Chúng ta đôi khi vẫn ngủ ngồi thay vì nằm xuống như sinh lý bình thường nhưng đây có phải là một tư thế ngủ tốt cho sức khỏe? Những người đang quan tâm đến tư thế ngủ này không nên bỏ lỡ các thông tin thú vị trong bài viết sau đây, hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu.
Ngủ ngồi là ngủ trong tư thế ngồi thẳng, ngồi tựa lưng hoặc ngồi ngả đầu vào một điểm tựa thay vì nằm xuống như sinh lý bình thường. Trong suốt cuộc đời mọi người đều trải qua tư thế ngủ này lúc ngủ gật, ngồi trên ô tô, tàu lửa, máy bay hoặc nghỉ ngơi ngắn (ngủ trưa, chợp mắt). Mọi người cũng có thể trải qua ngủ ngồi sau một số loại phẫu thuật hoặc khi bị chấn thương, mắc một số bệnh lý liên quan đến tim mạch, hô hấp mà không thể ngủ ngon hoặc/và không an toàn trong tư thế nằm.
Nhìn chung ngủ ngồi thường là một tư thế ngủ tạm thời để thích ứng với các điều kiện nghỉ ngơi không thuận lợi trong ngắn hạn ban ngày, đôi khi là ban đêm. Nó hiếm khi là nhu cầu có tính chất ưa thích hoặc thiết yếu như tư thế ngủ nằm. Những trường hợp như vậy là cá biệt, chỉ bắt gặp trong một số loại tôn giáo chẳng hạn như Đạo Phật, các nhà sư ngủ trong tư thế hoa sen hàng đêm suốt nhiều năm.
Khác với nhiều loài động vật có tập tính ngủ ngồi, cơ thể con người sẽ thư giãn tối đa và mất trương lực cơ trong một số giai đoạn nhất định của chu kỳ giấc ngủ. Điều này có nghĩa là con người sẽ khó ngon giấc nếu ngủ trong tư thế ngồi kéo dài suốt nhiều giờ liên tục. Vì vậy ngồi ngủ là không tốt cho giấc ngủ đêm, nếu lặp lại hàng ngày nó có thể dẫn đến một số nguy cơ sức khỏe, chẳng hạn như: (1)
Do đó mọi người chỉ nên ngủ ngồi trong thời gian ngắn vào ban ngày như ngủ trưa, chợp mắt, di chuyển trên xe cộ. Điều này có nghĩa là không bao giờ nên ngủ đêm với tư thế ngồi. Chỉ một số trường hợp đặc biệt ngủ ngồi mới mang đến lợi ích sức khỏe, chẳng hạn như:
Mọi người chỉ nên ngủ ngồi như một cách nghỉ ngơi tạm thời vào ban ngày, không nên ngủ ngồi vào ban đêm. Ngay cả những trường hợp cảm thấy dễ chịu hơn khi ngủ ngồi đã đề cập ở phần trên cũng chỉ nên duy trì trong thời gian bệnh nặng, đến khi thuyên giảm thì cần quay trở lại ngủ trong tư thế nằm.
Để tránh bị cong vẹo cột sống và các sự cố va đập trong khi ngủ ngồi mọi người nên có một điểm tựa chắc chắn; tốt nhất là điểm tựa cho lưng, đầu, cổ nếu không chí ít cũng nên có điểm tựa cho đầu, cổ. Ví dụ ngủ trưa ở văn phòng nếu ghế có thành tựa thì ngả lưng ra sau, nếu ghế không có thành tựa thì nên gục đầu xuống bàn.
Trong tư thế ngồi hãy chú ý giữ cho cột sống cổ, lưng trên một đường thẳng; nếu có thể thì chân nên gác cao lên một chút để giảm ứ trệ máu chi dưới và giảm áp lực cho vùng hông, chậu. Một số loại gối có tính năng hỗ trợ đầu, cổ, hãy sắm một chiếc nếu bạn có thói quen nghỉ ngơi tại chỗ ở văn phòng hoặc thường xuyên di chuyển trên tàu xe.
Xem thêm: 4 tư thế ngủ đúng giúp ngủ ngon và sâu giấc hơn
Bà bầu có thể ngủ ngồi trong các thời điểm bị ợ nóng hoặc khó thở quá mức do thai nhi chèn ép lồng ngực. Nhưng nếu nằm nghiêng, đặc biệt nghiêng trái hoặc nâng cao thân trên có thể giúp dễ chịu hơn thì tốt nhất bà bầu không nên ngủ ngồi.
Đối với giấc ngủ đêm ngủ ngồi có thể giúp những người mắc một số vấn đề sức khỏe như bệnh hô hấp, bệnh tim – phổi, trào ngược dạ dày, ngưng thở khi ngủ nặng ngủ ngon hơn nhưng không phải là giải pháp lâu dài. Những người bình thường ngồi ngủ ban đêm thường rất khó khăn vì không phải là sinh lý tự nhiên.
Mặc dù ở một số người có thể giảm ngáy khi ngủ ngồi nhưng ở một số người khác ngáy vẫn xảy ra nếu thay đổi tư thế không giúp cải thiện đường thở.
Như vậy trong suốt cuộc đời mọi người vẫn thường ngủ ngồi như một cách nghỉ ngơi ngắn hạn (chủ yếu vào ban ngày). Nhưng tư thế ngủ này chỉ nên là một kiểu thích nghi tạm thời với các điều kiện ngủ không thuận lợi vào ban đêm vì nó vốn không phải là sinh lý tự nhiên của con người. Nếu phải ngủ ngồi mọi người hãy cố gắng tìm điểm tựa cho lưng, đầu, cổ, dùng gối hỗ trợ đầu, cổ và kê chân cao hơn để giảm thiểu các tác động xấu tới cơ xương khớp.
