Trợ phí vận chuyển cho mọi đơn hàng·Chính hãng 100% từ Mỹ

U xơ tiền liệt tuyến có nên mổ không? Chỉ định khi nào?

Theo dõi ECO Pharma trên Google NewsChọn ECO Pharma làm nguồn ưu tiên trên Google tìm kiếm.

U xơ tiền liệt tuyến còn gọi là phì đại lành tính tuyến tiền liệt, thường gặp ở nam giới lớn tuổi. Bệnh gây ra các triệu chứng tiết niệu, sinh dục khó chịu ảnh hưởng đến chất lượng sống nhưng không phải lúc nào cũng cần thiết phải can thiệp phẫu thuật. Trong bài viết sau đây hãy cùng ECO Pharma đi tìm câu trả lời chi tiết cho thắc mắc u xơ tiền liệt tuyến có nên mổ và các thông tin liên quan. 

u xơ tiền liệt tuyến có nên mổ không

U xơ tiền liệt tuyến có nên mổ không?

Không phải ai bị u xơ tiền liệt tuyến cũng cần mổ. Phẫu thuật thường được cân nhắc khi triệu chứng ảnh hưởng đáng kể đến cuộc sống, thuốc không phù hợp hoặc bệnh đã gây biến chứng. Quyết định điều trị chủ yếu dựa vào mức độ tắc nghẽn và tổn thương đường tiết niệu, không chỉ dựa trên kích thước tuyến. 

1. Trường hợp chưa cần mổ

Người bệnh có thể chỉ cần tiếp tục theo dõi, thay đổi lối sống (hạn chế uống nhiều nước vào buổi tối, giảm caffeine, rượu bia, tránh nhịn tiểu) hoặc dùng thuốc giúp thư giãn cơ quanh tuyến tiền liệt để cải thiện dòng tiểu hoặc thu nhỏ tuyến nếu:

  • Triệu chứng còn nhẹ, chưa ảnh hưởng nhiều đến giấc ngủ và sinh hoạt.
  • Vẫn đi tiểu được, bàng quang không tồn lưu quá nhiều nước tiểu.
  • Chưa từng bí tiểu hoặc bí tiểu tái phát.
  • Chưa có nhiễm khuẩn tiết niệu tái diễn, sỏi bàng quang hay tiểu ra máu kéo dài.
  • Chức năng thận chưa bị ảnh hưởng do tắc nghẽn đường tiểu.
  • Thuốc vẫn cải thiện được dòng tiểu và không gây tác dụng phụ khó chịu.

2. Trường hợp chỉ định bắt buộc phải mổ

Theo các hướng dẫn y tế hiện hành, các chỉ định cần phẫu thuật u xơ tuyến tiền liệt bao gồm: 

  • Bí tiểu khó điều trị
  • Nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát
  • Sỏi bàng quang
  • Tiểu ra máu đại thể
  • Suy thận
  • Kháng thuốc
  • Không muốn điều trị bằng các liệu pháp khác (1)
nam giới khó tiểu
Phẫu thuật được chỉ định khi u xơ gây biến chứng hoặc không đáp ứng với thuốc

Yếu tố quyết định người bệnh u xơ tiền liệt tuyến có nên phẫu thuật

Quyết định phẫu thuật phụ thuộc vào mức độ tắc nghẽn đường tiểu, ảnh hưởng của triệu chứng, thể trạng và khả năng đáp ứng với thuốc.

1. Kích thước tuyến tiền liệt và triệu chứng lâm sàng

Kích thước tuyến tiền liệt không phải tiêu chí duy nhất để chỉ định mổ mà còn có cả các tiêu chí khác như vị trí mô tăng sinh, mức độ triệu chứng và ảnh hưởng của tình trạng tắc nghẽn đến bàng quang, thận.

