Men gan cao là dấu hiệu chỉ ra rằng các tế bào gan đang tổn thương hoặc bị phá hủy. Lúc này, một số enzyme (men gan) sẽ được giải phóng vào máu và mức độ của chúng sẽ cao hơn mức bình thường. Trong bài viết này, cùng ECO Pharma tìm hiểu men gan cao nên ăn gì và không nên ăn gì để bảo vệ chức năng gan.
Gan bị tổn thương sẽ giải phóng các enzyme vào máu, thường gặp nhất là ALT hoặc AST. Quả bơ, quả óc chó, quả mọng,… là một số thực phẩm có thể giúp hạ men gan một cách an toàn.
Rau đay, rau ngót, rau muống giàu chất xơ, vitamin C, folate, hỗ trợ hoạt động của gan và hệ tiêu hóa. Những loại rau này còn góp phần hạ men gan, tăng cường sức đề kháng. Bên cạnh đó, rau họ cải lá xanh đậm có hợp chất indole hỗ trợ ngăn ngừa và giảm tình trạng gan nhiễm mỡ.
Ngoài ra, chế độ ăn nhiều rau có thể giúp giảm nguy cơ ung thư gan. Một đánh giá cho thấy ăn nhiều rau giúp giảm 39% nguy cơ ung thư gan và cứ mỗi 100gam rau tiêu thụ mỗi ngày có liên quan đến việc giảm 4% nguy cơ ung thư gan. (1)
Xem thêm: Rau giúp hạ men gan: Nguyên tắc lựa chọn và chế biến
Men gan cao ăn trái cây gì tốt? Trái cây giàu vitamin C như cam, chanh, bưởi, kiwi, táo có thể hỗ trợ hạ nồng độ men gan hiệu quả. Trong đó, bưởi đặc biệt tốt vì ngoài vitamin C, loại quả này còn chứa naringin và naringenin, những chất chống oxy hóa giúp giảm viêm để bảo vệ gan khỏi bị tổn thương.
Xem thêm: Khi bị men gan cao ăn xoài được không?
Cá béo (cá hồi, cá mòi, cá thu, cá basa) rất giàu axit béo omega-3, đây là chất béo tốt giúp giảm viêm và đặc biệt hữu ích cho gan vì giúp ngăn ngừa sự tích tụ mỡ thừa và duy trì mức enzyme trong gan. Ngoài ra, một nghiên cứu (2) cũng cho thấy việc bổ sung dầu cá thường xuyên giúp giảm nguy cơ mắc ung thư gan.
Trà xanh chứa hợp chất catechin có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm. Một đánh giá đã cho thấy việc tiêu thụ trà xanh ở mức độ vừa phải giúp làm giảm hai loại enzyme là alanine aminotransferase (ALT) và aspartate aminotransferase (AST). Cả hai loại enzyme này đều có thể tăng do tổn thương gan. Tuy nhiên, người mắc bệnh về gan nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi dùng trà xanh như một thức uống bổ sung.
Men gan tăng cao nên ăn gì? Tỏi chứa nhiều allicin và ajoene, có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm mạnh mẽ trong cơ thể. Ăn tỏi thường xuyên có thể giúp cải thiện sức khỏe ở những người mắc bệnh gan và thậm chí giảm nguy cơ ung thư gan. Theo một đánh giá có hệ thống (3), việc bổ sung tỏi có thể làm giảm mức men AST nhưng không ảnh hưởng đến mức ALT. Tuy nhiên, cần phải nghiên cứu thêm để xác nhận tác dụng này.
Dầu oliu nguyên chất chứa lượng omega-3 và omega-6 dồi dào. Đây là hai loại axit béo có tác dụng giảm viêm, chống oxy hóa, giảm tổn thương tế bào gan và ngăn chặn tế bào ung thư. Đây là lý do dầu oliu nguyên chất được xếp vào nhóm thực phẩm hạ men gan.
Tiêu thụ 1 thìa dầu oliu mỗi ngày sẽ cải thiện enzym của gan, đồng thời kiểm soát lượng chất béo và giữ nó ở mức vừa phải. Một nghiên cứu cho thấy dầu oliu như một phần của chế độ ăn Địa Trung Hải có thể giúp giảm stress oxy hóa và cải thiện chức năng gan.
Quả bơ giàu omega-3 hỗ trợ kiểm soát nồng độ cholesterol, mỡ trong gan. Loại quả này còn chứa nhiều vitamin E, một chất chống oxy hóa mạnh có tác dụng bảo vệ tế bào gan khỏi tác động của gốc tự do gây hại, có khả năng hạ men gan và giảm nguy cơ viêm gan.
Men gan cao thì ăn gì để cải thiện? Quả óc chó là nguồn cung cấp axit béo omega-3 dồi dào, đặc biệt là axit alpha-linolenic (ALA), giúp giảm viêm và cải thiện sức khỏe của gan. Loại thực phẩm này còn chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa như polyphenol, giúp giảm stress oxy hóa, bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương, hỗ trợ làm giảm mức độ mỡ trong gan và cải thiện tình trạng men gan tăng cao.
Các loại quả mọng sẫm màu như việt quất, quả mâm xôi và quả nam việt quất chứa chất chống oxy hóa gọi là polyphenol (4), có thể giúp bảo vệ gan khỏi bị tổn thương. Ngoài ra, quả mọng là nguồn cung cấp nhiều chất xơ, chất chống viêm, giúp giảm lượng mỡ trong gan, phòng ngừa ung thư, phù hợp cho người bị men gan cao do bất cứ nguyên nhân nào như nhiễm virus viêm gan, bệnh lý gan nhiễm mỡ, do rượu.
