Trợ phí vận chuyển cho mọi đơn hàng·Chính hãng 100% từ Mỹ

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm: Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị

Theo dõi ECO Pharma trên Google NewsChọn ECO Pharma làm nguồn ưu tiên trên Google tìm kiếm.

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm gây suy nhược, mệt mỏi, khó thở do nhịp tim chậm khi nghỉ ngơi, hoặc nhịp tim bình thường nhưng thời gian ngừng tâm thất kéo dài từ 2 - 3 giây [1]. Đây có phải là tình trạng cần can thiệp y tế? Cùng ECO Pharma tìm hiểu trong bài viết này.

rung nhĩ đáp ứng thất chậm

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm là gì? 

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm là tình trạng nhịp tim chậm và không đều do nút xoang mất kiểm soát. Các xung điện trong tâm nhĩ diễn ra với tần suất nhanh, không đồng bộ và dẫn truyền chậm qua nút nhĩ thất, làm cho tần số đáp ứng của tâm thất bị chậm bất thường.

Nút xoang tạo ra các tín hiệu điện điều phối nhịp tim và các xung điện truyền từ tâm nhĩ đến tâm thất qua nút nhĩ thất. Trong rung nhĩ, những tín hiệu này hoạt động vô tổ chức khiến tâm nhĩ co bóp không hiệu quả.

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm thường không có triệu chứng rõ ràng. Một số người có thể cảm thấy tim đập chậm, khó thở, mệt mỏi, chóng mặt. Ngoài ra, rung nhĩ có nguy cơ hình thành cục máu đông trong tâm nhĩ, gây tắc nghẽn mạch máu não hoặc mạch máu khác trong cơ thể.

Nguyên nhân rung nhĩ đáp ứng chậm và yếu tố nguy cơ 

Bệnh rung nhĩ đáp ứng thất chậm do các nguyên nhân, yếu tố nguy nguy cơ sau đây gây ra [2]:

  • Bệnh cấp tính nặng, thường gặp ở người bị nhiễm trùng, sau phẫu thuật.
  • Sau phẫu thuật tim, nhồi máu cơ tim, bệnh van - cơ tim, suy tim sung huyết, bệnh tim bẩm sinh.
  • Có yếu tố nguy cơ tim mạch như tăng huyết áp, tiểu đường và béo phì.
  • Người lớn tuổi có nguy cơ bị rung nhĩ đáp ứng thất chậm cao hơn.
  • Người thường thường sử dụng chất kích thích như caffeine, nicotine làm tăng nhịp tim.
  • Các bệnh tim khác như xơ vữa động mạch và viêm màng ngoài tim.

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm khác với nhanh thế nào?

Cùng ECO Pharma tìm hiểu sự khác biệt giữa rung nhĩ đáp ứng thất chậm và rung nhĩ đáp ứng thất nhanh:

Đặc điểm Rung nhĩ đáp ứng thất nhanh Rung nhĩ đáp ứng thất chậm 
Nhịp tim Nhịp tim nhanh hơn bình thường (> 100 nhịp mỗi phút) Nhịp tim chậm hơn bình thường (< 60 nhịp mỗi phút)
Nguyên nhân Thường do các rối loạn nhịp tim bắt nguồn từ tâm nhĩ như nhịp nhanh nhĩ kịch phát, nhịp nhĩ tái phát hoặc rung nhĩ kịch phát Thường do các rối loạn nhịp tim bắt nguồn từ nút xoang hoặc nút nhĩ thất như bệnh xoang, block nhĩ thất, ảnh hưởng của thuốc
Triệu chứng Tim đập nhanh, hồi hộp, đánh trống ngực, khó thở, chóng mặt, ngất xỉu Tim đập chậm, mệt mỏi, chóng mặt, ngất xỉu, khó thở, đau ngực
Nguy cơ Đột quỵ do tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, suy tim, ngất xỉu Đột quỵ do giảm lưu lượng máu lên não hoặc do tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, suy tim, ngất xỉu
Chẩn đoán Điện tâm đồ (ECG), Holter monitor, siêu âm tim, xét nghiệm máu Điện tâm đồ (ECG), Holter monitor, siêu âm tim, xét nghiệm máu
Điều trị Thuốc chống loạn nhịp, triệt đốt loạn nhịp tim, cấy ghép thiết bị điều hòa nhịp tim Thuốc chống loạn nhịp, thuốc tăng nhịp tim, triệt đốt loạn nhịp tim, cấy ghép thiết bị điều hòa nhịp tim

