Suy tim là một thách thức sức khỏe toàn cầu có tỷ lệ nhập viện và tử vong cao. Việc đánh giá phân suất tống máu thất trái (LVEF) đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán, điều trị và tiên lượng. Điều này dẫn đến việc phân loại thành EF bảo tồn (HFpEF), EF giảm (HFrEF) và EF giảm nhẹ (HFmrEF). Trong bài viết này, hãy cùng ECO Pharma tìm hiểu riêng về suy tim phân suất tống máu giảm nhẹ.
Suy tim (HF) còn gọi là suy tim sung huyết (CHF) – một bệnh lý phổ biến trên toàn thế giới với tỷ lệ mắc và tử vong cao. Theo định nghĩa của Trường Cao đẳng Tim mạch Mỹ (ACC) và Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA) suy tim là một hội chứng lâm sàng phức tạp do bất kỳ sự suy giảm cấu trúc hoặc chức năng nào của quá trình nạp đầy hoặc tống máu của tâm thất. Với ước tính khoảng 26 triệu người trên toàn thế giới mắc bệnh, suy tim sung huyết góp phần làm tăng chi phí chăm sóc sức khỏe, làm giảm khả năng hoạt động và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng sống. Chẩn đoán chính xác và điều trị hiệu quả là cần thiết để ngăn ngừa tái nhập viện, giảm tỷ lệ tử vong, đồng thời nâng cao chất lượng sống cho người bệnh. (1)
Hướng dẫn của Hiệp hội Tim mạch Châu Âu (ESC) năm 2021 phân loại suy tim thành ba loại dựa trên LVEF: bảo tồn (HFpEF; EF > 50%), giảm (HFrEF; EF < 40%) và giảm nhẹ (HFmrEF; EF 41 – 49%). Trong đó phân suất tống máu (EF) là tỷ lệ phần trăm của thể tích nhát bóp so với thể tích cuối tâm trương (thể tích nhát bóp/thể tích cuối tâm trương). Nghiên cứu chỉ ra rằng HFmrEF không chỉ có chung đặc điểm của cả HFrEF và HFpEF mà còn thể hiện những đặc điểm riêng biệt. Tại các quốc gia phương Tây tỷ lệ mắc suy tim hàng năm dao động từ 1 đến 9 trường hợp trên 1000 người, chiếm khoảng 2% dân số. Tỷ lệ mắc suy tim phân suất tống máu giảm nhẹ trong số tất cả bệnh nhân tim bị suy được ước tính nằm trong khoảng từ 10 đến 25%. (2)
Cơ chế bệnh sinh trong suy tim với phân suất tống máu giảm nhẹ có thể có sự chồng chéo giữa các yếu tố nguy cơ khác nhau. Dưới đây là một số nguyên nhân.
Một số nguyên nhân do tim mạch bao gồm: (3)
Một số nguyên nhân ngoài tim mạch bao gồm:
Các yếu tố góp phần khiến phân suất tống máu giảm trong bệnh cảnh suy tim bao gồm:
Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ mặc dù có những tiến bộ gần đây trong điều trị tất cả các thể bệnh suy tim, suy tim phân suất tống máu giảm nhẹ (HFmrEF) vẫn là một thách thức trong thực tiễn lâm sàng. Phương pháp điều trị được khuyến nghị là sử dụng thuốc ức chế men chuyển angiotensin (ACEI), thuốc chẹn thụ thể angiotensin (ARB), thuốc đối kháng thụ thể mineralocorticoid (MRA), sacubitril/valsartan (ARNI), thuốc chẹn beta và thuốc ức chế chất vận chuyển đồng vận natri-glucose 2 (SGLT2i). Trong đó SGLT2i là loại thuốc duy nhất được chứng minh có hiệu quả trên toàn bộ phổ suy tim. Mặc dù có vô số lợi ích bảo vệ tim mạch, cơ chế chính xác mà SGLT2i làm giảm gánh nặng của bệnh vẫn chưa được biết. SGLT2i có tác dụng có lợi trong việc kiểm soát huyết áp, cân bằng glucose và chỉ số khối cơ thể, tất cả đều làm thay đổi hồ sơ nguy cơ tim mạch của người bệnh.
Trong một số trường hợp cần phải phẫu thuật để thông hoặc bắc cầu các động mạch bị tắc nghẽn hoặc để thay thế van tim. Một số phương pháp phẫu thuật liên quan đến điều trị suy tim là phẫu thuật van tim, nong mạch vành, bắc cầu mạch vành, liệu pháp tạo nhịp hai tâm thất, máy khử rung tim cấy ghép (ICD), thiết bị hỗ trợ tâm thất (liệu pháp VAD), liệu pháp tái đồng bộ tim (CRT), ghép tim.
Song song với việc điều trị theo chỉ định, người bệnh cũng cần thực hiện đúng theo các hướng dẫn của bác sĩ về hoạt động thể chất, chế độ dinh dưỡng, kiểm soát cân nặng, từ bỏ chất kích thích, giảm stress, ngủ đủ giấc,…. Đồng thời theo dõi các chỉ số nhịp tim, huyết áp, cân nặng đều đặn hàng ngày; Tránh những cảm xúc mạnh, đột ngột cũng là điều cần lưu ý.
Suy tim phân suất tống máu giảm nhẹ là một dạng suy tim trung gian giữa suy tim có phân suất tống máu bảo tồn và suy tim có phân suất tống máu giảm. Về tiên lượng, bệnh có phân suất tống máu giảm nhẹ và phân suất tống máu bảo tồn là những dạng suy tim nhẹ hơn so với suy tim có phân suất tống máu giảm và có liên quan đến nguy cơ mắc các biến cố tim mạch và suy tim thấp hơn, nhưng nguy cơ mắc các biến cố bất lợi không liên quan đến tim mạch tương tự hoặc cao hơn.
Ngoài ra một phân tích 99.825 bệnh nhân nội trú trên website của Nhà xuất bản học thuật – IMR Press năm 2022 chỉ ra rằng HFmrEF có tỷ lệ tử vong nội trú thấp nhất là 2,62%, trong khi HFrEF chiếm 4,06% và HFpEF chiếm 3,02%. Về tiên lượng dài hạn các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ tử vong của HFmrEF là 7 – 42% với thời gian theo dõi trung bình từ 1 đến 3 năm, tương tự như HFpEF và thấp hơn một chút so với HFrEF.
Tóm lại suy tim phân suất tống máu giảm nhẹ có những đặc điểm chồng chéo với cả suy tim phân suất tống máu giảm và suy tim phân suất tống máu bảo tồn ở các nhóm bệnh nhân khác nhau. Người bệnh nên tuân thủ điều trị theo chỉ định để kiểm soát các triệu chứng, giảm nguy cơ nhập viện. Tham khảo ý kiến của bác sĩ để bổ sung tinh chất hỗ trợ tim mạch từ thiên nhiên là Policosanol (GDL-5), Red Yeast Rice, Gynostemma, Apple Cider Vinegar. Chúng đã được chứng minh giúp hỗ trợ giảm nguy cơ tim mạch, huyết áp, giảm cholesterol xấu, ngăn ngừa xơ vữa động mạch một cách hiệu quả.
