Trợ phí vận chuyển cho mọi đơn hàng·Chính hãng 100% từ Mỹ

Bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt: Vị trí và cách thực hiện

Theo dõi ECO Pharma trên Google NewsChọn ECO Pharma làm nguồn ưu tiên trên Google tìm kiếm.

Bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt có thể được áp dụng như biện pháp hỗ trợ cải thiện tiểu khó, tiểu nhiều lần hoặc tiểu đêm. Tuy nhiên phương pháp này chưa được chứng minh có thể thay thế điều trị y khoa. Để hiểu rõ hơn cách bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt đúng cách, mời bạn đọc cùng ECO Pharma tìm hiểu trong bài viết sau.

bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt

Bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt có hiệu quả như thế nào?

Y học cổ truyền bấm một số huyệt ở bụng dưới, thắt lưng - cùng và chi dưới để hỗ trợ cải thiện các chứng rối loạn tiểu tiện. Các nghiên cứu hiện có sử dụng các huyệt Quan Nguyên (CV4), Trung Cực (CV3), Tam Âm Giao (SP6), Khúc Cốt (CV2), Thứ Liêu (BL32) và Thái Khê (KI3) dưới phương pháp châm cứu và cứu ngải để xem liệu có tạo ra bất kỳ tác dụng nào đối với chứng phì đại lành tính tuyến tiền liệt hay không; và phần lớn chỉ cho thấy sự cải thiện về triệu chứng mà không thu nhỏ được kích thước tuyến. Các tác giả nhấn mạnh vẫn cần thêm thử nghiệm chất lượng cao để xác nhận hiệu quả.  

Ví dụ một thử nghiệm điện châm tại huyệt BL33 trên 100 nam giới mắc phì đại tuyến tiền liệt mức độ vừa đến nặng, sau 6 tuần điểm IPSS đã được cải thiện nhưng lưu lượng tiểu tối đa hoặc lượng nước tiểu tồn lưu thì không cải thiện rõ; cho thấy châm cứu có thể hỗ trợ giảm triệu chứng, nhưng chưa chứng minh cải thiện tình trạng tắc nghẽn đường tiểu. (1)

5 huyệt vị thường được bấm trị liệu phì đại lành tính tuyến tiền liệt

Các huyệt được sử dụng nhiều nhất trong trị liệu chứng phì đại lành tính tuyến tiền liệt cả trong cổ truyền và các nghiên cứu gồm huyệt Quan Nguyên, Khúc Côn, Tam Âm Giao, Thái Khê và Bát Liêu. Để xác định được các huyệt này cần phải có hướng dẫn của bác sĩ, thầy thuốc cổ truyền hoặc người có chuyên môn. 

1. Huyệt Quan Nguyên

Huyệt Quan Nguyên có vị trí nằm ở giữa bụng dưới, trên đường thẳng từ rốn xuống xương mu và cách rốn khoảng 3 thốn. Để bấm huyệt này, người bệnh thường được hướng dẫn nằm ngửa hoặc ngồi thoải mái, thả lỏng bụng rồi dùng đầu ngón tay ấn và day nhẹ tại vị trí huyệt, chỉ cần tạo cảm giác tức nhẹ, không ấn sâu gây đau. 

huyệt quan nguyên
Huyệt Quan Nguyên nằm giữa bụng dưới, cách rốn khoảng 3 thốn; khi bấm chỉ nên day ấn nhẹ, tránh gây đau.

2. Huyệt Khúc Cốt

Huyệt Khúc Cốt nằm ở vùng bụng dưới, trên đường giữa cơ thể và sát bờ trên xương mu. Để bấm huyệt này người bệnh được hướng dẫn nằm ngửa và thả lỏng bụng, sau đó xác định vùng xương mu rồi đặt đầu ngón tay vào điểm ngay phía trên để day ấn nhẹ; dùng lực vừa phải, không ấn sâu hoặc tạo cảm giác đau, đặc biệt khi đang căng tức bụng dưới hay khó tiểu.

huyệt khúc cốt
Huyệt Khúc Cốt (CV2) nằm giữa bụng dưới, ngay trên xương mu - Ảnh: Acupuntura

3. Huyệt Tam Âm Giao

Huyệt Tam Âm Giao nằm ở mặt trong cẳng chân, cách mắt cá chân trong khoảng 3 thốn và sát phía sau xương ống chân. Đối với việc bấm huyệt này, người bệnh được hướng dẫn ngồi thoải mái, xác định vị trí huyệt rồi dùng đầu ngón tay day ấn nhẹ, sau đó làm tương tự ở chân còn lại; Chỉ dùng lực vừa phải và tránh bấm vào vùng da đang sưng, đau hoặc có vết thương. 

huyệt tam âm giao
Huyệt Tam Âm Giao (SP6) nằm ở mặt trong cẳng chân, cách mắt cá trong khoảng 3 thốn - Ảnh: Acumeridianpoints

4. Huyệt Thái Khê

Huyệt Thái Khê nằm ở chỗ lõm giữa mắt cá chân trong và gân gót chân. Người bệnh được hướng dẫn ngồi thoải mái, thả lỏng chân, dùng tay tìm điểm lõm giữa hai vị trí này rồi day ấn nhẹ bằng đầu ngón tay; thực hiện tương tự ở chân còn lại và tránh dùng lực mạnh lên vùng gân gót đang đau hoặc sưng. 

