặc có phù, lượng nước cần uống mỗi ngày cần tham khảo ý kiến bác sĩ, không tự ý tăng.
2. Sữa và đồ uống giàu canxi
Nhóm sữa và đồ uống giàu canxi thường được sử dụng để hỗ trợ duy trì sức khỏe xương, từ đó góp phần hạn chế các vấn đề ảnh hưởng đến khớp. Xương có mật độ và độ bền tốt giúp giảm nguy cơ đau, biến dạng khớp và suy giảm khả năng vận động theo thời gian.
Canxi là khoáng chất cần thiết cho cấu trúc xương, trong khi vitamin D giúp tăng khả năng hấp thu canxi từ đường tiêu hóa. Nhu cầu vitamin D khuyến nghị là khoảng 600 IU/ngày đối với người từ 19-70 tuổi và 800 IU/ngày đối với người từ 71 tuổi trở lên.
Khi lựa chọn thức uống tốt cho xương khớp, sữa tươi ít béo hoặc không béo và sữa chua không đường là những lựa chọn phù hợp để cung cấp canxi mà không làm tăng đáng kể năng lượng khẩu phần. Người không dung nạp lactose có thể chọn sữa lactose-free hoặc sữa chua, vốn thường dễ dung nạp hơn. Với người ăn chay, sữa thực vật tăng cường canxi và vitamin D có thể được sử dụng, nhưng cần đọc kỹ nhãn dinh dưỡng do hàm lượng canxi khác nhau giữa các sản phẩm.
Khả năng hấp thu canxi phụ thuộc vào liều dùng mỗi lần, và việc bổ sung quá nhiều cùng lúc có thể làm giảm hiệu quả hấp thu. Do đó, canxi nên được bổ sung với lượng vừa phải và chia đều trong ngày, thay vì dùng nhiều trong một lần.. Vitamin D giúp tăng hấp thu canxi, do đó việc đảm bảo đủ vitamin D đi kèm khi bổ sung canxi là cần thiết. Nên uống Canxi kết hợp Vitamin D vào buổi sáng, từ 1-2 tiếng sau bữa ăn sáng. Đây là thời điểm cơ thể dễ hấp thụ canxi nhất đồng thời hạn chế tích tụ canxi. Vitamin D là loại vitamin tan trong chất béo, nên cần bổ sung cùng bữa ăn có chứa chất béo để tăng cường hấp thu hiệu quả.
Nên hạn chế các loại sữa và đồ uống từ sữa có thêm đường, vì có thể làm tăng năng lượng khẩu phần mà không mang lại lợi ích dinh dưỡng tương xứng.
Một số nhóm đối tượng cần lưu ý khi sử dụng sữa và đồ uống giàu canxi bao gồm: người thừa cân, béo phì hoặc có triglycerid máu cao nên ưu tiên các sản phẩm ít béo và không đường. Người mắc bệnh thận mạn cần trao đổi với bác sĩ để xác định lượng canxi, protein và khoáng chất phù hợp, do nhu cầu có thể thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh.
3. Các loại trà
Uống nước gì tốt cho xương khớp? Không chỉ nước lọc hay đồ uống giàu canxi, các loại trà cũng là thức uống tốt cho xương khớp mà bạn có thể cân nhắc. Trà xanh và trà đen chứa các polyphenol, trong đó trà xanh giàu catechin, nổi bật là epigallocatechin gallate (EGCG). Các tổng quan khoa học cho thấy EGCG có khả năng tác động lên các đường viêm và quá trình thoái hóa sụn trong viêm khớp. Khi sử dụng trà, nên ưu tiên trà không đường hoặc rất ít đường. Người có dạ dày nhạy cảm nên tránh uống trà quá đặc khi đói. Với người nhạy cảm caffeine, cần hạn chế uống trà, đặc biệt là trà đen, vào buổi chiều tối.
Trà gừng và trà nghệ có thể được sử dụng như đồ uống hỗ trợ cho sức khỏe xương khớp nhờ chứa các hoạt chất có khả năng tham gia điều hòa phản ứng viêm và góp phần giảm đau khớp. Các phân tích tổng hợp cho thấy gừng thể cải thiện mức độ đau và chức năng vận động ở người bị thoái hóa khớp gối với hiệu quả nhẹ đến trung bình. Đối với nghệ, phân tích gộp từ các thử nghiệm ngẫu nhiên ghi nhận xu hướng giảm đau và cải thiện chức năng khớp.
4. Nước ép, sinh tố giàu chất chống oxy hóa
Nước ép và sinh tố có thể hỗ trợ sức khỏe cơ xương khớp thông qua việc bổ sung chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất giúp điều hòa phản ứng viêm toàn thân và hỗ trợ chuyển hóa mô liên kết. Nhờ đó, nước ép và sinh tố trở thành những loại đồ uống tốt cho xương khớp.
Dưới đây là những loại nước ép và sinh tố thường được lựa chọn:
- Nước cần tây: Chứa luteolin và apigenin, giúp giảm sưng và nồng độ axit uric trong máu, đặc biệt tốt cho người bị gout. Đây cũng là đồ uống có hàm lượng đường thấp, giúp tăng lượng rau trong khẩu phần và có thể dùng thay thế nước ngọt, phù hợp với người bị đái tháo đường.
