Có đến 80% phụ nữ bị rụng tóc sau sinh. Nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng này, trong đó thiếu hụt dinh dưỡng rất phổ biến. Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Bổ sung như thế nào để giảm rụng tóc? Câu trả lời chi tiết sẽ được giải đáp chi tiết trong bài viết sau đây của ECO Pharma. [1]
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì?
Rụng tóc sau sinh là thiếu chất gì? Tình trạng rụng tóc sau sinh có thể xảy ra nếu cơ thể người mẹ đang thiếu hụt một số chất như:
1. Thiếu sắt
Thai kỳ không bổ sung đủ sắt, cơ thể có xu hướng giảm dự trữ sắt sau sinh, mất máu trong quá trình sinh con là những nguyên nhân chính dẫn đến thiếu sắt sau sinh.Thiếu sắt sau sinh không chỉ khiến phụ nữ thường xuyên mệt mỏi, dễ cáu gắt, tăng nguy cơ trầm cảm mà còn gây ra tình trạng rụng tóc.
Khi cơ thể thiếu sắt, quá trình cung cấp oxy và các dưỡng chất đến các nang tóc bị gián đoạn, ảnh hưởng đến sự phát triển của tóc. Thiếu sắt còn ảnh hưởng đến sự hình thành các melanin - một chất có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ tóc khỏi các tổn thương từ tác động bên ngoài, khiến tóc dễ gãy rụng hơn.
2. Thiếu kẽm
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Có thể do thiếu kẽm. Kẽm tham gia vào quá trình tổng hợp protein và hỗ trợ cân bằng nồng độ hormone. Thiếu kẽm sẽ làm tăng hormone DHT (dihydrotestosterone), gây ra tình trạng rụng tóc. Thiếu chất này còn kèm theo sự thiếu hụt protein, ảnh hưởng đến quá trình phát triển của tóc.
3. Thiếu biotin
Biotin (vitamin B7) là dưỡng chất cần thiết đối với sức khỏe, vẻ đẹp của mái tóc. Biotin hỗ trợ kích thích sản xuất keratin giúp tóc mọc nhanh, chắc khỏe và giảm gãy rụng. Biotin còn hỗ trợ kích thích tóc mọc nhanh, chắc khỏe và giữ cho mái tóc luôn suôn mượt. Thiếu hụt chất này khiến tóc giòn, dễ gãy rụng, khô xơ và chẻ ngọn.
4. Thiếu protein
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Có thể cơ thể đang thiếu hụt protein. Sau sinh, nhu cầu protein của cơ thể tăng cao hơn, thêm 19g protein mỗi ngày. Protein hóa sừng (keratin) là thành phần chính tạo nên sợi tóc. Bị thiếu hụt protein, phụ nữ sau sinh sẽ gặp vấn đề rối loạn chuyển hóa protein, ảnh hưởng đến sức khỏe của tóc, khiến tóc yếu, dễ rụng và khô cứng. [2]
5. Vitamin C
Vitamin C là chất chống oxy hóa mạnh mẽ giúp ngăn chặn quá trình oxy hóa các lipoprotein nồng độ thấp và ngăn chặn các gốc tự do gây hại đến tế bào mầm tóc, giúp bảo vệ tóc và giảm rụng. Loại vitamin này còn tham gia vào quá trình hấp thu sắt và giảm huy động sắt ở ruột. Ngoài ra, vitamin C còn thúc đẩy tổng hợp collagen, giúp duy trì độ suôn mượt của mái tóc.
6. Vitamin E
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Thiếu vitamin E cũng là nguyên nhân gây rụng tóc sau sinh. Vitamin E là chất chống oxy hóa, giúp vô hiệu hóa các gốc tự do, bảo vệ nang tóc và chân tóc chắc khỏe. Vitamin E còn giữ độ ẩm tự nhiên cho tóc, duy trì mái tóc bóng mượt. Thiếu hụt vitamin này tóc dễ gãy rụng, khô xơ và chẻ ngọn.