Bởi một số người có tuyến lớn trên 60g nhưng vẫn tiểu tốt, ít nước tiểu tồn lưu, không có biến chứng, chỉ cần tiếp tục theo dõi hoặc dùng thuốc; trong khi có những người tuyến chỉ khoảng 30g nhưng đã có mô tăng sinh nằm ở vị trí chèn ép niệu đạo hoặc lồi vào cổ bàng quang, gây dòng tiểu yếu, tiểu không hết, thậm chí bí tiểu, không còn đáp ứng với điều trị bảo tồn. 

2. Tuổi tác và thể trạng

Phẫu thuật có thể gây rủi ro cho người cao tuổi do sức khỏe yếu hơn và thường đi kèm với các bệnh nền (tim mạch, huyết áp cao, tiểu đường, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính); hơn nữa người già cũng dễ gặp tác dụng phụ với thuốc gây mê hơn và khả năng cầm máu kém hơn. Do đó nếu rủi ro cao hơn lợi ích đạt được, phẫu thuật thường không phải là lựa chọn điều trị cho người cao tuổi.

3. Mức độ đáp ứng với thuốc

Phẫu thuật có thể được cân nhắc khi người bệnh đã dùng thuốc trị u xơ tuyến tiền liệt đúng chỉ định nhưng các triệu chứng như tiểu đêm, tiểu rắt, dòng tiểu yếu hoặc cảm giác tiểu không hết vẫn không cải thiện. Thời gian đánh giá có thể kéo dài từ vài tuần đến 6 tháng tùy loại thuốc, do thuốc làm giãn cơ thường phát huy tác dụng sớm hơn thuốc giúp giảm kích thước tuyến. 

Can thiệp cũng có thể được đề nghị nếu triệu chứng tiếp tục nặng lên, lượng nước tiểu tồn lưu tăng hoặc tác dụng phụ của thuốc ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng sống. (2)

Các phương pháp mổ u xơ tiền liệt tuyến phổ biến

Nhiều thập kỷ trước mổ mở rất phổ biến trong phẫu thuật tiền liệt tuyến nhưng hiện nay các phương pháp ít xâm lấn được sử dụng thường quy hơn.  

  • Phẫu thuật nội soi cắt tuyến tiền liệt qua niệu đạo (TURP): Đây là phẫu thuật lớn, xâm lấn tối thiểu đầu tiên trong thời hiện đại. Mặc dù đã được sử dụng nhiều năm nhưng hiện nay vẫn được coi là tiêu chuẩn vàng trong phẫu thuật điều trị tắc nghẽn đường ra bàng quang. Phương pháp này thường giúp giảm triệu chứng nhanh và cải thiện dòng tiểu sớm sau thủ thuật. Người bệnh có thể cần đặt ống thông tiểu trong thời gian ngắn để dẫn lưu bàng quang.
  • Bốc hơi hoặc bóc nhân tuyến tiền liệt bằng laser: Các kỹ thuật thường được ứng dụng gồm bốc hơi quang chọn lọc tuyến tiền liệt (PVP), đốt bằng laser Holmium và bóc nhân bằng laser Holmium (HoLEP). Phẫu thuật laser thường ít gây chảy máu hơn các kỹ thuật không sử dụng laser nên có thể được cân nhắc cho một số người đang dùng thuốc chống huyết khối. Đối với HoLEP, phần mô gây tắc nghẽn được lấy ra và có thể gửi xét nghiệm để phát hiện ung thư tuyến tiền liệt hoặc những bất thường khác.
  • Phẫu thuật mở: Phương pháp này thường được áp dụng khi u xơ tuyến tiền liệt lớn hoặc rất lớn. Người bệnh cần nằm viện sau mổ và có nguy cơ chảy máu, phải truyền máu cao hơn so với các phương pháp ít xâm lấn.
cắt nội soi qua niệu đạo
Phẫu thuật nội soi cắt tuyến tiền liệt qua niệu đạo giúp loại bỏ mô gây tắc nghẽn và cải thiện dòng tiểu. - Ảnh: NCI Dictionary of Cancer.

