Viêm khớp cổ chân sau chấn thương là một vấn đề thường gặp, gây ra nhiều khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày, ảnh hưởng đến khả năng vận động của người bệnh. Hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu cách phòng ngừa và điều trị tình trạng này trong bài viết sau.
Viêm khớp cổ chân sau chấn thương là tình trạng các cấu trúc xung quanh khớp cổ chân như gân cơ, dây chằng, bao hoạt dịch, sụn đầu xương,… bị tác động ngoại lực, dẫn đến viêm, đau nhức, sưng tấy. Tình trạng này có thể xảy ra với bất cứ ai, tuy nhiên thường gặp hơn ở người cao tuổi, vận động viên thể thao hoặc người thừa cân béo phì. Viêm khớp cổ chân do chấn thương thường không quá nguy hiểm, tỷ lệ chữa trị khỏi bệnh cao nếu được thăm khám sớm và điều trị tích cực theo đúng phác đồ của bác sĩ.
Người bị viêm khớp cổ chân sau chấn thương thường gặp các triệu chứng như đau nhức, cứng khớp, sưng khớp, giảm khả năng vận động,… khi ngủ dậy hoặc sau một thời gian dài không vận động. Khả năng gập, duỗi và xoay cổ chân bị hạn chế, gây khó khăn trong các hoạt động hàng ngày như đi bộ, leo cầu thang, hoặc mang giày dép.
Nóng đỏ, sưng khớp là những biểu hiện phổ biến của viêm khớp cổ chân xảy ra sau chấn thương. Vùng da quanh khớp cổ chân nóng lên và ửng đỏ, gây ra cảm giác nóng rát khi chạm vào. Khớp cổ chân bị sưng lên, kích thước có thể lớn hơn bình thường, vùng da quanh khớp căng bóng.
Sau chấn thương, khớp cổ chân có thể bị tổn thương và phát ra tiếng kêu khi vận động. Điều này thường gặp ở người cao tuổi, khi sụn khớp bị viêm và mài mòn theo thời gian, khiến các đầu xương cọ xát vào nhau, gây ra tiếng kêu. Ngoài ra, lượng dịch bôi trơn khớp giảm, khiến cho khớp bị khô, hoạt động không trơn tru và phát ra tiếng lạo xạo.
Nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách, viêm khớp cổ chân có thể dẫn đến biến dạng khớp, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Biến dạng khớp cổ chân khiến bàn chân bị lệch trục, vẹo hoặc xoay bất thường.
Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến gây viêm khớp cổ chân sau chấn thương:
Bạn nên đến cơ sở y tế ngay sau khi gặp phải chấn thương ở vùng cổ chân. Việc kịp thời thăm khám là điều cần thiết để xử trí sớm tình trạng chấn thương, ngăn ngừa viêm nhiễm tiến triển nặng, tránh các biến chứng và hạn chế tối đa những ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng sống. Thực hiện đúng theo phác đồ điều trị của bác sĩ, bao gồm uống thuốc, vật lý trị liệu, tập luyện phục hồi chức năng để khớp cổ chân nhanh hồi phục.
Bác sĩ có thể khám lâm sàng, chụp X-Quang, xét nghiệm máu và dịch khớp để chẩn đoán viêm khớp cổ chân.
Đầu tiên, người bệnh sẽ được bác sĩ kiểm tra tình trạng viêm sưng, phạm vi chuyển động của cổ chân trong đi lại, xoay duỗi. Ngoài ra, người bệnh cần cung cấp cho bác sĩ chi tiết về bệnh sử, tình trạng sức khỏe để bác sĩ hiểu rõ sức khỏe tổng quan của người bệnh. Dựa vào kết quả chẩn đoán lâm sàng, bác sĩ sẽ tiếp tục chỉ định người bệnh thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng. Đó là những phương pháp chẩn đoán hình ảnh để kiểm tra mức độ tổn thương của khớp và sụn cổ chân.