7. Vitamin D
Theo một nghiên cứu năm 2021, nồng độ vitamin D trong máu thấp có thể dẫn đến rụng tóc androgenetic và rụng tóc từng mảng. Vitamin D tham gia vào sự phát triển của các nang tóc và điều chỉnh sự tăng trưởng các tế bào keratinocytes của tóc. Thiếu hụt vitamin này khiến tóc mọc chậm, sợi tóc mảnh yếu và dễ rụng. [3]
8. Thiếu omega-3
Omega-3 là chất béo không bão hòa đa, có ba loại chính là axit docosahexaenoic (DHA), axit eicosapentaenoic (EPA) và axit alpha-linolenic (ALA). Omega-3 cần thiết để duy trì sự tăng trưởng và phát triển của các tế bào mầm tóc. Loại chất béo này còn có đặc tính chống viêm, giúp bảo vệ các nang tóc khỏi những tổn thương, nhờ đó ngăn ngừa rụng tóc. Thiếu hụt omega-3 còn khiến tóc mất đi độ ẩm tự nhiên, làm tóc khô xơ, chẻ ngọn và bong tróc da đầu.
9. Thiếu canxi
Rụng tóc sau sinh do thiếu chất gì? Phụ nữ sau sinh thường phải đối mặt với tình trạng thiếu canxi. Trong 6 tháng đầu, lượng canxi trẻ hấp thụ chủ yếu thông qua sữa mẹ. Nếu sữa mẹ không cung cấp đủ canxi sẽ ảnh hưởng nhiều đến sự phát triển của bé và cả sức khỏe của người mẹ, trong đó có tình trạng rụng tóc sau sinh.
Canxi là khoáng chất giúp điều tiết hormone androgen, thúc đẩy tăng trưởng tế bào mầm tóc và cải thiện sức khỏe mái tóc. Thiếu canxi còn khiến cơ thể người mẹ giảm sức đề kháng, tạo điều kiện thuận lợi để vi khuẩn, nấm tấn công da đầu gây viêm da đầu, nấm da đầu. Các bệnh này làm tổn thương nang tóc và tóc gãy rụng nhiều hơn.
Vì sao sau khi sinh phụ nữ thường bị thiếu chất và rụng tóc?
Dinh dưỡng sau sinh là một phần quan trọng trong quá trình chăm sóc sức khỏe thai sản. Chế độ dinh dưỡng sau sinh tốt giúp phục hồi sức khỏe, tăng sức đề kháng và có đủ sữa cho con bú.
Sau sinh, phụ nữ cần từ 2.000 đến 2.500 calo mỗi ngày (cao hơn người bình thường 500 calo) để đảm bảo đủ năng lượng cho cơ thể và sữa cho con bú. Tuy nhiên, chế độ dinh dưỡng của nhiều người chưa được chú trọng, làm thiếu hụt dưỡng chất và gây rụng tóc. Phần lớn các bà mẹ phải thức khuya chăm em bé dẫn đến cơ thể thường xuyên mệt mỏi, tâm lý bất ổn, ăn uống không ngon miệng cũng dễ bị thiếu hụt dinh dưỡng. Không ít người còn áp dụng chế độ ăn kiêng giảm cân hà khắc để lấy lại vóc dáng cũng làm thiếu hụt các chất dinh dưỡng.
Thiếu hụt dưỡng chất không chỉ gây ra tình trạng rụng tóc mà còn khiến cơ thể người mẹ suy nhược, giảm sức đề kháng và đặc biệt ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn sữa. Điều này có thể làm tăng nguy cơ suy dinh dưỡng và ảnh hưởng đến sự tăng trưởng, phát triển của bé sau này.
Sau sinh rụng tóc nên bổ sung gì để giảm rụng?
