Anti HAV Total là một xét nghiệm thường được dùng chẩn đoán và đánh giá tình trạng miễn dịch đối với virus viêm gan A. Ý nghĩa của xét nghiệm Anti HAV Total là gì và những lưu ý khi thực hiện xét nghiệm, hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu ngay sau đây.
Anti HAV Total là một xét nghiệm máu để phát hiện tổng kháng thể chống lại virus viêm gan A (HAV), bao gồm cả kháng thể dạng IgM (phản ứng sớm khi mới nhiễm) và IgG (xuất hiện muộn hơn, tồn tại lâu dài). Nó giúp xác định một người đã từng nhiễm viêm gan A hoặc đã tiêm vắc-xin (có miễn dịch) hay chưa.
Xét nghiệm HAV Total đo đồng thời hai loại kháng thể chống virus viêm gan A gồm IgM và IgG. Sự kết hợp của hai loại kháng thể này giúp bác sĩ đánh giá xem cơ thể đang nhiễm cấp tính hay đã có miễn dịch lâu dài với virus viêm gan A. (1)
Kháng thể Anti HAV IgM là dấu hiệu của nhiễm virus viêm gan A cấp tính. Khi cơ thể mới bị virus xâm nhập, kháng thể IgM xuất hiện đầu tiên và thường duy trì từ vài tuần đến vài tháng. Xét nghiệm dương tính với Anti HAV IgM cho thấy cơ thể đang trong giai đoạn nhiễm cấp tính hoặc vừa tiếp xúc với virus gần đây.
Kháng thể Anti HAV IgG thường xuất hiện sau kháng thể IgM và duy trì lâu dài, bảo vệ cơ thể khỏi tái nhiễm. Nếu kết quả HAV Total miễn dịch tự động dương tính do IgG cho thấy cơ thể đã có miễn dịch, có thể do tiêm vắc-xin hoặc đã từng nhiễm virus trước đó. Xét nghiệm IgG giúp đánh giá hiệu quả tiêm phòng và quyết định liệu bạn có cần nhắc lại vắc-xin hay không.
Xét nghiệm HAV Total thường được bác sĩ chỉ định trong nhiều tình huống khác nhau. Cụ thể:
Quy trình xét nghiệm bao gồm các bước từ chuẩn bị đến thu mẫu và phân tích bằng hệ thống miễn dịch tự động.
Người bệnh không cần nhịn ăn trước khi thực hiện xét nghiệm HAV Total vì thức ăn không ảnh hưởng đến kết quả do đó có thể ăn uống bình thường. Tuy nhiên hãy thông báo cho bác sĩ về các thuốc đang sử dụng và các bệnh lý nền để được tư vấn phù hợp.
Lưu ý xét nghiệm có thể bị nhiễu nếu mẫu máu được lấy từ người đang sử dụng biotin liều cao (vitamin B7/B8, vitamin H hoặc coenzyme R). Vì vậy bạn nên ngưng sử dụng ít nhất 72 giờ trước khi lấy mẫu để đảm bảo kết quả chính xác. (2)
Xét nghiệm được thực hiện bằng cách lấy một lượng nhỏ máu tĩnh mạch tại vùng khuỷu tay. Thủ thuật này diễn ra nhanh chóng, thường chỉ vài phút và chỉ gây cảm giác châm chích nhẹ. Mẫu máu sẽ được đưa vào hệ thống máy xét nghiệm miễn dịch tự động để phân tích nồng độ kháng thể IgM và IgG.
Thông thường kết quả xét nghiệm HAV Total có thể có trong vòng từ một đến ba giờ tùy theo quy trình tại từng cơ sở y tế. Một số cơ sở y tế có hệ thống xét nghiệm tự động hiện đại có thể trả kết quả trong ngày giúp thuận tiện hơn cho người bệnh cần đánh giá miễn dịch hoặc chẩn đoán nhanh.
Kết quả xét nghiệm Anti HAV Total thường được báo cáo dưới dạng dương tính hoặc âm tính. Mỗi kết quả mang ý nghĩa lâm sàng khác nhau và cần được diễn giải kết hợp với xét nghiệm Anti HAV IgM và Anti HAV IgG để xác định chính xác tình trạng miễn dịch hay nhiễm cấp. (3)
Xét nghiệm âm tính cho thấy cơ thể không có kháng thể chống lại virus viêm gan A. Điều này đồng nghĩa người bệnh chưa từng nhiễm HAV trước đây và cũng chưa có miễn dịch bảo vệ. Trường hợp này sẽ có nguy cơ mắc bệnh nếu tiếp xúc với nguồn lây và bác sĩ thường khuyến nghị tiêm vắc-xin viêm gan A để phòng ngừa. Trong khi đó kết quả dương tính cho thấy có sự hiện diện của kháng thể chống HAV nhưng bản thân xét nghiệm này không thể phân biệt được người bệnh đang nhiễm cấp hay đã có miễn dịch từ trước. Khi đó bác sĩ cần xem kết quả xét nghiệm Anti HAV IgM và Anti HAV IgG để diễn giải chính xác hơn.
Anti HAV Total dương tính đồng thời Anti HAV IgM cũng dương tính cho thấy người bệnh nhiều khả năng đang trong giai đoạn nhiễm viêm gan A cấp hoặc mới nhiễm. Để phân biệt bác sĩ sẽ dựa thêm vào xét nghiệm Anti HAV IgM và IgG. Trường hợp IgM dương tính kèm Total dương tính thường cho biết tình trạng nhiễm viêm gan A cấp hoặc mới xảy ra trong thời gian gần đây; Nếu IgM âm tính nhưng Total dương tính sẽ cho thấy bạn đã có miễn dịch bền vững, thường là do từng nhiễm bệnh trong quá khứ hoặc đã được tiêm vắc-xin đầy đủ.
Xét nghiệm Anti HAV Total đóng vai trò quan trọng trong việc xác định tình trạng miễn dịch và hỗ trợ chẩn đoán viêm gan A một cách chính xác. Từ kết quả xét nghiệm bác sĩ sẽ có những quyết định phù hợp với tình trạng của người bệnh như tiêm vắc-xin hay theo dõi và điều trị kịp thời nếu có dấu hiệu nhiễm cấp.
