Nhiều người cho rằng cơn nhồi máu cơ tim chỉ xuất hiện khi vận động mạnh nhưng thực tế vẫn xảy ra trong lúc ngủ. Nguy cơ này cao hơn ở những người mắc các bệnh lý tim mạch mãn tính. Hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu về nhồi máu cơ tim khi ngủ để biết cách phòng ngừa hoặc nhận biết sớm các triệu chứng và can thiệp kịp thời.
Nhồi máu cơ tim là tình trạng máu bị tắc nghẽn đột ngột trong động mạch vành khiến cơ tim không được cung cấp đủ oxy. Tình trạng này thường gặp ở người cao tuổi, người mắc bệnh huyết áp cao, tiểu đường, rối loạn mỡ máu hoặc có tiền sử bệnh tim mạch. Những người có thói quen sinh hoạt thất thường, ít vận động và thường xuyên căng thẳng cũng nằm trong nhóm nguy cơ cao. (1)
Một số yếu tố có thể dẫn đến tình trạng này trong lúc ngủ, chẳng hạn như:
Nhịp sinh học là các chu kỳ sinh học nội sinh điều hòa các chức năng tim mạch thiết yếu bao gồm huyết áp, nhịp tim, trương lực mạch máu, cân bằng chuyển hóa,… Khi đồng hồ sinh học bị xáo trộn do thức khuya, làm việc ca đêm hoặc căng thẳng kéo dài dễ dẫn đến mất cân bằng hormone. Sự thay đổi này làm tăng nhịp tim, gây co mạch và làm tăng nhu cầu oxy của cơ tim – yếu tố khởi phát cơn nhồi máu cơ tim trong lúc ngủ. (2)
Ở người khỏe mạnh, huyết áp thường giảm nhẹ khi ngủ. Tuy nhiên ở những người bị rối loạn điều hòa huyết áp, chỉ số này có thể tăng ngược lại vào ban đêm. Tăng huyết áp ban đêm gây áp lực lớn lên thành mạch máu dễ làm nứt vỡ mảng xơ vữa và hình thành cục máu đông dẫn đến tắc nghẽn động mạch vành. (3)
Hội chứng này khiến người bệnh ngừng thở từng đợt trong đêm dẫn đến thiếu oxy máu kéo dài. Cơ thể phản ứng bằng cách tăng nhịp tim, tăng huyết áp làm tim phải hoạt động quá sức. Nếu không được kiểm soát, đây là yếu tố quan trọng góp phần gây nhồi máu cơ tim khi ngủ, đặc biệt thường xuất hiện ở nam giới trung niên và người béo phì. (4)
Nhồi máu cơ tim khi ngủ thường diễn ra âm thầm nhưng cơ thể vẫn phát những tín hiệu cảnh báo mà người bệnh cần đặc biệt lưu ý:
Nếu xuất hiện một hoặc nhiều triệu chứng trên, người bệnh cần được đưa đến bệnh viện ngay lập tức để được cấp cứu và xử trí kịp thời.
Nhồi máu cơ tim khi ngủ ban đêm thường nguy kịch hơn ban ngày do cơ thể ở trạng thái nghỉ ngơi, nhịp tim và huyết áp giảm khiến việc phát hiện triệu chứng trở nên khó khăn. Người bệnh dễ bỏ qua các dấu hiệu như đau ngực, khó thở hoặc hồi hộp dẫn đến chậm trễ trong cấp cứu. Ngoài ra về đêm, sự rối loạn nhịp tim và giảm oxy máu cũng dễ xảy ra hơn làm tăng nguy cơ ngừng tim đột ngột.
Nhồi máu cơ tim trong lúc ngủ là tình huống cấp cứu khẩn cấp, bởi người bệnh có thể rơi vào trạng thái thiếu oxy não hoặc ngừng tim trong thời gian ngắn. Nhận biết sớm và xử trí đúng cách tại chỗ có thể giúp người bệnh bảo toàn tính mạng và giảm nguy cơ tổn thương cơ tim.
Khi nghi ngờ người thân bị nhồi máu cơ tim trong lúc ngủ, cần gọi cấp cứu ngay lập tức. Trong khi chờ xe cấp cứu, nên để người bệnh nằm nghỉ ở tư thế nửa ngồi, tránh cử động mạnh. Nếu bệnh nhân ngừng thở hoặc mất ý thức, cần ép tim ngoài lồng ngực kết hợp hô hấp nhân tạo.
Tại cơ sở y tế, bác sĩ sẽ sử dụng thuốc tiêu sợi huyết, thuốc chống kết tập tiểu cầu (như aspirin, clopidogrel) hoặc thuốc giãn mạch, hạ huyết áp, giảm đau ngực để làm tan cục máu đông, khôi phục dòng máu nuôi tim. Người bệnh chỉ sử dụng thuốc được chỉ định và cần theo dõi chặt chẽ để tránh biến chứng.
Trong trường hợp tắc nghẽn nghiêm trọng, bác sĩ sẽ tiến hành can thiệp mạch vành qua da (Percutaneous Coronary Intervention – PCI). Đây là thủ thuật đặt stent nhồi máu cơ tim giúp mở rộng lòng mạch bị tắc bằng cách sử dụng một quả bóng nhỏ để mở lại động mạch bị tắc nghẽn nhằm tăng lưu lượng máu. Stent thường chứa thuốc được giải phóng trực tiếp vào động mạch (stent giải phóng thuốc) để giảm nguy cơ tái hẹp bên trong stent.
Để giảm nguy cơ xảy ra nhồi máu cơ tim trong lúc ngủ, người có bệnh tim mạch hoặc yếu tố nguy cơ nên duy trì lối sống lành mạnh và theo dõi sức khỏe thường xuyên:
Tuân thủ các biện pháp trên sẽ giúp giảm đáng kể khả năng tái phát hoặc khởi phát cơn nhồi máu cơ tim khi đang ngủ. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể cân nhắc bổ sung thêm các thành phần tự nhiên như Policosanol (GDL-5), Red Yeast Rice, Gynostemma hay Apple Cider Vinegar. Những hoạt chất này giúp giảm cholesterol xấu, ngăn ngừa hình thành mảng xơ vữa và cục máu đông, đồng thời hỗ trợ điều hòa huyết áp và tăng cường chức năng tim mạch một cách an toàn.
Nhồi máu cơ tim khi ngủ là tình trạng nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo và duy trì lối sống lành mạnh. Người có yếu tố nguy cơ cần kiểm soát huyết áp, mỡ máu, giấc ngủ cũng như tái khám định kỳ để chủ động bảo vệ sức khỏe tim mạch.