Phụ nữ sau sinh nên bổ sung thực phẩm giàu sắt, kẽm, canxi, protein, omega-3 cùng nhiều loại vitamin C, D, E. Các thực phẩm này hỗ trợ giảm rụng tóc, thúc đẩy tóc mọc mới và giúp phục hồi cơ thể cũng như sản xuất sữa đủ chất lượng cho bé. Cụ thể:
1. Thực phẩm giàu sắt
Sau sinh rụng tóc nên bổ sung gì? Phụ nữ nên bổ sung đủ sắt. Cơ thể không tự tạo ra sắt mà cần bổ sung thông qua chế độ ăn uống hoặc thực phẩm bổ sung. Một số thực phẩm giàu sắt có thể bổ sung vào chế độ ăn hàng ngày như các loại thịt đỏ (thịt bò, thịt lợn, thịt dê, thịt cừu...), nội tạng động vật (gan, tim, thận), thịt gà, cá hồi, hải sản, cải bó xôi, bông cải xanh, các loại đậu (đậu lăng, đậu nành, đậu Hà Lan), trứng, chuối, bí đỏ.
2. Thực phẩm giàu kẽm
Bổ sung chất gì để giảm rụng tóc sau sinh? Kẽm cũng là vi chất quan trọng nhưng cơ thể không tự sản xuất mà cần phải bổ sung. Kẽm dồi dào trong các loại thực phẩm như hàu, tôm, cua, lòng đỏ trứng gà, các loại đậu (đậu Hà Lan, đậu nành), thịt đỏ (thịt bò, thịt dê, thịt cừu), thịt gà, các loại hạt (hạt lanh, hạt chia, hạt bí đỏ, hạt điều, hạnh nhân).
3. Thực phẩm giàu biotin
Sau sinh rụng tóc nên bổ sung gì? Để cải thiện tình trạng rụng tóc, bạn cần có chế độ ăn uống đa dạng và bổ sung đầy đủ biotin. Biotin có nhiều trong các loại thực phẩm như lòng đỏ trứng gà, các loại đậu (đậu Hà Lan, đậu lăng), các loại hạt (hướng dương, hạnh nhân), gan động vật, khoai lang, các loại nấm, chuối, bơ, bông cải xanh.
4. Thực phẩm giàu protein
Nguồn cung cấp protein được chia làm hai loại là protein từ động vật và protein từ thực vật, đến từ các thực phẩm như thịt cá, sữa, các loại hạt, rau, ngũ cốc và đậu. Cụ thể các loại thực phẩm giàu protein tốt cho sức khỏe và cần thiết cho sự phát triển của mái tóc như ức gà, thịt heo nạc, thịt bò nạc, thịt cừu, cá cơm, thịt vịt, trứng, các loại cá (cá hồi, cá ngừ, cá thu, cá trích, cá cơm), hàu, đậu nành, sữa, các loại hạt (hạnh nhân, óc chó, hạt bí ngô), bơ, ổi, chuối, bắp, cải bó xôi, nấm.
5. Thực phẩm giàu canxi
Sau sinh rụng tóc nên bổ sung gì? Đừng quên bổ sung các thực phẩm giàu canxi để giảm rụng tóc và cung cấp đủ canxi cho bé thông qua sữa mẹ. Nguồn cung cấp canxi dồi dào có thể kể đến như sữa, sữa chua và phô mai, cá mòi, hạt mè (vừng), hạnh nhân, rau cải xoăn, bông cải xanh, quả sung, cá hồi, các loại đậu (đậu nành, đậu đen, đậu xanh, đậu lăng).
6. Thực phẩm giàu vitamin
Rụng tóc sau sinh cần bổ sung gì? Để giảm rụng tóc sau sinh, bạn cũng cần bổ sung đa dạng và đầy đủ các loại vitamin.