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Bạn nên đi thăm khám ngay nếu bệnh rung nhĩ đáp ứng thất chậm kèm theo các triệu chứng sau đây:

  • Đau ngực, dấu hiệu của cơn nhồi máu cơ tim cần cấp cứu.
  • Chóng mặt hoặc choáng váng, cho thấy huyết áp giảm hoặc vấn đề về lưu lượng máu đến não.
  • Khó thở, biểu hiện của suy tim hoặc các tình trạng nghiêm trọng khác.
  • Ngất xỉu, vấn đề nghiêm trọng của nhịp tim.
  • Nhịp tim trở nên rất chậm dưới 40 lần/phút.
rung nhĩ đáp ứng thất chậm là gì
Chóng mặt cho thấy huyết áp giảm hoặc vấn đề về lưu lượng máu đến não.

Phương pháp chẩn đoán bệnh rung nhĩ đáp ứng thất chậm

Để chẩn đoán rung nhĩ đáp ứng thất chậm, bác sĩ sẽ thực hiện các xét nghiệm sau:

1. Điện tâm đồ thường quy

Điện tâm đồ thường quy (EKG, ECG) ghi lại hoạt động điện tim. Bác sĩ sẽ gắn các điện cực lên ngực, cổ tay, mắt cá chân của người bệnh. Tại đây, các điện cực này gửi tín hiệu từ tim đến máy ghi, tạo ra đồ thị nhịp đập và sóng nhịp tim. Dựa vào đó, bác sĩ chẩn đoán được rung nhĩ đáp ứng thất chậm.

2. Nhật ký điện tim Holter

Máy theo dõi Holter giúp phát hiện rung nhĩ đáp ứng thất chậm từng lúc mà điện tâm đồ thông thường không phát hiện được. Người bệnh sẽ mang thiết bị này trong vòng 24 - 48 giờ để thiết bị ghi lại hoạt động của điện tim trong suốt thời gian đó, kể cả khi tham gia các hoạt động hàng ngày. Sau đó, bác sĩ sẽ phân tích khi quá trình theo dõi hoàn tất.

3. Nghiệm pháp gắng sức 

Nghiệm pháp gắng sức đánh giá khả năng hoạt động của tim trong các tình huống cần nỗ lực cao. Người bệnh được yêu cầu chạy trên máy chạy bộ hoặc đạp xe, bác sĩ theo dõi điện tâm đồ, huyết áp, nhịp thở để kiểm tra phản ứng của tim khi gắng sức.

4. Kiểm tra bàn nghiêng

Nghiệm pháp bàn nghiêng xác định liệu rung nhĩ đáp ứng thất chậm có gây ngất xỉu hay không. Nhịp tim, huyết áp được kiểm tra khi người bệnh nằm trên bàn. Bàn sẽ nghiêng dần để người bệnh ở tư thế nghiêng hoặc đứng, bác sĩ sẽ quan sát cách tim, hệ thần kinh phản ứng với thay đổi vị trí này.

5. Chụp CT hoặc MRI

Chụp MRI tim sử dụng từ trường, sóng vô tuyến để tạo hình ảnh chi tiết của tim. Chụp CT tim dùng hình ảnh X-quang để cho cái nhìn tổng thể, chi tiết về tim, giúp tìm nguyên nhân gây bệnh rung nhĩ đáp ứng thất chậm.

điều trị rung nhĩ đáp ứng thất chậm
Chụp CT tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh - Ảnh: BVĐK Tâm Anh

6. Khảo sát điện sinh lý

Phương pháp xâm lấn này kiểm tra hệ thống dẫn truyền điện tim. Bác sĩ sẽ đưa dây điện nhỏ vào tim qua mạch máu ở cổ, tay hoặc đùi. Dây này phát ra xung điện nhỏ kích thích tim, ghi lại phản ứng của tim với các xung điện đó.

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm có nguy hiểm không?

Mặc dù rung nhĩ đáp ứng thất chậm ít gây ra triệu chứng hơn đáp ứng thất nhanh, nhưng vẫn có thể khiến người mắc mệt mỏi, suy nhược và khó thở. Tình trạng này cũng tiềm ẩn một số rủi ro như:

  • Đột quỵ: Rung nhĩ dễ gây đột quỵ. Tâm nhĩ co bóp không hiệu quả, gây ứ đọng máu trong tâm nhĩ, làm hình thành cục máu đông trong buồng tim, chúng di chuyển lên não gây đột quỵ.
  • Suy tim: Theo thời gian, rung nhĩ đáp ứng thất chậm gây ảnh hưởng chức năng cơ tim, góp phần dẫn đến suy tim, khiến tim không thể bơm máu hiệu quả.
  • Giảm lưu lượng máu: Nhịp tim chậm này hạn chế lượng máu bơm đi khắp cơ thể, gây ra triệu chứng như mệt mỏi, chóng mặt hoặc khó thở.

