Gan nhiễm mỡ là vấn đề phổ biến trong xã hội hiện đại, nguyên nhân chính do rượu và chế độ ăn uống kém lành mạnh. Chúng ta có thể cải thiện tình trạng này bằng cách bổ sung các thực phẩm có lợi cho gan và hạn chế các thực phẩm gây tích tụ mỡ gan. Vậy người bị gan nhiễm mỡ có uống cà phê được không và uống như thế nào để đảm bảo sức khỏe? Hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu chi tiết.
Bệnh gan nhiễm mỡ xảy ra khi chất béo dư thừa tích tụ trong các tế bào gan. Theo thống kê, gan nhiễm mỡ ảnh hưởng đến 1/4 dân số Mỹ, chủ yếu ở những người thừa cân, mắc bệnh tiểu đường hoặc cholesterol cao. Theo thời gian, gan nhiễm mỡ có thể kích hoạt quá mức tế bào kupffer trong gan, gây viêm và tổn thương tế bào gan, tăng sinh chất xơ dẫn đến xơ gan. Khi các sợi xơ ngày càng nhiều sẽ gây biến đổi cấu trúc gan và không còn khả năng hồi phục.(1)
Việc ăn uống không lành mạnh có thể dẫn đến bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu hoặc thúc đẩy bệnh này tiến triển. Nhiều thực phẩm gây ra tình trạng tích tụ mỡ gan đã được biết đến như thức ăn nhanh, đồ ăn đóng hộp, nước ngọt đóng chai, thực phẩm nhiều đường và dầu mỡ.
Vậy còn cà phê? Bệnh gan nhiễm mỡ có uống cà phê được không? Các nghiên cứu cho thấy những người thường xuyên tiêu thụ cà phê có nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu thấp hơn. Bên cạnh đó, một số bằng chứng cho thấy cà phê có lợi cho người bị viêm gan C. Virus viêm gan C là một loại virus khi lây nhiễm vào gan có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan. Những người đã mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu, uống cà phê thường xuyên sẽ giúp giảm nguy cơ mắc xơ gan. Trong số những người bị xơ gan, người uống nhiều cà phê sẽ ít có nguy cơ tử vong vì căn bệnh này.
Cà phê có hàm lượng chất chống oxy hóa và caffeine dồi dào. Theo các nghiên cứu, caffeine không chỉ có khả năng giảm nguy cơ viêm gan mạn tính mà còn góp phần cải thiện chức năng gan. Thêm vào đó, nhờ khả năng tăng cường năng lượng và sự tập trung, cà phê còn giúp giảm bớt cảm giác mệt mỏi.
Tuy nhiên, để biết chính xác bệnh gan nhiễm mỡ có nên uống cà phê không, người bệnh nên thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng về chế độ ăn uống của mình, trong đó bao gồm việc nên tiêu thụ cà phê như thế nào cho hợp lý. Các chuyên gia y tế sẽ xem xét các yếu tố như mức độ mỡ trong gan, tình trạng sức khỏe hiện tại, lối sống, cũng như các yếu tố nguy cơ khác để cung cấp những khuyến nghị chính xác và phù hợp nhất cho người bệnh.
Xem thêm giải đáp thắc mắc: Gan nhiễm mỡ uống gì?
Theo một số nghiên cứu, Paraxanthine (sản phẩm của quá trình tiêu hóa cà phê) có khả năng ức chế sự phát triển của mô liên kết, từ đó làm chậm quá trình tạo sẹo gan, giúp ngăn ngừa xơ hóa, xơ gan và ung thư gan. Bên cạnh đó, Kahweol và Cafestol, hai hợp chất có trong cà phê được biết đến với khả năng trì hoãn quá trình phát triển của các tế bào ung thư, giúp bảo vệ chống lại các loại bệnh ung thư, kể cả ung thư gan. Không chỉ vậy, cà phê còn chứa các axit có khả năng chống lại virus gây viêm gan C, một trong những nguy cơ đe dọa sức khỏe gan.(2)
Tuy nhiên, người bệnh cũng nên lưu ý cà phê không phải là thức uống phù hợp cho tất cả mọi người. Những người nhạy cảm với caffeine có thể gặp phải các tác dụng phụ như đau đầu, kích ứng dạ dày, rối loạn tiêu hóa, khó chịu hoặc mất ngủ khi tiêu thụ cà phê. Trong trường hợp này, người bệnh cần phải cân nhắc tới việc bị gan nhiễm mỡ có uống cà phê được không và xem xét nó có phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân cũng như các vấn đề bệnh lý đang mắc phải hay không.
Xem thêm giải đáp thắc mắc người bệnh gan có uống cà phê được không?
Có thể bạn đã biết gan nhiễm mỡ có uống được cà phê không, tuy nhiên làm thế nào để chọn và tiêu thụ cà phê phù hợp sức khỏe và có tác dụng cải thiện chức năng gan?
Theo Tổ chức Gan của Anh, uống cà phê điều độ có thể hỗ trợ ngăn ngừa ung thư gan và giảm nguy cơ mắc các bệnh về gan khác như xơ hóa và xơ gan. Mức tiêu thụ cà phê khuyến nghị là khoảng 2 cốc mỗi ngày. Các loại cà phê thường được chọn khá đa dạng:(3)
Cho dù là loại cà phê nào bạn cũng nên chọn cà phê chất lượng, có nơi sản xuất rõ ràng. Đặc biệt, tuyệt đối không sử dụng các loại cà phê có chứa hóa chất, phẩm màu công nghiệp, vì chúng có thể chứa các kim loại nặng độc hại như thủy ngân, chì, gây ra nguy cơ hủy hoại tế bào gan, gây viêm gan và xơ gan.