- Vitamin C dồi dào trong ớt chuông, kiwi, dâu tây, súp lơ trắng, bông cải xanh, dưa lưới vàng, cà chua, khoai tây, chanh, cam, quýt, bưởi, ổi, dưa hấu, dứa, cà rốt, dưa chuột…
- Vitamin D có nhiều trong cá hồi, cá trích, cá mòi, dầu gan cá tuyết, cá ngừ đóng hộp, hàu, tôm, lòng đỏ trứng gà, nấm…
- Vitamin E có mặt trong các loại thực phẩm như cá hồi, tôm, dầu oliu, dầu mầm lúa mì, bông cải xanh, hạt hướng dương, hạnh nhân, rau cải bó xôi, bơ, bí, kiwi, bơ đậu phộng, ớt chuông.
7. Thực phẩm giàu omega-3
Sau sinh rụng tóc nên bổ sung gì? Bạn nên chú trọng bổ sung thực phẩm giàu omega-3. Omega 3 có nhiều trong các loại thực phẩm có nguồn gốc động vật lẫn thực vật như các loại cá béo (cá hồi, cá trích, cá ngừ, cá mòi, cá thu), hải sản có vỏ (hàu, sò điệp), dầu gan cá, các loại hạt (hạt lanh, hạt chia, hạt óc chó), đậu nành, dầu thực vật (dầu hạt cải, dầu đậu nành), rong biển, tảo xoắn.
8. Có nên sử dụng viên uống vitamin tổng hợp sau sinh không?
Tổ chức Y tế Thế giới khuyến khích người mẹ nên dùng vitamin tổng hợp trong suốt thời gian cho con bú. Vitamin tổng hợp được bào chế dưới dạng viên uống, dung dịch uống hoặc kẹo nhai với thành phần dinh dưỡng đa dạng gồm vitamin, vi khoáng chất, axit amin... cung cấp các dưỡng chất thiết yếu để cơ thể mau chóng phục hồi, nâng cao chất lượng nguồn sữa cũng như hỗ trợ giảm rụng tóc. Tuy nhiên, các bà mẹ nên tham khảo ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa để chọn loại vitamin tổng hợp phù hợp, đảm bảo hiệu quả và an toàn, hạn chế các nguy cơ tiềm ẩn. [4]
9. Mẹo chế biến thức ăn bảo toàn được chất dinh dưỡng cho phụ nữ sau sinh
Mỗi loại thực phẩm sẽ có cách chế biến khác nhau. Tuy nhiên, trong quá trình chế biến thức ăn cho người mẹ sau sinh nên ưu tiên hấp, luộc, chưng giúp giữ được nhiều dưỡng chất cho thực phẩm. Đồng thời, hạn chế nướng, chiên, rán, hầm dễ làm hao hụt chất dinh dưỡng. Ngoài ra, cần nấu thực phẩm vừa chín tới, đặc biệt là các loại rau củ, tránh thất thoát chất dinh dưỡng.
Bên cạnh đó, cần chú trọng chọn nguồn nguyên liệu thực phẩm tươi sống, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng để đảm bảo an toàn sức khỏe cả mẹ và bé.
Những phương pháp cải thiện rụng tóc sau sinh ngoài dinh dưỡng
Bên cạnh chế độ dinh dưỡng đa dạng, bổ sung đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu để hỗ trợ giảm rụng tóc sau sinh, phụ nữ có thể tham khảo một số biện pháp dưới đây:
1. Chăm sóc tóc đúng cách
- Chọn dầu gội và dầu xả có thành phần dịu nhẹ và không gội đầu quá thường xuyên, nên gội 2 - 3 lần/tuần. Đồng thời kết hợp thêm dầu xả để nuôi dưỡng tóc, hạn chế gãy rụng.
- Để tóc khô tự nhiên, hạn chế dùng máy sấy. Nhiệt độ cao của máy sấy sẽ làm tóc yếu và dễ rụng hơn. Nên ưu tiên chọn loại khăn mềm mỏng và không chà xát quá mạnh vào tóc.
