Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), khoảng 242.000 người tử vong vì viêm gan C năm 2022, chủ yếu do không phát hiện và điều trị bệnh kịp thời, bệnh tiến triển thành xơ gan và ung thư biểu mô tế bào gan. Xét nghiệm viêm gan C là phương pháp đơn giản nhất để phát hiện bệnh. Đối tượng nào cần xét nghiệm viêm gan C và bao lâu cho kết quả? Cùng ECO Pharma tìm hiểu chi tiết qua nội dung chia sẻ dưới đây.
Viêm gan C, bệnh lý nhiễm trùng gan do siêu vi viêm gan C (Hepatitis C – HCV) gây ra. Virus HCV khiến các tế bào gan bị viêm, hoại tử và gây rối loạn chức năng gan. Nếu không điều trị sớm, tình trạng viêm ở các mô gan hình thành các tổn thương do xơ chai vĩnh viễn gây ra sẽ dẫn đến xơ gan, ung thư gan.
Viêm gan C ở 2 dạng cấp tính hoặc mạn tính. Viêm gan C cấp tính là tình trạng nhiễm virus HCV kéo dài trong vòng 6 tháng. Có khoảng 15% – 25% trường hợp nhiễm virus HCV tự khỏi hẳn mà không cần điều trị. Viêm gan C mạn tính kéo dài trên 6 tháng. Nếu không được điều trị, bệnh có thể tồn tại suốt đời và gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như suy giảm chức năng gan, xơ gan, ung thư gan…
Xét nghiệm viêm gan C là phương pháp chẩn đoán sự tồn tại của virus HCV trong máu nhanh chóng và chính xác nhất ngay cả khi bệnh chưa có triệu chứng rõ ràng. Kết quả xét nghiệm giúp bác sĩ xác định được tình trạng bệnh, mức độ tổn thương gan, từ đó đưa ra phương pháp điều trị thích hợp.
Viêm gan C ở giai đoạn đầu thường không có bất kỳ triệu chứng gì. Bệnh chỉ xuất hiện triệu chứng khi đã bước vào giai đoạn tiến triển và dễ gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, trong đó có xơ gan, ung thư gan. Nếu phát hiện ở giai đoạn sớm, bệnh có thể được điều trị hiệu quả và tiết kiệm thời gian, chi phí. Do đó, các đối tượng nguy cơ cao sau nên xét nghiệm viêm gan C để phát hiện sớm bệnh:
Đặc biệt, khi xuất hiện các dấu hiệu, triệu chứng dưới đây, bạn nên đến cơ sở y tế có chuyên khoa để xét nghiệm sớm viêm gan C: (1)
Người bị viêm gan C ở giai đoạn đầu hầu như không có dấu hiệu cụ thể. Bệnh diễn tiến âm thầm chỉ có xét nghiệm mới phát hiện sự hiện diện của virus HCV. Xét nghiệm và điều trị viêm gan C sớm có thể ngăn chặn virus viêm gan C gây xơ gan hoặc ung thư gan, hơn nữa điều trị ở giai đoạn sớm của bệnh tăng tỷ lệ điều trị thành công và giúp tiết kiệm thời gian, chi phí cho người bệnh. Đồng thời, xét nghiệm phát hiện sớm virus HCV còn giúp bạn và người thân có biện pháp phòng ngừa lây nhiễm trong cộng đồng.
Hiện nay có nhiều phương pháp xét nghiệm viêm gan C như:
Anti HCV được xem là kháng thể do hệ miễn dịch tạo ra để chống lại virus HCV. Xét nghiệm Anti HCV là loại xét nghiệm tìm kháng thể chống virus viêm gan C để sàng lọc và tầm soát virus HCV.
Nếu kết quả âm tính, có thể bạn đang trong giai đoạn phơi nhiễm hoặc chưa bị nhiễm virus viêm gan C. Nếu kết quả dương tính, có thể xảy ra 2 trường hợp, bạn đang mắc viêm gan C hoặc đã từng bị viêm gan C nhưng đã điều trị thành công.