Theo TTND Lê Văn Điềm – Khoa Ngoại tổng hợp Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, thường xuyên tiêu thụ các loại cà phê chứa hóa chất và độc tố có thể gây hại nghiêm trọng cho gan. Các hóa chất độc hại này khi vào cơ thể tạo thêm áp lực lên quá trình khử độc của gan, gây ra tổn thương gan. Trong quá trình đó, một số sản phẩm trung gian có thể kích hoạt tế bào Kupffer (một loại tế bào miễn dịch trong xoang gan) hoạt động quá mức, dẫn đến việc giải phóng các chất gây viêm như TNF-α, TGF-β, Interleukin, làm hủy hoại tế bào gan và gây ra các bệnh lý như viêm gan, xơ gan.
Các tinh chất thiên nhiên như Wasabia và S. Marianum đã được nghiên cứu và chứng minh về khả năng kiểm soát hoạt động của tế bào Kupffer. Nhờ đó, chúng có thể giúp giảm nồng độ các chất gây viêm, từ đó bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương. Đặc biệt, Wasabia còn có khả năng kích hoạt yếu tố Nrf2 và thúc đẩy giai đoạn II của quá trình giải độc gan, giúp tăng cường khả năng chống độc cho gan, tái tạo các tế bào gan bị hư hại, tăng cường khả năng giải độc gan và phòng ngừa hiệu quả các bệnh lý về gan. Ngoài uống cà phê, bạn có thể chủ động bổ sung các tinh chất thiên nhiên giúp hạn chế các vấn đề bệnh lý liên quan đến gan.
Uống cà phê quá đậm đặc có thể gây ra những tác động không mong muốn đối với hệ tim mạch. Cà phê có thể tác động trực tiếp đến khả năng cung cấp máu của tim và làm tăng nhịp tim. Do đó, nếu uống cà phê quá đậm, nguy cơ tim đập nhanh và huyết áp tăng, sau đó có thể dẫn đến các triệu chứng như cảm giác nôn nao, bồn chồn, bất an, ù tai, khó ngủ, mất ngủ, thậm chí là chân tay run rẩy.
Đặc biệt, đối với những người mắc bệnh cao huyết áp hoặc bệnh động mạch vành, uống cà phê quá đậm còn có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện các cơn đau thắt ngực. Do vậy, bạn nên điều chỉnh độ đậm đặc của cà phê sao cho phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân và sinh hoạt hàng ngày.
Mặc dù cà phê mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe gan, bạn vẫn nên kiểm soát lượng cà phê uống mỗi ngày, nhất là đối với những người bị gan nhiễm mỡ. Tiêu thụ quá 3 ly cà phê mỗi ngày có thể gây ra các vấn đề về lo âu và kích thích, về lâu dài sẽ dẫn đến phụ thuộc vào caffeine. Lạm dụng caffeine có thể làm giảm khả năng tỉnh táo tự nhiên của cơ thể và gây ra chứng mất ngủ khó kiểm soát.
Người bị gan nhiễm mỡ cần nghỉ ngơi, ngủ đủ giấc, tránh thức khuya. Nếu uống cà phê vào buổi tối có thể khiến bạn tỉnh táo, gây khó ngủ và mất ngủ. Do đó, để hạn chế các tác động tiêu cực của cà phê, bạn chỉ nên uống cà phê vào buổi sáng hoặc buổi trưa. Hạn chế tối đa uống cà phê vào buổi tối để không ảnh hưởng đến giấc ngủ. Uống cà phê với liều lượng hợp lý và thời điểm phù hợp không những giúp bạn tận hưởng trọn vẹn hương vị của cà phê mà còn không phải lo lắng về những ảnh hưởng không tốt của cà phê đối với sức khỏe tổng thể.
Thêm đường hoặc sữa vào cà phê giúp tăng cường hương vị của thức uống, tuy nhiên pha quá nhiều đường sẽ không tốt cho sức khỏe. Sử dụng nhiều đường trong cà phê không chỉ cung cấp một lượng glucose cao mà còn kích thích tuyến tụy tiết insulin, có thể làm tăng nguy cơ béo phì và tiểu đường. Đối với người mắc bệnh gan nhiễm mỡ, cần kiểm soát lượng đường nạp vào cơ thể vì gan chịu trách nhiệm chuyển hóa glucose và lưu trữ đường dự trữ. Do đó, để cải thiện hiệu quả chức năng gan người bệnh chỉ nên uống cà phê không đường kết hợp duy trì lối sống lành mạnh và chế độ ăn uống khoa học.
Đến đây bạn đã có thêm thông tin để giải đáp thắc mắc về việc người bị gan nhiễm mỡ có uống cà phê được không. Tuy nhiên, uống cà phê không phải là biện pháp duy nhất để cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ. Để đạt được hiệu quả tốt nhất, bạn cần xây dựng lối sống khoa học và lành mạnh, bao gồm ăn uống cân đối, sinh hoạt điều độ, duy trì thói quen tập luyện thể dục thể thao thường xuyên, hạn chế rượu bia, từ bỏ thuốc lá, thực hiện kiểm tra sức khỏe định kỳ.
