Mất ngủ trưa là như thế nào? Tại sao không ngủ trưa được?

Ngủ trưa giúp cơ thể phục hồi năng lượng, cải thiện hiệu suất làm việc, nó cũng có mối liên hệ với giấc ngủ ban đêm. Nhưng không phải ai cũng dễ dàng có giấc ngủ trưa trọn vẹn. Để tìm hiểu chi tiết về mất ngủ trưa, hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu qua bài viết sau.

Mất ngủ trưa là gì?

Ngủ trưa là một giấc ngủ ngắn vào ban ngày để cơ thể phục hồi năng lượng, duy trì sự tỉnh táo cho các hoạt động buổi chiều. Đối với người trưởng thành, giấc ngủ trưa giúp giảm bớt mệt mỏi, nâng cao hiệu suất công việc. (1)

Mất ngủ trưa là tình trạng khó ngủ, không thể chợp mắt vào giờ trưa mặc dù cơ thể đang cần nghỉ ngơi. Nguyên nhân phổ biến gây khó ngủ buổi trưa thường do thói quen sinh hoạt không ổn định, dùng chất kích thích như cà phê, trà trước giờ nghỉ. Ngoài ra, tâm lý căng thẳng từ áp lực công việc, học tập, vấn đề cá nhân cũng khiến tinh thần khó thư giãn, không ngủ trưa được. Môi trường ngủ không phù hợp như không gian quá sáng, ồn ào, ăn trưa no, nhiệt độ không dễ chịu, cũng là yếu tố cản trở giấc ngủ trưa.

Lợi ích của giấc ngủ trưa

Ngủ trưa mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần:

1. Tỉnh táo, tăng hiệu quả làm việc

Ngủ trưa từ 20 - 30 phút giúp cơ thể phục hồi năng lượng nhanh chóng, nhất là vào những ngày làm việc căng thẳng. Nghỉ ngơi giúp tăng khả năng tập trung, hiệu suất công việc, hoàn thành nhiệm vụ chính xác hơn. Những người có thói quen ngủ trưa thường đạt hiệu quả cao hơn so với những người không nghỉ ngơi vào buổi trưa. (2)

2. Tránh kiệt sức, tăng khả năng sáng tạo

Ngủ trưa giúp cơ thể thư giãn, làm mới trí óc, tránh kiệt sức sau nhiều giờ làm việc. Việc này còn kích thích hoạt động của vùng não liên quan đến sự sáng tạo, hỗ trợ bạn nghĩ ra nhiều ý tưởng mới, giải quyết vấn đề hiệu quả hơn.

3. Giảm nguy cơ tim mạch

Theo nghiên cứu, ngủ trưa từ 1 - 2 lần mỗi tuần có thể giảm nguy cơ mắc bệnh về tim mạch như nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Giấc ngủ trưa giúp cơ thể giảm căng thẳng, điều chỉnh huyết áp, bảo vệ tim mạch. (3)

4. Giảm áp lực cho mắt

Đối với những người làm việc lâu với máy vi tính, thường xuyên tiếp xúc ánh sáng xanh, giấc ngủ trưa là thời gian quý giá cho đôi mắt được nghỉ ngơi. Ngủ trưa giúp giảm mỏi - khô mắt, tăng khả năng nhìn rõ sau khi thức dậy, giúp đôi mắt thư giãn, hoạt động hiệu quả hơn.

Việc ngủ trưa đúng cách sẽ ngăn ngừa mất ngủ trưa, mang lại nhiều lợi ích lâu dài cho sức khỏe, công việc của bạn.

Ngủ trưa bao nhiêu phút là đủ?

Thời gian ngủ trưa lý tưởng thường là 30 phút hoặc ngắn hơn. Nghỉ ngơi lúc này giúp cơ thể không rơi vào giai đoạn ngủ sâu, nhờ đó bạn có thể tỉnh táo và sảng khoái sau khi thức dậy. Ngược lại, nếu bạn thức giấc trong giai đoạn ngủ sâu, cảm giác uể oải sẽ trở nên tồi tệ hơn so với trước khi ngủ. (4)

Mất ngủ trưa có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể, vì vậy việc lựa chọn thời gian ngủ phù hợp rất cần thiết để duy trì năng lượng, tăng hiệu suất làm việc. Thậm chí, một số nhà nghiên cứu cho rằng: “Trong những tình huống có thể ngủ nhưng thời gian ngủ bị hạn chế, giấc ngủ trưa là kỹ thuật không dùng thuốc hiệu quả nhất để duy trì sự tỉnh táo”. (5)

Xem thêm: Không ngủ trưa có sao không

Tại sao không ngủ trưa được?

