Uống sữa đậu nành có vô sinh không? Sự thật theo y học

Không ít người truyền tai nhau rằng uống sữa đậu nành có thể gây vô sinh, nhất là ở nam giới, vì trong đậu nành có chứa phytoestrogen – hợp chất có cấu trúc tương tự hormone estrogen. Quan niệm này được lan truyền khá rộng rãi trên mạng xã hội và các diễn đàn sức khỏe, khiến nhiều người e ngại khi sử dụng sữa đậu nành.

Vậy dưới góc nhìn của y học hiện đại, uống sữa đậu nành có vô sinh không? Cùng ECO Pharma tìm hiểu câu trả lời dựa trên các bằng chứng khoa học và ý kiến chuyên môn trong bài viết dưới đây.

Uống sữa đậu nành có vô sinh không?

Uống sữa đậu nành không gây vô sinh ở nam giới khi được sử dụng với liều lượng hợp lý và trong chế độ ăn cân đối. Đến nay, chưa có bằng chứng y học đáng tin cậy nào khẳng định sữa đậu nành làm suy giảm khả năng sinh sản ở nam. Phần dưới đây sẽ phân tích cụ thể theo góc nhìn y học hiện đại, giúp làm rõ vấn đề và loại bỏ những hiểu lầm thường gặp.

1. Vì sao nhiều người lo sợ uống sữa đậu nành gây vô sinh?

Nguyên nhân khiến nhiều người lo ngại sữa đậu nành có thể gây vô sinh bắt nguồn từ việc đậu nành chứa isoflavone – một nhóm hợp chất thuộc phytoestrogen, có cấu trúc gần giống hormone estrogen trong cơ thể người. Từ đặc điểm này, không ít quan niệm cho rằng uống sữa đậu nành sẽ làm “tăng estrogen”, dẫn đến rối loạn nội tiết và ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng sinh sản, đặc biệt là ở nam giới.

Bên cạnh đó, một số thông tin truyền miệng, bài viết thiếu kiểm chứng trên mạng xã hội đã thổi phồng tác dụng của phytoestrogen. Tuy nhiên, những lo ngại này hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học đáng tin cậy để khẳng định, và cần được nhìn nhận đúng bản chất dưới góc độ y học hiện đại.

2. Isoflavone có ảnh hưởng đến khả năng sinh sản không?

Uống sữa đậu nành có ảnh hưởng đến khả năng sinh sản không? Isoflavone trong đậu nành không phải hormone estrogen, mà chỉ là hợp chất có cấu trúc tương tự và tác động rất yếu lên thụ thể estrogen trong cơ thể. Theo y học hiện đại, ảnh hưởng của isoflavone đến khả năng sinh sản còn phụ thuộc vào liều lượng, thời gian sử dụng và cơ địa từng người.

• Đối với nam giới: Nhiều nghiên cứu quy mô lớn cho thấy, isoflavone trong đậu nành không làm giảm testosterone, cũng không ảnh hưởng đến số lượng, chất lượng hay khả năng vận động của tinh trùng ở người khỏe mạnh. Hiện chưa có bằng chứng khoa học đáng tin cậy nào cho thấy việc tiêu thụ đậu nành hay sữa đậu nành ở mức hợp lý gây rối loạn nội tiết hoặc vô sinh nam. Vì vậy, các tổ chức y tế uy tín đều kết luận đậu nành an toàn với chức năng sinh sản nam giới khi được sử dụng trong chế độ ăn cân đối. (1)
• Đối với nữ giới: Isoflavone được ghi nhận có khả năng hỗ trợ điều hòa nội tiết một cách nhẹ nhàng, đặc biệt trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc sử dụng isoflavone ở liều lượng hợp lý không gây ức chế rụng trứng cũng như không làm giảm khả năng thụ thai ở phụ nữ khỏe mạnh. Tuy vậy, với những người đang mắc các rối loạn nội tiết đặc biệt, cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung đậu nành hoặc các sản phẩm chứa isoflavone.

Trường hợp nên thận trọng với sữa đậu nành

Uống sữa đậu nành đúng cách không gây vô sinh. Do đó, nam giới không cần kiêng sữa đậu nành, nhưng cần thận trọng trong một số trường hợp sau:

• Uống với lượng quá lớn trong thời gian dài: Việc tiêu thụ quá nhiều sữa đậu nành trong thời gian dài có thể ảnh hưởng đến cân bằng nội tiết ở một số người nhạy cảm.
• Người đang rối loạn nội tiết hoặc đang điều trị hormone: Những người mắc bệnh lý nội tiết, suy giảm Testosterone hoặc đang dùng thuốc ảnh hưởng đến hormone nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.
• Cơ địa nhạy cảm với phytoestrogen: Một số ít trường hợp có thể gặp biểu hiện như giảm ham muốn hoặc mệt mỏi khi dùng nhiều sản phẩm từ đậu nành.
• Dị ứng đậu nành: Cần tránh hoàn toàn sữa đậu nành và các chế phẩm từ đậu nành.
• Chế độ ăn thiếu cân đối: Lạm dụng sữa đậu nành mà thiếu đa dạng thực phẩm có thể gián tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.

Xem thêm: Nam giới uống sữa đậu nành có tốt không?

Cách sử dụng sữa đậu nành đúng cách và an toàn

Dưới đây là hướng dẫn cách uống sữa đậu nành an toàn, phù hợp cho cả nam và nữ khi sử dụng hàng ngày:

1. Uống đúng liều lượng

Sữa đậu nành nên được sử dụng với lượng vừa phải, khoảng 1–2 ly mỗi ngày (tương đương 200–400 ml). Việc uống quá nhiều và kéo dài liên tục có thể gây mất cân bằng dinh dưỡng hoặc ảnh hưởng nội tiết ở một số người có cơ địa nhạy cảm.

2. Chọn thời điểm uống phù hợp

Thời điểm tốt nhất để uống sữa đậu nành là sau bữa ăn sáng hoặc bữa trưa, giúp cơ thể hấp thu dưỡng chất hiệu quả và hạn chế tình trạng đầy bụng. Không nên uống khi đói hoặc uống quá gần giờ đi ngủ.

3. Không dùng sữa đậu nành thay bữa ăn

Sữa đậu nành chỉ nên dùng như một thực phẩm bổ sung, không nên thay thế hoàn toàn bữa ăn chính hay các nguồn đạm khác như thịt, cá, trứng và sữa động vật để đảm bảo chế độ dinh dưỡng cân đối.

4. Tham khảo ý kiến bác sĩ

Những người dị ứng đậu nành, có bệnh lý nội tiết, tuyến giáp hoặc đang điều trị hormone cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên. Trẻ nhỏ và người cao tuổi cũng nên dùng với lượng phù hợp.

5. Đảm bảo an toàn vệ sinh

Không uống sữa đã để qua đêm, có mùi lạ hoặc dấu hiệu hư hỏng để tránh nguy cơ rối loạn tiêu hóa.

Uống sữa đậu nành có vô sinh không? Uống sữa đậu nành không gây vô sinh nếu được sử dụng đúng cách và ở mức hợp lý. Các nghiên cứu cho thấy isoflavone trong đậu nành không gây rối loạn nội tiết, không ảnh hưởng đến tinh trùng ở nam giới hay khả năng sinh sản ở phụ nữ khỏe mạnh. Vì vậy, sữa đậu nành có thể dùng trong chế độ ăn lành mạnh, miễn là không lạm dụng và duy trì dinh dưỡng cân đối; người có bệnh lý nội tiết nên tham khảo ý kiến bác sĩ.