huyệt thái khê
Huyệt Thái Khê (KI3) nằm ở chỗ lõm giữa mắt cá trong và gân gót - Ảnh: Peak Massager

5. Huyệt Bát Liêu

Bát Liêu là nhóm 8 huyệt nằm thành hai hàng ở vùng xương cùng, tức phần cuối lưng ngay phía trên mông. Khi thực hiện, người bệnh được hướng dẫn nằm sấp hoặc ngồi hơi cúi người, sau đó dùng đầu ngón tay day ấn nhẹ hai bên vùng xương cùng, tránh ấn mạnh gây đau hoặc tê lan xuống chân. 

huyệt bát liêu
Huyệt Bát Liêu gồm 8 huyệt nằm hai bên vùng xương cùng, ngay trên mông - Ảnh: Research Gate

Những ai không nên áp dụng phương pháp này?

Bấm huyệt không phù hợp trong mọi trường hợp, đặc biệt khi người bệnh đang có dấu hiệu bất thường cần được khám và xử trí y khoa. Những trường hợp nên tránh tự bấm huyệt gồm: 

  • Vùng cần bấm đang có vết thương, sưng viêm, nhiễm trùng, bầm tím hoặc vừa bị chấn thương.
  • Người mới phẫu thuật vùng bụng, vùng chậu hoặc cột sống thắt lưng – cùng.
  • Người bị rối loạn đông máu, đang dùng thuốc chống đông hoặc dễ bầm tím.
  • Người chưa xác định đúng vị trí huyệt, đặc biệt với các huyệt ở bụng dưới và vùng xương cùng, nên được người có chuyên môn hướng dẫn trước khi thực hiện. (2)

Lời khuyên kết hợp lối sống để tăng cường hiệu quả điều trị

Bên cạnh bấm huyệt và điều trị phì đại tuyến tiền liệt theo chỉ định, người bệnh có thể điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt để hỗ trợ kiểm soát tiểu nhiều lần, tiểu gấp và tiểu đêm:

  • Chế độ ăn: Duy trì chế độ ăn cân bằng, tăng rau xanh, trái cây và kiểm soát cân nặng hợp lý. Hạn chế cà phê, trà đặc, nước tăng lực và rượu bia vì caffeine và cồn có thể làm tăng lượng nước tiểu, kích thích bàng quang và khiến tiểu gấp hoặc tiểu nhiều rõ hơn. Một số người cũng có thể nhạy cảm với món quá cay hoặc nhiều gia vị, vì vậy nên giảm nếu nhận thấy triệu chứng nặng hơn sau khi ăn.
  • Thói quen: Uống đủ nước và phân bố đều trong ngày, nhưng hạn chế uống nhiều vào buổi tối, nhất là 1–2 giờ trước khi ngủ nếu thường xuyên tiểu đêm. Không nên nhịn tiểu quá lâu; có thể đi tiểu theo giờ và áp dụng cách “tiểu hai lần”, tức là sau khi tiểu xong chờ một lúc rồi thử đi thêm lần nữa để hỗ trợ làm rỗng bàng quang. Duy trì vận động thường xuyên và cân nặng hợp lý cũng có thể giúp kiểm soát các triệu chứng đường tiểu. Ngoài ra, một số thuốc cảm hoặc dị ứng có thể làm tiểu khó hơn, vì vậy người bệnh BPH nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi sử dụng.
nam giới cần uống đủ nước
Nam giới cần uống đủ nước và chia đều trong ngày; nếu hay tiểu đêm, hạn chế uống nhiều trong 1–2 giờ trước khi ngủ.

Câu hỏi thường gặp

Dưới đây là một số thắc mắc thường gặp khi áp dụng bấm huyệt hỗ trợ phì đại tuyến tiền liệt.

1. Có thể tự bấm huyệt tại nhà hay phải đến phòng khám Đông Y?

Nam giới có thể tự bấm một số huyệt đơn giản, dễ xác định tại nhà sau khi được hướng dẫn. Còn đối với các huyệt khó xác định, đặc biệt ở bụng dưới hoặc vùng xương cùng, tốt nhất nên đến cơ sở y học cổ truyền để được bác sĩ hoặc kỹ thuật viên xác định đúng vị trí và thực hiện an toàn.

2. Đang uống thuốc Tây y chữa phì đại tuyến tiền liệt thì có bấm huyệt được không?

Nam giới đang dùng thuốc điều trị phì đại tuyến tiền liệt vẫn có thể bấm huyệt như một biện pháp hỗ trợ nếu không có chống chỉ định. Tuy nhiên, bấm huyệt không thay thế thuốc và người bệnh không nên tự ý giảm liều hoặc ngừng thuốc. Nếu đang dùng thuốc chống đông, dễ bầm tím hoặc có bệnh lý kèm theo, nên hỏi bác sĩ trước khi thực hiện.

Bấm huyệt chữa phì đại tuyến tiền liệt có thể được áp dụng như biện pháp hỗ trợ cải thiện một số triệu chứng tiểu tiện, nhưng không thay thế điều trị y khoa. Người bệnh nên xác định đúng huyệt, thực hiện với lực vừa phải và ưu tiên hướng dẫn từ người có chuyên môn. Nếu triệu chứng tiểu khó, tiểu đêm hoặc tiểu không hết kéo dài, nên đi khám để được đánh giá và điều trị phù hợp.

Nguồn tham khảo