Mặc dù không thể kiểm soát được tất cả các yếu tố gây ra bệnh gan, nhưng việc tiêu thụ một số loại thực phẩm, rau củ và đồ uống có thể hỗ trợ cải thiện chức năng gan. Trái cây giàu chất chống oxy hóa, chất xơ, vitamin và khoáng chất giúp kích thích sản xuất enzym giải độc, giảm gánh nặng cho gan và bảo vệ gan. Cùng ECO Pharma tìm hiểu người bị bệnh gan nên ăn hoa quả gì ngay sau đây.
Bệnh gan ăn hoa quả gì? Người mắc các bệnh lý về gan như viêm gan, gan nhiễm mỡ hoặc xơ gan nên ăn các loại trái cây ít đường, giàu các nhóm vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa, chống viêm. Bởi vì đây là những chất cần thiết cho các hoạt động chuyển hóa, chống viêm và tăng cường sức đề kháng, vì vậy có lợi cho gan.
Sau đây là danh sách 11 loại trái cây người bệnh gan nên thêm vào chế độ ăn uống hàng ngày:
Các loại trái cây có múi, họ cam như chanh, cam, bưởi, quýt chứa nhiều vitamin C và chất chống oxy hóa nên có thể giúp bảo vệ gan khỏi tổn thương do gốc tự do. Chúng cũng hỗ trợ làm sạch gan.
Vitamin C giúp cải thiện sức khỏe gan và ruột, phục hồi mức độ chống oxy hóa. Chất này cũng giúp cải thiện quá trình chuyển hóa glucose, làm giảm tích tụ lipid ở gan và ngăn ngừa bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD).
Bên cạnh đó, các hợp chất flavonoid có trong cam, chanh, bưởi, quýt cũng có tác dụng chống viêm và hỗ trợ chức năng gan. Đặc biệt, bưởi chứa naringin và naringenin, là những chất chống oxy hóa có thể giúp giảm viêm và bảo vệ gan khỏi tổn thương do bia rượu. Chúng cũng giúp tăng cường khả năng giải độc của gan. Tuy nhiên, bưởi có thể tương tác với một số loại thuốc, vì vậy nếu đang trong giai đoạn uống thuốc điều trị bạn nên tránh ăn loại trái cây này.
Táo giàu chất xơ hòa tan như pectin giúp giảm cholesterol và hỗ trợ quá trình tiêu hóa để giảm gánh nặng cho gan. Ngoài ra, táo còn chứa polyphenol cụ thể là flavonoid nên có thể giúp bảo vệ gan khỏi tổn thương oxy hóa và viêm. Nghiên cứu của Đại học East Anglia, Vương Quốc Anh phát hiện ra rằng flavonoid và chất xơ của táo giúp giảm mức cholesterol trong gan, cải thiện quá trình chuyển hóa glucose. Chúng cũng giúp làm giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ, viêm hoặc thậm chí là xơ gan.
Axit malic trong táo còn giúp làm mềm sỏi mật gây đau gan và hỗ trợ gan loại bỏ độc tố và chất ung thư. Đồng thời nó còn có đặc tính chống viêm nên có thể giúp làm sạch gan và chống lại bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu.
Người bị bệnh gan nên ăn hoa quả gì? Quả bơ là thực phẩm tốt cho chức năng gan mà bạn không nên bỏ qua. Bơ chứa nhiều chất béo lành mạnh như axit oleic và chất chống oxy hóa vitamin C, vitamin E, hợp chất phenolic, beta carotene. Axit oleic hỗ trợ giảm viêm và cải thiện độ nhạy insulin, giảm cholesterol LDL, kiểm soát bệnh gan nhiễm mỡ.