Chụp X-quang khớp cổ chân là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh phổ biến, sử dụng tia X để tạo ra hình ảnh chi tiết về xương và các mô mềm xung quanh khớp cổ chân. Kỹ thuật này giúp bác sĩ đánh giá tình trạng khớp, phát hiện các tổn thương, bệnh lý và đưa ra chẩn đoán chính xác.
Bên cạnh đó, bác sĩ có thể chỉ định chụp MRI khớp cổ chân. Đây là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh hiện đại, không xâm lấn, sử dụng từ trường mạnh, sóng vô tuyến và máy tính để phác họa hình ảnh chi tiết về cấu trúc bên trong khớp cổ chân. Phương pháp này giúp bác sĩ quan sát rõ ràng các mô mềm như dây chằng, gân, cơ, sụn, cũng như xương, từ đó phát hiện các tổn thương và bệnh lý một cách chính xác.
Kết quả xét nghiệm máu và dịch khớp cần được bác sĩ chuyên khoa đọc và phân tích. Bác sĩ sẽ dựa vào kết quả xét nghiệm, cùng các triệu chứng lâm sàng và kết quả khám sức khỏe, để đưa ra chẩn đoán chính xác và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp.
Tình trạng viêm khớp cổ chân có thể được điều trị bằng các phương pháp như dùng thuốc, vật lý trị liệu, phẫu thuật,…
Đầu tiên, bác sĩ sẽ điều trị bảo tồn bằng cách hướng dẫn người bệnh thực hiện các bài tập, nghỉ ngơi hợp lý, sử dụng dụng cụ hỗ trợ cổ chân,…
Việc nghỉ ngơi và giảm áp lực lên cổ chân là điều cần thiết để giảm đau và thúc đẩy quá trình hồi phục. Dưới đây là một số cách bạn có thể áp dụng:
Chườm nóng và chườm lạnh là hai phương pháp phổ biến được sử dụng để cải thiện các triệu chứng của viêm khớp. Chườm lạnh giúp giảm đau, giảm sưng, làm chậm quá trình viêm. Bạn có thể dùng túi chườm lạnh, khăn lạnh hoặc đá lạnh bọc trong khăn chườm lên vùng bị viêm trong khoảng 15 phút mỗi lần, mỗi ngày 3-4 lần. Chườm nóng làm giãn mạch máu, tăng lưu thông máu, giảm co cứng cơ, giúp giảm đau và thúc đẩy quá trình phục hồi. Sử dụng túi chườm nóng hoặc khăn ấm chườm lên khớp cổ chân trong 15 phút mỗi lần, mỗi ngày 2-3 lần.
Người bị viêm khớp cổ chân được điều trị bằng vật lý trị liệu giúp tăng cường sức mạnh cho các mô mềm như gân, dây chằng, cơ. Điều này làm giảm áp lực lên mắt cá chân và tăng phạm vi chuyển động của khớp.
Ngoài ra, việc thực hiện các bài tập cổ chân cũng là một phần quan trọng trong quá trình vật lý trị liệu. Ví dụ, bài tập gập duỗi cổ chân được thực hiện bằng cách ngồi thoải mái trên ghế, đưa chân về phía trước. Sau đó từ từ gập duỗi cổ chân, thực hiện động tác này 4 lần trong 30 giây. Tham khảo ý kiến bác sĩ để được hướng dẫn chi tiết về các bài tập phù hợp cho tình trạng riêng của bạn.
Nẹp cổ chân giúp cố định khớp, giảm thiểu sự ma sát và áp lực lên các mô bị viêm, từ đó giảm đau hiệu quả. Nẹp cũng giúp giữ cho khớp cổ chân ở đúng vị trí, ngăn ngừa các cử động không mong muốn có thể làm tổn thương thêm các mô xung quanh. Nên chọn nẹp làm từ vải hoặc vật liệu co giãn, có độ đàn hồi tốt.
Nhiều loại thuốc có tác dụng tốt trong việc giảm đau, chống viêm, đẩy nhanh thời gian phục hồi cho người bị viêm khớp cổ chân do chấn thương.
