Mẹ bầu nghén ngủ sinh con trai hay gái? Góc nhìn y khoa

Trước đây, khi chưa có các phương pháp chẩn đoán y khoa hiện đại, nhiều người đã dựa vào các biểu hiện ốm nghén của mẹ bầu như thèm ăn chua, nghén ngủ để dự đoán giới tính của thai nhi. Vậy thực hư việc mẹ bầu nghén ngủ sinh con trai hay gái là như thế nào? Cùng ECO Pharma đi tìm câu trả lời cho thắc mắc này trong bài viết dưới đây.

Mẹ bầu nghén ngủ sinh con trai hay gái?

Nghén ngủ là hiện tượng mẹ bầu thường xuyên buồn ngủ, mệt mỏi và thiếu tỉnh táo, đặc biệt trong 3 tháng đầu thai kỳ. Nhiều người vẫn truyền tai nhau rằng mức độ nghén ngủ có thể đoán được giới tính em bé, nhưng phần lớn chỉ mang tính truyền miệng.

1. Quan niệm nghén ngủ sinh con trai

Theo quan niệm dân gian, nếu mẹ bầu chỉ buồn ngủ ở mức nhẹ đến trung bình, ngủ một lúc là tỉnh táo hơn hoặc bắt đầu thèm ngủ nhiều từ tam cá nguyệt thứ hai, khả năng cao đang mang thai bé trai. Một số người còn cho rằng mẹ thích nằm nghiêng bên trái khi ngủ thường sinh con trai.

Ở nhiều nền văn hóa, thai nhi nam được cho là “tiêu tốn năng lượng” của mẹ nhiều hơn nên gây cảm giác mệt mỏi, buồn ngủ. Tuy nhiên, đây chỉ là kinh nghiệm truyền miệng, chưa có bằng chứng khoa học xác nhận.

2. Quan niệm nghén ngủ sinh con gái

Ngược lại, nếu mẹ bầu nghén ngủ nặng, cơ thể luôn uể oải, thiếu tỉnh táo, có thể ngủ bất cứ lúc nào thường được dự đoán mang thai bé gái. Dân gian cho rằng hormone của thai nhi nữ làm cơ thể mẹ phản ứng mạnh hơn, khiến mẹ mất nhiều năng lượng và cần ngủ nhiều để phục hồi.

Một số quan niệm khác cũng cho rằng mang thai bé gái dễ gây mệt mỏi kéo dài do thay đổi nội tiết mạnh hơn. Tuy nhiên, đây chỉ là kinh nghiệm dân gian được truyền lại trước khi có các phương pháp chẩn đoán hiện đại. Giống như quan niệm đoán giới tính qua bụng bầu hay khẩu vị, nghén ngủ không có cơ sở khoa học để xác định bé trai hay bé gái.

Nghén ngủ có dự đoán chính xác giới tính thai nhi không?

Thực tế, bầu nghén ngủ sinh con trai hay gái không phải phương pháp xác định giới tính thai nhi chính xác. Hiện chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh mức độ buồn ngủ của mẹ liên quan đến việc này.

Một nghiên cứu thực hiện trên 605 phụ nữ mang thai tại Iran ghi nhận khoảng 94,2% mẹ bầu gặp tình trạng mệt mỏi và buồn ngủ trong thai kỳ. Mức độ mệt mỏi thường tăng dần theo từng tam cá nguyệt do cơ thể phải thích nghi liên tục với sự phát triển của thai nhi. (1)

Theo các chuyên gia, hiện tượng nghén ngủ chủ yếu liên quan đến:

• Sự thay đổi hormone thai kỳ: Nồng độ progesterone tăng mạnh trong giai đoạn đầu mang thai có tác dụng an thần lên hệ thần kinh trung ương, khiến mẹ bầu luôn cảm thấy buồn ngủ và thiếu tỉnh táo.
• Cơ thể phải hoạt động cường độ cao: Khi mang thai, thể tích máu có thể tăng khoảng 30-50% để nuôi dưỡng thai nhi. Tim mạch, tuần hoàn và quá trình chuyển hóa đều hoạt động nhiều hơn bình thường, làm cơ thể nhanh mệt mỏi.
• Hạ đường huyết và thay đổi chuyển hóa: Sự thay đổi trong chuyển hóa glucose có thể khiến mẹ bầu xuất hiện cảm giác lờ đờ, mất tập trung hoặc buồn ngủ kéo dài.
• Chất lượng giấc ngủ suy giảm: Nhiều mẹ bầu ngủ không sâu giấc do tiểu đêm, đau lưng, căng thẳng hoặc khó chịu, từ đó gây buồn ngủ ban ngày.
• Thiếu máu thai kỳ: Thiếu máu, thiếu sắt cũng là nguyên nhân phổ biến khiến mẹ bầu thường xuyên mệt mỏi, chóng mặt và muốn ngủ nhiều hơn.

Vì vậy, không thể dựa vào nghén ngủ để xác định chính xác giới tính em bé. Để biết chính xác, mẹ bầu nên siêu âm hoặc xét nghiệm tiền sản theo hướng dẫn của bác sĩ.

Cách xác định giới tính thai nhi bằng y học

Thay vì dựa vào dấu hiệu nghén ngủ, giới tính của thai nhi có thể được xác định bằng những xét nghiệm sau:

• Siêu âm thai: Siêu âm thường được thực hiện từ tuần 18-22 của thai kỳ. Bác sĩ sẽ quan sát cơ quan sinh dục ngoài của thai nhi để xác định giới tính. Nếu tư thế thai nhi thuận lợi, độ chính xác có thể đạt khoảng 98-99%.
• Xét nghiệm NIPT: Xét nghiệm NIPT là phương pháp sàng lọc trước sinh không xâm lấn thông qua mẫu máu của mẹ. Kỹ thuật này có thể phát hiện nhiễm sắc thể giới tính XX hoặc XY từ tuần thai thứ 9 với độ chính xác lên tới 99,9%.
• Chọc dò ối: Chọc dò ối thường được thực hiện sau tuần thai thứ 15 nhằm phân tích dịch ối để phát hiện bất thường di truyền và nhiễm sắc thể. Phương pháp này cho kết quả giới tính rất chính xác nhưng có tính xâm lấn nên chỉ thực hiện khi có chỉ định y khoa.
• Sinh thiết gai nhau: Thường thực hiện ở tuần 10-13 của thai kỳ nhằm phân tích mô nhau thai để kiểm tra bất thường di truyền. Đồng thời, kết quả cũng có thể xác định giới tính thai nhi với độ chính xác cao.

Nhìn chung, bầu nghén ngủ sinh con trai hay gái chủ yếu là quan niệm dân gian, chưa có cơ sở khoa học xác thực. Nghén ngủ thực chất là phản ứng sinh lý bình thường do thay đổi hormone, chuyển hóa và hoạt động của hệ thần kinh trong thai kỳ. Để biết chính xác giới tính thai nhi, mẹ bầu nên thực hiện các phương pháp chẩn đoán hiện đại theo hướng dẫn của bác sĩ thay vì dựa vào dấu hiệu nghén ngủ.