Ngoài ra, glutathione có trong quả bơ giúp loại bỏ các độc tố có hại trong cơ thể, bảo vệ tế bào chống lại quá trình oxy hóa và góp phần cải thiện chức năng gan. Nghiên cứu cho thấy quả bơ có hiệu quả bảo vệ gan khỏi tổn thương do galactosamine – một chất có tác dụng mạnh như virus viêm gan gây tổn thương gan. (1)
Nho, đặc biệt là nho đỏ sẫm hoặc nho tím chứa nhiều hợp chất thực vật có lợi và hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào mang lại những tác động tích cực đối với sức khỏe gan. Resveratrol trong nho đã được nghiên cứu về khả năng giảm viêm, bảo vệ gan khỏi tổn thương và cải thiện chức năng gan ở những bệnh nhân mắc bệnh gan nhiễm mỡ.
Một nghiên cứu năm 2020 trên chuột cho thấy nho và nước ép nho có khả năng giảm viêm, bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương bởi gốc tự do và tăng cường khả năng chống lại stress oxy hóa. Các nhà nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng tiêu thụ nho giúp giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu ở chuột có chế độ ăn nhiều chất béo.
Việt quất, dâu tây và mâm xôi giàu chất xơ, chất chống oxy hóa mạnh như anthocyanin, hỗ trợ giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ, cải thiện chức năng gan. Anthocyanin đã được chứng minh là có khả năng giảm sự tích tụ lipid ở gan, chống lại stress oxy hóa và viêm gan.
Một số nghiên cứu thực hiện trong ống nghiệm và trên động vật đã liên kết các chất chống oxy hóa mạnh trong quả mọng với việc giảm tổn thương gan. Các chất chống oxy hóa cũng có thể giúp làm chậm sự phát triển của các tế bào ung thư gan. (2)
Quả việt quất chứa hợp chất polyphenol có đặc tính chống oxy hóa cao, giúp bảo vệ gan khỏi bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASLD), thường đi kèm với bệnh béo phì và cholesterol cao. Những loại quả mọng này có thể được sử dụng trong chế độ ăn hằng ngày dưới dạng tươi, đông lạnh hoặc thêm vào sinh tố.
Dứa là loại trái cây nhiệt đới giàu vitamin B, vitamin C, khoáng chất mangan, kali, magie, chất xơ và bromelain. Vitamin C trong dứa hoạt động như một chất chống oxy hóa mạnh giúp bảo vệ gan khỏi các tổn thương do các gốc tự do gây ra. Enzyme bromelain chỉ có trong dứa đã được nghiên cứu có đặc tính chống viêm và hỗ trợ tiêu hóa, giúp giảm viêm ở gan, tăng cường chức năng gan.
Bên cạnh đó, dứa còn là nguồn cung cấp chất xơ tốt trong chế độ ăn uống, giúp thúc đẩy nhu động ruột và hỗ trợ đào thải chất thải. Hệ tiêu hóa hoạt động tốt giúp giảm gánh nặng cho gan, cho phép gan tập trung vào quá trình giải độc mà không bị quá tải. Một số nghiên cứu cũng chỉ ra rằng hàm lượng chất xơ và chất chống oxy hóa trong dứa cải thiện sức khỏe gan bằng cách giảm tích tụ chất béo, hỗ trợ điều hòa mức cholesterol lành mạnh.
Người bệnh gan có ăn chuối được không? Chuối là một loại trái cây giàu kali, vitamin B6, vitamin D và chất xơ tốt cho sức khỏe tổng thể, hỗ trợ chức năng gan thông qua việc cải thiện tiêu hóa, cân bằng điện giải.
Ở những người mắc bệnh gan tiến triển, đặc biệt là xơ gan có nguy cơ cao xảy ra tình trạng hạ kali máu. Do đó, bổ sung chuối vào chế độ ăn uống giúp duy trì mức kali ổn định. Hơn nữa, hàm lượng vitamin B trong chuối như riboflavin, niacin và folate cũng hỗ trợ sản xuất năng lượng, tăng cường chức năng gan.