- Massage da đầu thường xuyên giúp giãn nở mạch máu dưới da, kích thích nang tóc phát triển.
- Sử dụng các nguyên liệu tự nhiên làm mặt nạ ủ tóc như dầu dừa, dầu oliu, mật ong, nha đam, trứng gà.
2. Giảm căng thẳng, lo âu
Căng thẳng, lo âu kéo dài không chỉ gây rụng tóc mà còn tăng nguy cơ mắc trầm cảm sau sinh. Để giải tỏa căng thẳng, các bà mẹ cần tranh thủ nghỉ ngơi, thư giãn khi em bé ngủ. Nhờ người thân hỗ trợ chăm sóc con nhỏ để có thêm thời gian nghỉ ngơi, phục hồi sức khỏe.
Bạn cũng có thể tập các bài tập nhẹ nhàng giúp giảm căng thẳng như yoga, đi bộ. Đôi lúc, cần dành cho bản thân một ít thời gian riêng tư, làm điều yêu thích như đọc sách, nghe nhạc hay chăm sóc sắc đẹp tại nhà giúp thư giãn tinh thần, giảm căng thẳng.
Các nguyên nhân gây rụng tóc sau sinh khác
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Ngoài thiếu hụt dinh dưỡng, rụng tóc sau sinh còn có thể do một số nguyên nhân khác như:
1. Thay đổi nội tiết tố
Estrogen là hormone đóng vai trò quan trọng cho sự phát triển của tóc. Khi mang thai, nồng độ estrogen tăng cao, thúc đẩy tóc bước vào giai đoạn phát triển. Nhờ đó, phụ nữ mang thai thường có mái tóc dày và mượt hơn. Sau sinh, nồng độ estrogen trở lại mức bình thường, thúc đẩy các nang tóc bước vào giai đoạn nghỉ ngơi và chờ rụng, khiến tóc dễ gãy rụng hơn.
Thêm vào đó, trong giai đoạn cho con bú, cơ thể người mẹ tiết ra hormone prolactin giúp sản xuất sữa, nhưng hormone này lại ức chế estrogen càng khiến tóc rụng nhiều hơn.
2. Rối loạn tâm lý
Phụ nữ sau sinh thường xuyên lo lắng, stress có thể sản sinh ra nhiều gốc tự do gây hại cho nang tóc, khiến bộ phận này nghỉ ngơi sớm hơn, làm rụng tóc và ảnh hưởng đến tốc độ mọc tóc, tóc mọc chậm, thậm chí không thấy tóc con mọc.
3. Sử dụng hóa chất
Các nang tóc của phụ nữ sau sinh thường rất yếu. Nếu sử dụng dầu gội hoặc các sản phẩm chăm sóc tóc, làm đẹp tóc có hóa chất mạnh sẽ làm tóc yếu đi và gãy rụng nhiều hơn.
4. Nấm da đầu
Nhiều trường hợp sau sinh bị rụng tóc do nấm da đầu với các biểu hiện ngứa da đầu, bong tróc, tóc rụng thành từng mảng.
Rụng tóc sau sinh thiếu chất gì? Rụng tóc sau sinh có thể do thiếu hụt một số dưỡng chất thiết yếu như sắt, kẽm, canxi, omega-3, biotin cùng một số vitamin. Để giảm rụng tóc sau sinh, phụ nữ cần xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học, đầy đủ và cân đối các nhóm dưỡng chất. Có thể cân nhắc sử dụng vitamin tổng hợp khi có sự hướng dẫn, tư vấn của bác sĩ, đồng thời giảm căng thẳng, áp lực và chăm sóc tóc đúng cách. Nếu tình trạng rụng tóc trở nên nghiêm trọng hơn, bạn nên gặp bác sĩ để được tư vấn và có biện pháp can thiệp phù hợp, an toàn.
