Dựa trên kết quả chụp mạch vành, một số nhà khoa học cho rằng, có từ 16-30% người mắc cầu cơ mạch vành (1). Trong hầu hết các trường hợp, tình trạng này không gây hại hoặc gây ra triệu chứng, nhưng một số người có thể bị đau thắt ngực hoặc các vấn đề khác khi mắc phải bất thường giải phẫu bẩm sinh mạch vành này. Nếu cần tìm hiểu kỹ về cầu cơ động mạch vành, bạn có thể tham khảo bài phân tích chi tiết dưới đây của ECO Pharma.
Cầu cơ mạch vành hay cầu cơ tim (Myocardial Bridging – MB) là một bất thường giải phẫu bẩm sinh của động mạch vành, trong đó một phần (một đoạn) động mạch vành chạy xuyên qua cơ tim thay vì chạy trên mô cơ tim. Phần cơ tim nằm trên động mạch này gọi là cầu cơ động mạch vành (cầu cơ tim). Bất thường này có thể xảy ra ở bất kỳ động mạch vành nào, nhưng phổ biến nhất là ở động mạch liên sườn trước trái (Left Anterior Downting artery – LAD).
Cầu cơ động mạch vành dễ bị nhầm lẫn là bệnh mạch vành, bởi tình trạng này cũng xảy ra với động mạch dẫn máu giàu oxy đến nuôi dưỡng cơ tim. Tuy nhiên, cầu cơ động mạch vành là một bất thường giải phẫu bẩm sinh của mạch vành, trong khi bệnh mạch vành xảy ra do sự hình thành của mảng xơ vữa. Vậy nên, hai bệnh lý này hoàn toàn khác nhau.
Cầu cơ động mạch vành là một bất thường bẩm sinh, thế nên người bệnh mang trong mình dị tật này ngay từ khi sinh ra. Đối với phần lớn các bất thường bẩm sinh, nguyên nhân rất khó xác định chính xác. Một số bất thường bẩm sinh có thể đến từ di truyền, dinh dưỡng, môi trường…
Trước 30 tuổi, người bị cầu cơ tim thường không nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào bất thường, bởi vì ở giai đoạn này, dải cầu cơ tim còn khỏe mạnh và linh hoạt, không gây chèn ép lên động mạch. Nhưng đến độ tuổi trung niên – khi dải cầu cơ tim bắt đầu suy yếu, gây áp lực lên động mạch vành, khiến lưu lượng máu khó lưu thông đến cơ tim, cơ thể người bệnh sẽ xuất hiện một số dấu hiệu bất thường.
Tùy thuộc vào chiều dài, độ sâu và vị trí của cầu cơ động mạch vành, người bệnh có thể gặp các vấn đề sau:
Đôi khi, người bệnh có thể bị ngất xỉu hoặc cảm giác như sắp ngất xỉu. Bác sĩ khuyến cáo, người bệnh cầu cơ tim cần cấp cứu y tế khẩn cấp nếu đột ngột bị đau thắt ngực.
Cầu cơ tim được coi là bệnh lành tính. Thông thường, tình trạng này không gây hại gì đến cơ thể người bệnh, thế nhưng khi dải cầu cơ tim chèn ép lên phần động mạch chạy xuyên qua nó sẽ khiến máu khó tiếp cận được đến cơ tim.
Điều này có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng, bao gồm:
Đa số biến chứng của bệnh cầu cơ động mạch vành là hiếm gặp, nhưng không phải vì thế mà người bệnh có thể chủ quan. Việc chẩn đoán sớm khi nhận thấy dấu hiệu bất thường như khó thở, đau thắt ngực, mệt mỏi… là cần thiết để kiểm soát biến chứng do dị tật bẩm sinh này gây ra.