Chuối còn chứa pectin và các chất xơ khác. Chúng hỗ trợ tiêu hóa, thúc đẩy nhu động ruột, tăng khả năng lọc máu và giảm gánh nặng cho gan. Tuy nhiên, loại trái cây này cũng là nguồn cung cấp đường và carbohydrate dồi dào, vì vậy tốt nhất người bệnh gan chỉ nên tiêu thụ ở mức độ vừa phải.
Dưa hấu không chỉ là loại trái cây mát, ngon, bổ dưỡng mà còn có lợi cho sức khỏe gan. Dưa hấu giàu chất chống oxy hóa như lycopene, vitamin C giúp bảo vệ tế bào gan khỏi bị tổn thương do gốc tự do gây ra.
Lycopene có tác dụng bảo vệ gan chống lại nhiều bệnh gan khác nhau, bao gồm gan nhiễm mỡ không do rượu, gan nhiễm mỡ do rượu, xơ gan. Hơn nữa, hàm lượng nước cao trong dưa hấu còn giúp loại bỏ độc tố ra khỏi cơ thể, thúc đẩy chức năng gan. Tuy nhiên, người bệnh cần tiêu thụ dưa hấu ở mức độ vừa phải để tránh tăng đường huyết, đặc biệt trong trường hợp xơ gan kèm đái tháo đường. Bởi vì ngoài những chất tốt cho gan như đã biết, dưa hấu còn chứa một lượng đường cao.
Đu đủ giàu vitamin A, vitamin C và các enzyme tiêu hóa như papain, chymopapain. Loại hoa quả này là một trong những nguồn cung cấp carotenoid quan trọng trong chế độ ăn uống bao gồm β-carotene và lycopene, giúp giảm stress oxy hóa do gan tạo ra.
Quả đu đủ có thể làm giảm viêm gan bằng cách ức chế sản xuất quá mức của các cytokine gây viêm cũng như hoạt động của chúng được tạo ra trong mô gan bị viêm do chất béo cao. Ngoài ra, đu đủ cũng chứa chất xơ nên có thể hỗ trợ tốt cho quá trình thải độc qua đường ruột, từ đó giảm áp lực lên gan.
Bệnh gan ăn trái cây gì? Quả cà chua chứa nhiều vitamin C và chất chống oxy hóa khác có lợi cho sức khỏe gan. Một nghiên cứu đã phát hiện ra rằng tiêu thụ nhiều cà chua có thể làm giảm nguy cơ ung thư gan do chế độ ăn nhiều chất béo. Cà chua giàu lycopene – một chất chống oxy hóa mạnh, chống viêm và chống ung thư. Nó có thể giúp giảm tình trạng viêm và ngăn sự tiến triển của bệnh gan nhiễm mỡ phát triển của ung thư gan.
Dâu tằm chứa sắt, vitamin C và một số hợp chất như anthocyanin, flavonoid. Ăn dâu tằm giúp giảm stress oxy hóa, ngăn ngừa quá trình oxy hóa cholesterol LDL-cholesterol, giảm nồng độ triglyceride và cholesterol, ngăn ngừa bệnh gan nhiễm mỡ. Anthocyanin trong dâu tằm được cho là có khả năng trung hòa các gốc tự do, giảm viêm, giảm tổn thương gan và cải thiện chức năng gan. Loại quả này cũng chứa chất xơ, hỗ trợ tiêu hóa và giảm gánh nặng cho gan.
Mặc dù trái cây là thực phẩm nên bổ sung vào chế độ ăn uống lành mạnh, nhưng người bệnh gan chỉ nên tiêu thụ ở mức độ vừa phải. Các loại trái cây có calo cao, nhiều đường nên được hạn chế vì không tốt cho gan. Các loại trái cây có đường fructose cao như nhãn, xoài, sầu riêng, mít, quả vải. Fructose là một loại đường đơn được chuyển hóa chủ yếu ở gan, nếu tiêu thụ quá nhiều sẽ gây tích tụ mỡ gan.