Xét nghiệm HCV-RNA là xét nghiệm sử dụng một quá trình gọi là phản ứng chuỗi polymerase (PCR) giúp phát hiện các ARN trong nhân của virus HCV, nhờ đó xác nhận sự hiện diện và đếm số lượng virus gây viêm gan C đang hoạt động trong cơ thể. Kỹ thuật thực hiện là Real Time PCR với độ chuẩn xác cực kỳ cao ngay cả khi nồng độ virus trong máu rất thấp.
Kết quả HCV-RNA(-): Trường hợp này bạn không nhiễm virus viêm gan hoặc đã từng mắc viêm gan C cấp tính và tự khỏi.
Kết quả HCV-RNA(+): Bạn đã mắc viêm gan C, virus đang tồn tại trong máu.
Xét nghiệm xác định kiểu gen virus HCV giúp bác sĩ lên phác đồ điều trị phù hợp. HCV có 6 kiểu gen, trong đó bốn kiểu gen virus HCV thường gặp là virus HCV kiểu gen 1 và 6 chiếm đến khoảng 90% số ca mắc bệnh. Virus HCV kiểu gen 2 và 3 dễ điều trị, khả năng tái phát thấp hơn so với nhóm kiểu gen 1 và 6.
Thông thường, kết quả xét nghiệm sẽ có sau vài giờ hoặc vài ngày tùy loại xét nghiệm và tùy từng bệnh viện, cơ sở y tế bạn lựa chọn.
Xét nghiệm viêm gan C có cần nhịn ăn không còn phụ thuộc vào từng mục đích xét nghiệm. Trong trường hợp xét nghiệm để chẩn đoán có mắc viêm gan C không bác sĩ không yêu cầu nhịn ăn. Tuy nhiên, để theo dõi tiến triển của bệnh, bác sĩ có thể yêu cầu chỉ định một số xét nghiệm chức năng gan và xét nghiệm khác. Trong trường hợp này, người bệnh có thể được yêu cầu nhịn ăn trong thời gian 6 – 8 giờ trước khi xét nghiệm và tránh dùng các chất kích thích như rượu, bia hoặc các chất kích thích khác.
Xét nghiệm nước tiểu có thể phát hiện được sự hiện diện của virus viêm gan C. Tuy nhiên, đây vẫn còn là thử nghiệm mới, chưa được công nhận và sử dụng rộng rãi. (3)
Theo điều 23 của Luật bảo hiểm y tế 2008 ban hành vào ngày 14/11/2008 quy định, các trường hợp xét nghiệm gan không nhằm mục đích điều trị sẽ không được hưởng bảo hiểm y tế.
Thực tế không có một con số chính xác về chi phí xét nghiệm viêm gan C. Vì mỗi cơ sở y tế sẽ có quy định khác nhau về mức chi phí. Thông thường, chi phí xét nghiệm viêm gan C dao động khoảng từ 150.000 Đồng – 500.000 Đồng.
Để xét nghiệm viêm gan C nhanh chóng và có kết quả chuẩn xác, bạn có thể đến Trung tâm Xét nghiệm, bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Đây là một trong những trung tâm chẩn đoán cận lâm sàng được trang bị các thiết bị y tế và công nghệ, kỹ thuật hiện đại hàng đầu tại Việt Nam, phục vụ thăm khám, tầm soát, chẩn đoán, điều trị bệnh hiệu quả cao.
Trung tâm Xét nghiệm, bệnh viện Đa khoa Tâm Anh được đầu tư xây dựng khang trang, bố trí hệ thống trang thiết bị hiện đại và đồng bộ, đạt tiêu chuẩn An toàn sinh học cấp 2. Các dịch vụ xét nghiệm được thực hiện bằng hệ thống trang thiết bị, máy móc hiện đại:
Xét nghiệm viêm gan C là phương pháp chẩn đoán nhanh và chính xác nhất sự hiện diện của viêm gan C. Do đó, khi có dấu hiệu nghi ngờ hoặc nằm trong các đối tượng có khả năng mắc viêm gan C hãy đến bệnh viện, cơ sở y tế để thực hiện xét nghiệm và có phương pháp điều trị kịp thời nếu mắc bệnh.