Cầu cơ tim chỉ được phát hiện khi người bệnh có triệu chứng hoặc trong khi bác sĩ đang kiểm tra một vấn đề sức khỏe khác (phát hiện tình cờ). Vì bệnh biểu hiện tương đối giống với nhóm bệnh mạch vành, nên để chẩn đoán chính xác, bác sĩ cần thực hiện các xét nghiệm dưới đây:
Ngoài ra, bác sĩ có thể áp dụng thêm nghiệm pháp gắng sức để kiểm tra hoạt động điện tim. Người bệnh nên đến bệnh viện uy tín như Trung tâm Tim mạch – Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để được chẩn đoán cầu cơ tim bằng những công nghệ và thiết bị hiện đại, đảm bảo xác định bệnh chính xác.
Nếu bệnh không có triệu chứng và không cản trở quá trình lưu thông máu đến cơ tim, thì không cần điều trị. Ngược lại, khi bệnh có triệu chứng, bác sĩ sẽ dựa vào tình trạng thực tế của từng người bệnh để đưa ra giải pháp chữa trị phù hợp nhất. Sau đây là các phương pháp điều trị cầu cơ mạch vành phổ biến:
Đây là lựa chọn điều trị đầu tiên cho hầu hết người bệnh cầu cơ tim. Các loại thuốc thường được dùng gồm có thuốc chẹn beta và thuốc chẹn canxi. Người bệnh chỉ uống những loại thuốc này theo kê đơn của bác sĩ chuyên khoa. Tuyệt đối không dùng đơn thuốc của bệnh nhân cầu cơ động mạch vành khác, bởi tình trạng sức khỏe của mỗi người không giống nhau.
Trường hợp cầu cơ tim gây hẹp động mạch vành, làm giảm lưu lượng máu đến nuôi dưỡng cơ tim, bác sĩ buộc phải tiến hành thủ thuật hoặc phẫu thuật, cụ thể như sau:
Cầu cơ mạch vành là dị tật bẩm sinh, nên việc phòng ngừa là điều không thể. Tuy nhiên, người bệnh có thể kiểm soát triệu chứng và nguy cơ biến chứng bằng lối sống khoa học mà không cần dùng thuốc hay phẫu thuật.
Lời khuyên dành cho người bệnh cầu cơ mạch vành đó là hãy xây dựng và duy trì những thói quen sinh hoạt lành mạnh, bao gồm:
Cầu cơ tim có liên quan đến nguy cơ xơ vữa động mạch cao. Do đó, trong hướng dẫn kiểm soát triệu chứng và ngăn ngừa biến chứng của dị tật bẩm sinh này, bác sĩ có thể yêu cầu người bệnh quản lý chặt chẽ các yếu tố gây xơ vữa động mạch vành, bao gồm:
Người bệnh có thể bổ sung tinh chất chuyên biệt đã được chứng minh có tác dụng điều hòa mỡ máu như tinh chất GDL-5 (policosanol). Với khả năng điều hòa hoạt động men HMG-CoA reductase và tăng hoạt hóa Receptor tế bào, giúp giảm lượng cholesterol toàn phần, cholesterol “xấu” LDL-c và giảm triglyceride, đồng thời tăng cholesterol “tốt” HDL-c, GDL-5 hỗ trợ cải thiện tình trạng rối loạn mỡ máu và kiểm soát tăng huyết áp – hai yếu tố chính làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch. Nhờ vậy, người bị cầu cơ tim có thể giảm thiểu được biến chứng xơ vữa động vành, từ đó phòng ngừa bệnh tim mạch nguy hiểm.
Cầu cơ mạch vành là bất thường bẩm sinh lành tính, thường không biểu hiện triệu chứng rõ ràng. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể gặp biến chứng nghiêm trọng khi đoạn động mạch chạy qua cơ tim bị chèn ép. Chính vì lẽ đó, bất kì ai có dấu hiệu đau thắt ngực, chóng mặt hoặc hụt hơi bất thường đều nên đến bệnh viện kiểm tra sức khỏe để loại trừ nguy cơ cầu cơ tim và các bệnh tim mạch khác.