Đến giờ nghỉ trưa không ngủ được có thể đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau như:

1. Thói quen sinh hoạt không phù hợp

Thói quen sinh hoạt ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ trưa. Nếu bạn quen làm việc liên tục, không tạo thói quen nghỉ trưa, cơ thể sẽ khó thư giãn để đi vào giấc ngủ. Thêm vào đó, việc uống cà phê, đồ uống chứa caffeine vào buổi sáng - trưa cũng có thể gây khó ngủ buổi trưa.

Thậm chí, thói quen ăn quá no vào buổi trưa, dùng thiết bị điện tử ngay trước giờ nghỉ hoặc lịch làm việc dày đặc đều khiến cơ thể không có đủ thời gian thư giãn. Những yếu tố này làm giấc ngủ trưa bị ảnh hưởng nghiêm trọng, khiến bạn không được nghỉ ngơi và phục hồi năng lượng hiệu quả.

2. Áp lực tâm lý

Căng thẳng, lo âu, suy nghĩ quá mức là nguyên nhân phổ biến gây mất ngủ trưa. Khi tâm trí bận rộn với công việc, học tập, những vấn đề cá nhân, cơ thể không thể thả lỏng để chìm vào giấc ngủ. Tình trạng này thường xảy ra ở những người chịu áp lực công việc cao, đang đối mặt với khó khăn trong cuộc sống.

3. Ảnh hưởng từ bệnh lý

Một số bệnh lý như rối loạn lo âu, mất ngủ mãn tính, trào ngược dạ dày, đau nhức cơ thể làm gián đoạn giấc ngủ trưa. Người mắc hội chứng ngưng thở khi ngủ cũng thường gặp khó khăn trong việc nghỉ ngơi do giấc ngủ liên tục bị ngắt quãng.

4. Thiếu không gian ngủ

Không gian quá ồn ào, ánh sáng mạnh, không thoải mái khiến bạn khó đi vào giấc ngủ. Ngủ trên ghế, bề mặt không êm ái cũng làm cơ thể không thư giãn hoàn toàn, gây trở ngại cho giấc ngủ trưa.

Cách cải thiện tình trạng mất ngủ trưa đơn giản, hiệu quả

Giấc ngủ trưa giúp cơ thể phục hồi năng lượng, tỉnh táo vào buổi chiều. Mất ngủ trưa có thể dẫn đến mệt mỏi, ngủ gật, hiệu suất công việc vào buổi chiều kém. Các mẹo dưới đây có thể giúp khắc phục tình trạng này:

1. Lựa chọn thời gian, thời lượng ngủ phù hợp

• Ngủ trưa ngắn: Thời gian lý tưởng để ngủ trưa là từ 20 - 30 phút. Đây là khoảng thời gian đủ để bạn phục hồi năng lượng, tăng khả năng tập trung mà không làm gián đoạn giấc ngủ về đêm.
• Tránh ngủ trưa muộn: Ngủ sau 3 giờ chiều dễ làm rối loạn nhịp sinh học, ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ buổi tối. Nếu cần ngủ muộn, hãy ngủ không quá 30 phút để tránh rơi vào giấc ngủ sâu.

2. Cố gắng có không gian nghỉ ngơi tốt

• Chọn nơi ngủ phù hợp: Ngủ trên ghế sofa, ghế bành thay vì giường giúp bạn dễ dàng kiểm soát thời gian ngủ trưa.
• Chuẩn bị môi trường: Không gian tối, yên tĩnh, mát mẻ để cơ thể dễ dàng thư giãn là tốt nhất nhưng điều này thường khó trong môi trường công cộng. Mặc dù vậy, bạn có thể dùng mặt nạ mắt, nút tai để giảm ánh sáng, tiếng ồn gây xao nhãng.

3. Áp dụng mẹo hỗ trợ giấc ngủ

Bạn nên đặt báo thức để giới hạn thời gian ngủ trưa trong vòng 20 hoặc 30 phút, tránh ngủ quá giấc, thức dậy trong tình trạng mất phương hướng.

Buồn ngủ vào đầu giờ chiều thường là một phần của nhịp sinh học tự nhiên. Nếu bạn cảm thấy mệt mỏi sau bữa trưa, hãy tận dụng khoảng thời gian này để ngủ thay vì cố gắng chống lại cảm giác buồn ngủ. Điều này giúp cơ thể tái tạo năng lượng mà không ảnh hưởng đến giấc ngủ về đêm.