Nhịp tim càng chậm, nguy cơ biến chứng càng cao. Đặc biệt, nếu có bệnh huyết áp cao, tiểu đường hoặc bệnh tim, nguy cơ biến chứng tăng đáng kể.

Phương pháp điều trị rung nhĩ đáp ứng thất chậm

Điều trị rung nhĩ đáp ứng thất chậm có thể dùng thuốc để kiểm soát, phục hồi nhịp tim, ngăn ngừa cục máu đông, hoặc tiến hành sốc điện chuyển nhịp, hoặc các thủ thuật, phẫu thuật.

1. Điều trị bằng thuốc 

Bác sĩ có thể cân nhắc điều trị rung nhĩ đáp ứng thất chậm bằng các loại thuốc khôi phục nhịp tim bình thường, ngăn ngừa cục máu đông như [3]:

  • Thuốc chống loạn nhịp như amiodarone, dofetilide có thể giúp khôi phục và duy trì nhịp tim bình thường.
  • Thuốc chống đông máu như warfarin, apixaban, dabigatran, rivaroxaban, edoxaban, giúp ngăn ngừa cục máu đông và giảm nguy cơ đột quỵ.

Bác sĩ có thể đề nghị điều trị các nguyên nhân, khắc phục yếu tố nguy cơ gây rung nhĩ đáp ứng thất chậm. Họ sẽ kê đơn thuốc để điều trị thừa cân, béo phì, cường giáp, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, tiểu đường,...

2. Liệu pháp chuyển nhịp tim

Trong trường hợp rung nhĩ đáp ứng thất chậm gây khó chịu hoặc mắc bệnh lần đầu, bác sĩ sẽ thử thiết lập lại nhịp tim bằng liệu pháp chuyển nhịp như:

  • Chuyển nhịp bằng cách sốc điện qua miếng đệm đặt trên ngực.
  • Chuyển nhịp bằng thuốc tiêm qua đường tĩnh mạch hoặc uống.

Chuyển nhịp thường được thực hiện tại bệnh viện theo liệu trình hoặc trong tình huống khẩn cấp. Trước khi chuyển nhịp, người bệnh cần dùng thuốc chống đông máu như warfarin (jantoven) trong vài tuần để giảm nguy cơ hình thành cục máu đông, đột quỵ.

Sau khi chuyển nhịp bằng điện, người bệnh cần dùng thuốc kiểm soát nhịp tim để ngăn ngừa tái phát.

bệnh rung nhĩ đáp ứng thất chậm
Chuyển nhịp bằng cách sốc điện qua miếng đệm đặt trên ngực.

3. Tiến hành thủ thuật/phẫu thuật 

Phẫu thuật được cân nhắc trong trường khẩn cấp khi các phương pháp khác không hiệu quả:

  • Triệt đốt loạn nhịp qua khảo sát điện sinh lý tim: Phương pháp này phá hủy mô gây rối loạn nhịp tim. Thủ thuật này không phải lúc nào cũng thành công, có thể gây biến chứng như nhiễm trùng, chảy máu, đột quỵ. Nguy cơ tái phát rung nhĩ cao trong vài tuần đầu, lúc này bác sĩ sẽ phẫu thuật lại lần nữa. Đôi khi, cần đặt máy tạo nhịp tim để đảm bảo nhịp tim ổn định sau khi phá hủy mô có vấn đề.
  • Máy tạo nhịp tim: Thiết bị này dùng để điều trị rung nhĩ đáp ứng thất chậm không đáp ứng với các phương pháp điều trị không xâm lấn. Khi đặt máy tạo nhịp tim, người bệnh vẫn cần dùng thuốc chống đông máu.
  • Đóng hoặc cắt phần phụ của tâm nhĩ trái (tiểu nhĩ trái): Thủ thuật này ngăn ngừa cục máu đông hình thành trong tiểu nhĩ trái gây đột quỵ trong trường hợp không thể dùng thuốc chống đông máu.
  • Thủ thật Maze: Bác sĩ sẽ rạch các đường nhỏ ở nửa trên của tâm nhĩ để tạo ra mô hình Maze. Điều này giúp ngăn chặn các tín hiệu điện tim đi lạc gây rung nhĩ đáp ứng thất chậm.