Thuốc giảm đau làm giảm cơn đau nhẹ đến trung bình nhưng không có tác dụng gì đối với tình trạng viêm. Acetaminophen (Tylenol) là thuốc không kê đơn và thường được dùng cho bệnh viêm khớp, vì không gây hại cho tim và dạ dày như các thuốc chống viêm không steroid (NSAID). Tuy nhiên, dùng quá nhiều có thể gây hại cho gan. Bên cạnh đó, opioid là thuốc giảm đau kê đơn có tác dụng tốt với các cơn đau dữ dội, nhưng có nhiều tác dụng phụ và có thể gây nghiện. (1)
Thuốc chống viêm không steroid (NSAID) làm giảm đau và viêm bằng cách ngăn chặn các chất giống hormone gọi là prostaglandin. Naproxen (Aleve), aspirin và ibuprofen (Motrin, Advil) được bán không cần đơn thuốc. Những loại khác như indomethacin (Indocin) và celecoxib (Celebrex) cần phải có đơn thuốc. Thuốc NSAID có thể làm tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ hoặc xuất huyết dạ dày.
Tiêm corticosteroid có thể được chỉ định trong điều trị viêm khớp cổ chân. Các mũi tiêm thường mất vài giờ hoặc vài ngày để bắt đầu có tác dụng. Hiệu quả điều trị kéo dài trong vài tuần hoặc vài tháng. Phương pháp này có thể gây ra tác dụng phụ nhiễm trùng, sưng đỏ và đau tại vị trí tiêm, suy giảm thị lực, tăng huyết áp trong vài ngày. (2)
Phẫu thuật viêm khớp cổ chân là một phương pháp điều trị được cân nhắc khi các phương pháp bảo tồn không còn hiệu quả trong việc giảm đau và cải thiện chức năng của khớp cổ chân. Có nhiều dạng phẫu thuật như nội soi khớp, thay khớp cổ chân,… Thời gian phục hồi sau phẫu thuật tùy thuộc vào loại phẫu thuật và tình trạng sức khỏe của người bệnh. (3)
Để phòng ngừa khớp cổ chân bị viêm sau chấn thương, bạn cần thực hiện những điều sau đây:
Trung tâm Chấn thương chỉnh hình, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, là nơi quy tụ đội ngũ chuyên gia đầu ngành, bác sĩ giàu kinh nghiệm, tận tâm và nhiệt tình. Đây cũng là một trong những đơn vị tiên phong trong việc chẩn đoán, điều trị các bệnh về cơ xương khớp với kỹ thuật hiện đại theo phác đồ cập nhật quốc tế.
Bệnh viện còn được trang bị máy móc, thiết bị chẩn đoán hình ảnh hiện đại như máy cộng hưởng từ thế hệ mới Magnetom Amira BioMatrix, máy chụp CT 768 lát cắt Somatom Drive, robot Artis Pheno,… giúp phát hiện sớm các tổn thương và điều trị hiệu quả các bệnh lý về cơ xương khớp.
Đây cũng là nơi đầu tư hệ thống phòng khám khang trang, khu nội trú cao cấp và khu vực phục hồi chức năng hiện đại. Quy trình chăm sóc hậu phẫu toàn diện giúp người bệnh nhanh chóng hồi phục sức khỏe sau phẫu thuật.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Viêm khớp cổ chân sau chấn thương là một vấn đề cần được quan tâm và điều trị kịp thời. Việc hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và các phương pháp điều trị sẽ giúp người bệnh kiểm soát tình trạng bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Bên cạnh đó, việc phòng ngừa chấn thương cổ chân cũng rất quan trọng. Bằng cách thực hiện các biện pháp như khởi động kỹ trước khi vận động, lựa chọn giày dép phù hợp, tập luyện thể thao đúng cách và tránh các hoạt động quá sức, chúng ta có thể giảm thiểu nguy cơ gặp phải chấn thương và viêm khớp cổ chân.