Những rủi ro có thể gặp phải sau khi mổ

Phẫu thuật u xơ tiền liệt tuyến có thể cải thiện đáng kể triệu chứng đường tiểu nhưng vẫn tiềm ẩn một số tác dụng phụ như:

  • Xuất tinh ngược dòng: Là tình trạng tinh dịch đi vào bàng quang thay vì được xuất ra ngoài dương vật khi đạt cực khoái. Đây là tác dụng phụ thường gặp sau một số kỹ thuật cắt hoặc loại bỏ mô tuyến tiền liệt. Hiện tượng này thường không gây hại, không làm mất khả năng cương, nhưng có thể thay đổi cảm giác xuất tinh và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản tự nhiên. Người còn nhu cầu sinh con nên trao đổi với bác sĩ trước khi lựa chọn phương pháp điều trị. 
  • Tiểu không tự chủ và rối loạn cương dương: Tiểu không tự chủ có thể xuất hiện tạm thời sau mổ do bàng quang và các cơ kiểm soát tiểu tiện cần thời gian phục hồi. Rối loạn cương dương cũng có thể xảy ra nhưng thường ít gặp hơn thay đổi xuất tinh; nguy cơ phụ thuộc vào kỹ thuật được thực hiện, sức khỏe tổng thể và chức năng cương trước điều trị. Trị liệu bằng bài tập Kegel có thể hỗ trợ tăng sức mạnh cơ sàn chậu và cải thiện khả năng kiểm soát nước tiểu.

Câu hỏi thường gặp

Dưới đây là những vấn đề liên quan đến phẫu thuật u xơ tiền liệt tuyến thường được quan tâm phổ biến. 

1. Mổ u xơ tiền liệt tuyến có bị tái phát không?

Nguy cơ u xơ tiền liệt tuyến tái phát sau mổ vẫn tồn tại, nhưng mức độ nguy cơ này ở mỗi phương pháp phẫu thuật và lượng mô tăng sinh được loại bỏ là khác nhau. 

Ví dụ các nghiên cứu ghi nhận, sau nội soi cắt tuyến tiền liệt qua niệu đạo (TURP) khoảng 10% - 15% người bệnh cần điều trị thêm 8 - 10 năm; đối với bóc nhân tuyến tiền liệt bằng laser Holmium (HoLEP), tỷ lệ phải phẫu thuật lại dưới 1% trong 10 năm do phần lớn mô tăng sinh đã được bóc bỏ; trong khi đó các kỹ thuật bốc hơi tuyến tiền liệt bằng laser GreenLight hoặc những thủ thuật ít xâm lấn như nâng tuyến tiền liệt UroLift và liệu pháp hơi nước Rezūm thường để lại nhiều mô nên nguy cơ can thiệp lại có thể cao hơn. 

2. Chi phí mổ u xơ tiền liệt tuyến có được bảo hiểm y tế chi trả không?

Chi phí mổ u xơ tiền liệt tuyến được bảo hiểm y tế (BHYT) chi trả nếu phẫu thuật nằm trong danh mục được hỗ trợ BHYT. Theo trang tin Xây Dựng Chính Sách, Pháp Luật thuộc Báo Điện tử Chính phủ - cơ quan trực thuộc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ Việt Nam, điều trị u xơ tiền liệt tuyến bằng laser, nội soi cắt đốt u lành tuyến tiền liệt qua đường niệu đạo (TORP), phẫu thuật bóc u xơ tiền liệt tuyến, phẫu thuật cắt tuyến tiền liệt qua nội soi đều nằm trong các hạng mục phẫu thuật được hỗ trợ BHYT trong Thông tư 22 /2023/TT-BYT ngày 17/11/2023 của Bộ Y tế Việt Nam.

Tóm lại u xơ tiền liệt tuyến có nên mổ nếu bị bí tiểu khó điều trị, nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát, sỏi bàng quang, tiểu ra máu đại thể, suy thận, kháng thuốc, không muốn điều trị bằng các liệu pháp khác. Người bệnh nên thăm khám chuyên khoa để được đánh giá cụ thể và tư vấn các phương pháp điều trị phù hợp.

Nguồn tham khảo