Hãy thử áp dụng các biện pháp trên để khắc phục tình trạng mất ngủ trưa, từ đó cải thiện trạng thái thần kinh, nâng cao hiệu suất công việc vào buổi chiều.

Xem thêm: Các cách chữa mất ngủ trưa

Làm thế nào để luôn có giấc ngủ ngon?

Giấc ngủ chất lượng cần thiết để duy trì sức khỏe, tinh thần minh mẫn. Dưới đây là những cách hiệu quả để cải thiện giấc ngủ:

• Tuân thủ lịch trình ngủ đều đặn: Duy trì thói quen đi ngủ - thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày, kể cả cuối tuần. Việc này giúp ổn định nhịp sinh học, cải thiện chất lượng giấc ngủ. Hãy ngủ từ 7 - 9 giờ mỗi đêm, tránh nằm trên giường quá 20 phút nếu không ngủ được. Trong trường hợp khó ngủ, hãy thử đọc sách, nghe nhạc nhẹ, tập hít thở sâu để thư giãn.
• Chú ý chế độ ăn uống: Tránh ăn quá no hoặc để bụng đói trước khi đi ngủ, vì cả hai đều sẽ gây khó chịu, làm bạn khó ngủ. Hạn chế tiêu thụ caffeine, nicotine, rượu trong vòng 4 - 6 giờ trước giờ ngủ, vì những chất này sẽ làm gián đoạn chu kỳ giấc ngủ của bạn.
• Tạo không gian ngủ lý tưởng: Phòng ngủ nên yên tĩnh, tối, thoáng mát để giúp cơ thể dễ dàng chìm vào giấc ngủ. Dùng rèm chắn sáng, nút tai, máy tạo tiếng ồn trắng nếu cần. Tránh dùng các thiết bị điện tử như điện thoại, máy vi tính, TV ít nhất một giờ trước khi ngủ, vì ánh sáng xanh từ màn hình sẽ ức chế melatonin - hormone giúp bạn dễ ngủ.
• Tăng cường vận động, tiếp xúc ánh sáng tự nhiên: Hoạt động thể chất thường xuyên giúp bạn ngủ sâu, ngon hơn, nhưng tránh tập luyện mạnh gần giờ đi ngủ để không gây kích thích cơ thể, tốt hơn hết nên tập trước giờ ngủ 2 tiếng. Tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên vào buổi sáng hỗ trợ đồng hồ sinh học, giúp bạn ngủ ngon hơn vào ban đêm.
• Quản lý căng thẳng: Căng thẳng, lo âu là nguyên nhân phổ biến gây mất ngủ trưa và khó ngủ về đêm. Thử các kỹ thuật thư giãn như thiền, yoga, hít thở sâu để xoa dịu tâm trí. Việc ghi lại các công việc cần làm vào ngày mai trước khi ngủ cũng giúp giảm áp lực, tạo tâm trạng thoải mái.
• Xây dựng thói quen ngủ lành mạnh: Thư giãn bằng cách tắm nước ấm, uống sữa ấm, nghe nhạc nhẹ nhàng để báo hiệu cho cơ thể đã đến giờ nghỉ ngơi. Tránh dùng giường cho các hoạt động như làm việc, xem TV để não bộ liên kết giường với giấc ngủ.
• Bổ sung dưỡng chất: Tinh chất Anthocyanin, Pterostilbene từ Blueberry (chiết xuất việt quất) giúp bảo vệ tế bào thần kinh não, cải thiện chứng mất ngủ, giảm nguy cơ đau nửa đầu, thiếu máu não, sa sút trí tuệ. Ginkgo Biloba chứa flavonoid, terpenoid - các chất chống oxy hóa mạnh giúp tăng cường tuần hoàn não, cải thiện lưu thông máu, bảo vệ tế bào thần kinh, hỗ trợ giảm nguy cơ đột quỵ, suy giảm trí nhớ.

Mất ngủ trưa ảnh hưởng đến sức khỏe, làm giảm hiệu suất làm việc, chất lượng cuộc sống. Để cải thiện, hãy giới hạn thời gian ngủ trưa, tạo không gian nghỉ ngơi thoải mái, tận dụng tối đa lợi ích của giấc ngủ ngắn này. Lắng nghe nhu cầu của cơ thể, duy trì thói quen sinh hoạt khoa học, xây dựng môi trường nghỉ ngơi phù hợp sẽ giúp bạn có giấc ngủ trưa chất lượng, nạp năng lượng cho các hoạt động buổi chiều.