Men gan cao cần ăn gì? Ngũ cốc nguyên hạt giúp hạ men gan vì chứa nhiều chất xơ, vitamin nhóm B cùng nhiều vi chất cần thiết cho quá trình lành thương và cải thiện chức năng gan. Người bị tăng men gan có thể ăn yến mạch, gạo lứt, lúa mì, hạt kê để cải thiện tình trạng của mình.
Bên cạnh những loại thực phẩm cần ưu tiên nêu trên, người bị men gan tăng cao cũng cần hạn chế thực phẩm nhiều đường, dầu mỡ, thịt đỏ,… để tránh ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của gan.
Việc tiêu thụ quá nhiều đường, đặc biệt là dưới dạng fructose có thể gây tổn thương gan và dẫn đến tích tụ mỡ gan. Các nghiên cứu (5) cho thấy những người tiêu thụ đồ uống có đường như nước ngọt hàng ngày có khả năng mắc bệnh gan nhiễm mỡ cao hơn 50% so với những người không tiêu thụ đồ uống có đường. Gan nhiễm mỡ là một trong nhiều nguyên nhân thường gặp khiến men gan tăng cao.
Người có men gan tăng nên hạn chế ăn đồ chiên rán và đồ ăn nhiều dầu mỡ vì chúng chứa nhiều chất béo bão hòa, có thể gây tăng cân, béo phì và gan nhiễm mỡ. Từ đó, khiến mức men gan tăng lên bất thường. Vì thế, người bệnh cần cẩn trọng trong việc tiêu thụ khoai tây chiên, gà rán, chả giò,…
Men gan cao cử ăn gì? Thức ăn nhanh, đồ ăn đóng hộp chế biến sẵn có nhiều chất béo, muối, chất làm ngọt nhân tạo, chất bảo quản gây tăng áp lực cho gan, thận. Nếu ăn quá nhiều sẽ khiến gan làm việc nhiều hơn, lâu dài sẽ dẫn tới tổn thương gan, khiến men gan càng cao hơn.
Xem thêm chi tiết men gan cao có ăn được mì tôm không?
Men gan tăng cao hạn chế ăn gì? Thịt đỏ (thịt bò, thịt heo, thịt cừu,..) và thịt chế biến (xúc xích, thịt xông khói,…) chứa nhiều chất béo và các hợp chất khác góp phần gây viêm, tổn thương tế bào. Người ăn nhiều nhóm thực phẩm này nguy cơ mắc gan nhiễm mỡ không do rượu và ung thư gan cao hơn, từ đó khả năng tăng men gan cũng nhiều hơn.
Xem thêm: Người bị men gan cao có ăn thịt gà được không?
Bên cạnh nên ăn gì, không nên ăn gì cũng quan trọng không kém. Người bị men gan tăng cần kiêng các chất kích thích gây hại cho sức khỏe như rượu bia, thuốc lá càng sớm càng tốt.
Người bệnh cần kiêng hoàn toàn chất đạm không? Uống cà phê làm tăng men gan không? Đây là một số câu hỏi thường gặp ở người bị men gan tăng.
Người bị men gan tăng không nên kiêng hoàn toàn chất đạm. Ngược lại, cần ăn đủ chất đạm từ các nguồn thực phẩm lành mạnh như thịt gia cầm bỏ da, các loại cá, các loại đậu, sữa tách béo và trứng gia cầm. Protein là thành phần của tế bào và cần thiết để phục hồi các tế bào bị tổn thương, bao gồm cả tế bào gan.
Người bị men gan tăng cao vẫn có thể uống sữa và nên uống một cách hợp lý. Sữa là nguồn cung cấp protein, vitamin và khoáng chất quan trọng, có lợi cho việc phục hồi tế bào gan bị tổn thương. Tuy nhiên, bạn nên chọn các loại sữa ít béo hoặc sữa hạt để hạn chế việc tích tụ chất béo trong gan.
Việc uống cà phê đúng cách không làm tăng men gan mà còn hỗ trợ cải thiện tình trạng men gan tăng cao. Một nghiên cứu trên những người mắc virus viêm gan C cho thấy việc uống cà phê hàng ngày có lợi trong việc ổn định men gan alanine aminotransferase huyết thanh (ALT).
Người bị men gan tăng có thể ăn chay hoàn toàn. Tuy nhiên, việc ăn chay cần thực hiện một cách khoa học và có sự tham khảo ý kiến của bác sĩ cho riêng tình trạng của từng người. Việc ăn chay đúng cách giúp kiểm soát cân nặng, giảm cholesterol, cải thiện tiêu hóa và giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ. Tuy nhiên, ăn chay sai cách có thể khiến cơ thể thiếu dinh dưỡng, gây ảnh hưởng đến gan và sức khỏe tổng thể.
Bài viết đã giải đáp thắc mắc men gan cao nên ăn gì. Nhìn chung, rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và cá béo là những thực phẩm cần thiết đối với người có men gan tăng cao. Chế độ dinh dưỡng đúng cách không chỉ giúp giảm gánh nặng cho gan, hỗ trợ quá trình thải độc mà còn góp phần ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm. Người bệnh cũng cần bổ sung thêm bộ đôi tinh chất Wasabia và S. Marianum có khả năng kiểm soát các tế bào Kupffer để bảo vệ gan, hỗ trợ hạ men gan hiệu quả.