- Nước ép dứa: Cung cấp vitamin C và bromelain - hợp chất có khả năng chống viêm.
- Nước ép lựu: Đây là thức uống giàu polyphenol. Theo đó, một nghiên cứu cho thấy nước lựu có thể làm giảm một số dấu ấn sinh học viêm toàn thân, qua đó có thể hỗ trợ gián tiếp cho tình trạng viêm khớp.
- Nước cam hoặc chanh: Những loại quả như cam và chanh là nguồn vitamin C giúp tham gia tổng hợp collagen - thành phần cấu trúc quan trọng của sụn và mô liên kết, Ngoài ra, nước cam còn hỗ trợ tăng cường canxi.
- Sinh tố quả mọng: Các loại sinh tố từ quả mọng như dâu tây, việt quất,... giàu anthocyanin và hàm lượng đường tương đối thấp. Khi kết hợp với sữa chua không đường có thể giúp bổ sung protein và hỗ trợ khối cơ quanh khớp.
Xem thêm: Những thực phẩm tốt cho xương khớp bạn nên bổ sung
5. Nước dừa
Nước dừa là đồ uống giúp cung cấp nước và một số điện giải tự nhiên, có vai trò hỗ trợ duy trì trạng thái hydrat hóa của cơ thể. Việc đủ nước giúp cơ bắp co giãn hiệu quả hơn, giảm nguy cơ chuột rút và giúp khớp vận động trơn tru, đặc biệt ở người thường xuyên vận động hoặc ra nhiều mồ hôi. Với người khỏe mạnh, có thể dùng một ly nhỏ mỗi ngày để giải khát hoặc 1-2 ly sau vận động nhiều mồ hôi.
Một số nghiên cứu cho thấy nước dừa có khả năng duy trì tình trạng bù nước tương đương với đồ uống thể thao trong hoạt động thể lực, qua đó gián tiếp hỗ trợ chức năng cơ và khớp khi vận động, nhưng không có tác dụng trực tiếp trong việc phát triển cơ hoặc tăng cường cấu trúc xương khớp.
Chú ý rằng, nước dừa chứa lượng kali tương đối cao. Người mắc bệnh thận mạn, tăng kali máu hoặc đang dùng thuốc ảnh hưởng đến cân bằng kali nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên. Ngoài ra, người bệnh nên hạn chế các sản phẩm nước dừa đóng hộp có bổ sung đường.
Xem thêm: Cách bổ sung nước dừa thế nào tốt cho xương khớp?
Một số loại thức uống người bệnh xương khớp nên tránh
Ngoài việc uống nước gì tốt cho xương khớp, bạn cũng cần tránh một số đồ uống sau nhằm bảo vệ sức khỏe xương khớp:
1. Rượu bia, đồ uống có cồn
Rượu bia có thể làm tăng nguy cơ té ngã, đặc biệt ở người lớn tuổi, từ đó gia tăng nguy cơ chấn thương xương khớp. Ngoài ra, đồ uống có cồn còn ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và quá trình phục hồi của cơ xương khớp. Với người mắc gout, rượu bia là yếu tố thường gặp làm khởi phát cơn viêm khớp cấp.
2. Nước ngọt và các đồ uống nhiều đường
Các loại đồ uống chứa nhiều đường bổ sung có thể khiến cơ thể tăng cân, từ đó làm tăng áp lực lên các khớp chịu lực như khớp gối và khớp háng. Ngoài ra, việc tiêu thụ quá nhiều đường còn dễ gây tăng đường huyết thất thường và tình trạng viêm âm thầm kéo dài, những yếu tố không có lợi cho sức khỏe khớp. Một số nghiên cứu cũng ghi nhận rằng ăn uống nhiều đường bổ sung có thể liên quan đến nguy cơ mắc và làm nặng hơn tình trạng thoái hóa khớp ở một số nhóm người.
3. Thức uống quá nhiều caffeine
Caffeine không gây hại nếu dùng ở mức vừa phải, tuy nhiên tiêu thụ quá nhiều có thể làm rối loạn giấc ngủ. Đây là yếu tố quan trọng cho quá trình phục hồi xương khớp. Ngoài ra, caffeine có thể làm tăng thải canxi qua nước tiểu ở mức nhẹ.
Người bệnh cần tìm hiểu rõ uống cà phê có tốt cho xương khớp không để điều chỉnh lượng caffeine phù hợp, đồng thời ưu tiên chế độ dinh dưỡng cân đối và bổ sung đầy đủ canxi, vitamin D.
Nhìn chung, uống nước gì tốt cho xương khớp cần dựa trên yếu tố dinh dưỡng và khả năng hỗ trợ hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể, thay vì chạy theo một loại đồ uống đơn lẻ. Ưu tiên nước lọc, các thức uống ít đường, giàu chất chống oxy hóa và phù hợp với thể trạng sẽ giúp duy trì môi trường khớp ổn định. Khi được kết hợp với chế độ ăn hợp lý, vận động đều đặn và lối sống lành mạnh, việc lựa chọn nước uống tốt cho xương khớp đúng cách sẽ góp phần bảo vệ và duy trì sức khỏe xương khớp lâu dài.