Cách chăm sóc và phòng ngừa rung nhĩ đáp ứng thất chậm 

Bên cạnh việc tuân thủ điều trị, người bệnh cũng nên thay đổi lối sống để kiểm soát nhịp tim và phòng ngừa rung nhĩ đáp ứng thất chậm hiệu quả:

  • Hoạt động thể chất thường xuyên: Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày, hầu hết các ngày trong tuần với các bài tập như đi bộ, chạy bộ, bơi lội, đạp xe, yoga. Bắt đầu với cường độ nhẹ nhàng sau đó tăng dần theo thời gian, kết hợp bài tập cardio, tập kháng lực, tham khảo ý kiến bác sĩ, huấn luận viên trước khi bắt đầu tập luyện.
  • Chế độ ăn uống lành mạnh cho tim mạch: Hạn chế Natri từ muối ăn dưới 2.300 mg mỗi ngày, giảm chất béo bão hòa và chuyển hóa. Bổ sung protein cần thiết từ thịt trắng, cá, đậu, ăn nhiều trái cây và rau xanh, uống đủ 2 lít nước mỗi ngày. Ngoài ra, bạn có thể bổ sung hợp chất sinh học GDL-5, chiết xuất từ phấn mía Nam Mỹ hiệu quả trong việc điều hòa mỡ máu, hỗ trợ kiểm soát tăng huyết áp, các bệnh tim mạch như thiếu máu cơ tim, nhồi máu cơ tim, đột quỵ.
  • Kiểm soát huyết áp cao: Theo dõi huyết áp thường xuyên, tuân thủ điều trị, sử dụng thuốc hạ huyết áp theo đúng chỉ định.
  • Hạn chế rượu bia, caffeine: Tránh rượu bia, kiểm soát lượng caffeine nạp vào cơ thể mỗi ngày (200mg - 300mg, khoảng 2 - 3 ly cà phê).
  • Bỏ thuốc lá: Bỏ thuốc lá để bảo vệ sức khỏe tim mạch, nếu gặp khó khăn hãy tìm kiếm sự giúp đỡ của bác sĩ, cộng đồng cai nghiện,...
  • Kiểm soát cholesterol: Duy trì mức LDL-cholesterol < 100 mg/dL, HDL-cholesterol > 40 mg/dL và triglyceride < 150 mg/dL, sử dụng thuốc kiểm soát cholesterol theo chỉ định.
  • Giữ cân nặng hợp lý: Duy trì chỉ số khối cơ thể (BMI) ở mức từ 18,5 - 25 kg/m². Để giảm cân, hãy áp dụng chế độ ăn ít calo, giàu dinh dưỡng, tập thể dục thường xuyên, hạn chế thức khuya, ngủ đủ giấc, giảm căng thẳng.
  • Ngủ đủ giấc: Ngủ đủ 7 - 9 tiếng mỗi đêm, thiết lập thói quen ngủ đều đặn, tạo môi trường ngủ thoải mái, tránh sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ, hạn chế ăn và uống caffeine trước khi ngủ.
  • Kiểm soát căng thẳng: Áp dụng các biện pháp thư giãn như yoga, thiền định, nghe nhạc nhẹ, tập thể thao, chia sẻ tâm sự với người thân, bạn bè hoặc chuyên gia tâm lý để giảm căng thẳng, lo âu.
  • Khám sức khỏe định kỳ: Việc này giúp phát hiện sớm rung nhĩ đáp ứng thất chậm và các bệnh lý tim mạch khác để có biện pháp điều trị kịp thời. Người trưởng thành khỏe mạnh nên khám sức khỏe định kỳ ít nhất 1 lần/năm. Người có nguy cơ cao mắc bệnh tim nên khám sức khỏe thường xuyên hơn theo hướng dẫn của bác sĩ.
phòng ngừa rung nhĩ đáp ứng thất chậm
Hợp chất sinh học GDL-5, chiết xuất từ phấn mía Nam Mỹ hiệu quả trong việc điều hòa mỡ máu, hỗ trợ kiểm soát tăng huyết áp và các bệnh tim mạch.

Rung nhĩ đáp ứng thất chậm là tình trạng tim mạch phức tạp, dễ gây ra nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Nếu bạn hoặc người thân có dấu hiệu nghi ngờ, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn, lập kế hoạch điều trị phù hợp. Thay đổi lối sống lành mạnh, tuân thủ phác đồ điều trị, khám sức khỏe định kỳ để kiểm soát và phòng ngừa bệnh.

faz footer
Nguồn tham khảo