Người bệnh cũng nên tránh uống nước ép trái cây, đặc biệt là nước ép đóng chai công nghiệp. Các loại trái cây sấy khô, trái cây ngâm đường cũng nên tránh tiêu thụ. Chúng chứa lượng đường cô đặc cao, chất bảo quản, chất phụ gia vì vậy làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho gan.
Người bị bệnh gan nên ăn hoa quả gì? Trái cây tươi giàu dinh dưỡng, đặc biệt là nguồn vitamin, nước, các chất chống oxy và chống viêm nên rất tốt cho gan. Sau đây là một số lợi ích của trái cây đối với sức khỏe gan:
Khi ăn trái cây, người bệnh gan nên kiểm soát khẩu phần ăn, chia thành nhiều phần nhỏ và tránh ăn vào buổi tối muộn. Trái cây nên được ăn tươi để nạp được nhiều chất xơ hơn, tạo cảm giác no lâu và hạn chế hấp thu chất béo. Người bệnh cũng không nên trái cây ngay sau bữa ăn. Các loại trái cây họ cam quýt tốt nhưng ăn lúc đói có thể làm tăng tiết axit dạ dày, gây ra hoặc làm trầm trọng thêm các triệu chứng khó tiêu, ợ nóng, vì vậy chỉ nên ăn khi bụng không đói. Ngoài ra, nếu đang phải uống thuốc điều trị, bạn không nên ăn bưởi để tránh gây tương tác thuốc.
Mỗi người bệnh sẽ có tình trạng sức khỏe và mức độ tổn thương gan khác nhau, do đó hãy hỏi ý kiến của bác sĩ để xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp.
Người bệnh gan nên bổ sung thêm một số tinh chất hỗ trợ gan như Wasabia Japonica, S.Marianum, Bupleurum, Rosemary, Ginger Root. Chúng là các tinh chất thiên nhiên quý, đã được chứng minh giúp tăng cường khả năng thải độc, hỗ trợ bảo vệ chức năng gan, an toàn để dùng lâu dài.
Bên cạnh thắc mắc người bị bệnh gan nên ăn hoa quả gì, dưới đây cũng là một số câu hỏi thường gặp về bệnh gan ăn trái cây gì được nhiều người quan tâm:
Người bệnh gan không nên uống nước ép trái cây mỗi ngày. Nước ép chứa đường fructose, loại đường này được chuyển hóa trực tiếp tại gan có thể gây áp lực lên gan. Bên cạnh đó, nước ép thiếu chất xơ so với trái cây tươi, tăng tốc độ hấp thụ đường, dễ gây rối loạn đường huyết. Vì thế, nếu bạn muốn uống nước ép, cần pha loãng với nước và uống với liều lượng hợp lý.
Người bệnh gan nên hạn chế ăn trái cây sau 8 giờ tối do hàm lượng fructose cao trong hoa quả có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho gan, ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa đường. Tốt nhất trái cây nên được tiêu thụ vào các thời điểm hoạt động trong ngày để cơ thể có thể sử dụng năng lượng từ đường hiệu quả hơn.
Ăn trái cây giàu chất xơ, chỉ số đường huyết thấp trước bữa ăn khoảng 30 phút – 1 giờ giúp kích thích tiêu hóa, cung cấp chất xơ hỗ trợ đường ruột, tạo cảm giác no lâu và tránh tăng đường huyết đột ngột. Tránh ăn hoa quả ngay sau bữa ăn vì có thể gây đầy hơi, tăng gánh nặng chuyển hóa fructose lên gan, đặc biệt ở bệnh nhân gan nhiễm mỡ hoặc xơ gan.
Bệnh gan nên ăn hoa quả gì? Như vậy cần ghi nhớ, người bệnh gan nên ăn hoa quả giàu chất chống oxy hóa, chỉ số đường huyết thấp như bưởi, táo, việt quất, bơ và các loại quả mọng. Các loại chất xơ, vitamin, khoáng chất, chất chống viêm và chống oxy hóa trong hoa quả giúp bảo vệ gan khỏi tổn thương oxy hóa, tăng cường chức năng gan.
