5 cách dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ hiệu quả ít ai biết

Đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ nhờ chứa một số hoạt chất có khả năng giảm căng thẳng, thúc đẩy lưu thông máu. Có nhiều cách dùng đông trùng hạ thảo trị mất ngủ khác nhau, nhưng bạn có thể tìm hiểu 5 cách phổ biến nhất trong bài viết sau đây của ECO Pharma.

Đông trùng hạ thảo là gì?

Đông trùng hạ thảo (Cordyceps Sinensis) là loại nấm mọc trên ấu trùng của sâu bướm, thường được dùng trong Đông y để tăng cường sức khỏe. Ngày nay, chúng được nuôi cấy trong phòng thí nghiệm và trở thành một nguyên liệu quan trọng trong các sản phẩm hỗ trợ sức khỏe. (1)

Đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ như thế nào?

Các nghiên cứu đã nhấn mạnh tiềm năng của đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ. Chúng hỗ trợ giấc ngủ qua các cơ như: (2)

• Đông trùng hạ thảo loại bỏ axit lactic, tăng cường lưu thông máu não, giúp ngủ ngon và sâu hơn.
• Đông trùng hạ thảo giảm căng thẳng và lo âu, hai yếu tố chính góp phần gây khó ngủ, mất ngủ.
• Nấm đông trùng hạ thảo có khả năng tăng cường sản xuất serotonin, một chất dẫn truyền thần kinh giúp điều chỉnh tâm trạng và cải thiện giấc ngủ.
• Đông trùng hạ thảo hỗ trợ ngăn chặn sự tấn công của các gốc tự do, nguyên nhân gây mất ngủ.
• L-tryptophan là loại amino axit trong đông trùng hạ thảo giúp cơ thể chuyển hóa thành niacin và cung cấp tiền chất cho serotonin, từ đó làm cơ thể dễ đi vào giấc ngủ, cải thiện chứng mất ngủ.
• Hoạt chất cordycepin trong đông trùng hạ thảo có tác dụng tăng cường lưu thông máu não và điều tiết lượng máu phù hợp, thúc đẩy giấc ngủ ngon và tự nhiên.

Hướng dẫn cách dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ chi tiết

Dưới đây là các cách sử dụng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, như:

1. Ăn trực tiếp

Lấy đông trùng hạ thảo khô, ngâm trong nước ấm cho đến khi chúng nở ra. Sau đó, bạn cho cả con vào miệng, nhai từ từ, nuốt cả nước lẫn bã. Phương pháp này giúp hấp thụ trọn vẹn các dưỡng chất từ đông trùng hạ thảo. Mặc dù nấm có vị hơi tanh nhưng khá dễ ăn. Bạn nên ăn vào buổi sáng, khoảng một tiếng trước bữa sáng để tránh ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ dưỡng chất.

2. Uống trà

Dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ bằng cách pha trà được nhiều người ưa chuộng, vì tiện lợi và tiết kiệm thời gian.

Bạn chuẩn bị 3 gram đông trùng hạ thảo khô hoặc 5 gram tươi. Rửa sạch dược liệu này sau đó cho vào cốc, ấm pha trà hoặc bình giữ nhiệt. Thêm vào nước sôi từ 80 – 90 độ C vào, đậy kín nắp và ủ trà trong khoảng 7 – 10 phút. Có thể thêm nước 1 – 2 lần cho đến khi hết các hoạt chất tiết ra từ đông trùng hạ thảo.

3. Chế biến món ăn trị mất ngủ bằng đông trùng hạ thảo

Đông trùng hạ thảo có trị mất ngủ không? Thành phần này có thể cải thiện giấc ngủ và nâng cao sức khỏe. Bạn có thể dùng đông trùng hạ thảo kết hợp với các nguyên liệu để chế biến thành nhiều món ăn trị mất ngủ khác nhau như:

• Đông trùng hạ thảo chưng yến: Bạn ngâm 5 gram yến sào và 5 con đông trùng hạ thảo trong nước khoảng 20 phút, đợi đến khi chúng nở thì vớt ra để ráo. Đặt yến sào và đông trùng hạ thảo vào một cái thố cùng với 2 thìa đường phèn và 350ml nước. Chưng cách thủy trong khoảng 20 – 30 phút rồi ăn khi còn nóng để tăng hiệu quả.
• Cháo đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ: Rửa sạch 300 gram thịt gà, luộc chín và xé sợi. Gạo tẻ và gạo nếp (tổng cộng 100 gram) rửa sạch, loại bỏ sạn. Dùng nước luộc gà để nấu cháo đến chính thì cho 8 – 10 sợi đông trùng hạ thảo khô hoặc 5 con tươi, tiếp tục đun cho đến khi cháo nhừ. Cuối cùng, thêm thịt gà đã xé và gia vị vừa ăn.
• Đông trùng hạ thảo hầm bồ câu: Chuẩn bị 1 con chim bồ câu, 50 gram hạt sen và 2 cái mộc nhĩ trắng, tất cả ngâm nở trước. Cho chim bồ câu và các nguyên liệu khác (trừ đông trùng hạ thảo) vào nồi, thêm một chút muối. Hầm cho đến khi chim bồ câu chín mềm, sau đó cho 5 gram đông trùng hạ thảo vào đun thêm 10 phút.

4. Ngâm với mật ong

Ngâm đông trùng hạ thảo với mật ong không chỉ giúp các dược chất trong chúng phát huy hiệu quả tối đa mà còn tốt cho sức khỏe. Dùng hỗn hợp này thường xuyên sẽ giúp cải thiện tình trạng mất ngủ, tốt cho tâm sinh lý, làm đẹp và tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.

Để ngâm mật ong và đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, bạn rửa sạch 100 gram đông trùng hạ thảo và chờ ráo nước. Đặt đông trùng vào bình thủy tinh, sau đó đổ 1 lít mật ong vào ngâm chung, bảo quản nơi thoáng mát. Sau 15 ngày có thể dùng, mỗi ngày, lấy một thìa hỗn hợp này pha với nước ấm để uống.

5. Ngâm rượu

Phương pháp ngâm rượu đông trùng hạ thảo thuận tiện cho việc sử dụng lâu dài. Quá trình ngâm được thực hiện qua hai giai đoạn:

• Giai đoạn 1: Bạn ngâm 100 gram đông trùng hạ thảo với 700ml rượu gạo 40 độ trong 7 ngày.
• Giai đoạn 2: Sau một tuần đầu tiên, bạn thêm 300ml rượu vào và tiếp tục ngâm, đậy kín nắp và để thêm khoảng 1 tháng nữa. Bạn chỉ nên uống từ 20 – 30ml rượu đông trùng hạ thảo mỗi ngày.

Có nên uống đông trùng hạ thảo trước khi đi ngủ không?

Thời điểm tốt nhất để dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ có thể khác nhau tùy thuộc vào từng người. Nhưng uống vào buổi tối, dưới dạng tinh chất hoặc viên nang giúp cải thiện chu kỳ ngủ – thức và giấc ngủ REM (giấc ngủ chuyển động nhanh của mắt) tốt hơn. Tuy nhiên cần lưu ý rằng, ở một số người đông trùng hạ thảo có thể khiến cơ thể tỉnh táo, khó đi vào giấc ngủ.

Không có một câu trả lời chung cho tất cả mọi người vì ảnh hưởng của đông trùng hạ thảo tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe cá nhân và phản ứng của cơ thể với loại thảo dược này. Nếu bạn muốn dùng đông trùng hạ thảo trị mất ngủ, hãy dùng vào buổi sáng nếu buổi tối nên bắt đầu với lượng nhỏ và quan sát cách thức chúng tác động đến cơ thể. Bạn cũng nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe trước khi dùng đông trùng hạ thảo hay bất kỳ chất bổ sung nào để đảm bảo an toàn.

Một số lưu ý khi sử dụng đông trùng hạ thảo trị mất ngủ

Đông trùng hạ thảo có thể được sử dụng dưới dạng chiết xuất hoặc viên nang, tiện lợi cho người dùng. Cho dù là hình thức nào, việc dùng đông trùng hạ thảo thường được đánh giá là an toàn. Tuy nhiên, nếu dùng loại nấm này không đúng cách có thể gây tác dụng phụ như tiêu chảy, táo bón hoặc đau bụng.

Dưới đây là cách sử dụng đông trùng hạ thảo an toàn, bạn cần lưu ý:

• Chưa có đủ bằng chứng khẳng định đông trùng hạ thảo an toàn trong thời kỳ mang thai hoặc cho con bú. Vì vậy, bạn nên tránh sử dụng khi không cần thiết.
• Đông trùng hạ thảo kích thích hệ miễn dịch. Nếu bạn mắc bệnh tự miễn như đa xơ cứng, bệnh ban đỏ, viêm khớp dạng thấp, nên cân nhắc không sử dụng vì có thể không tốt cho tình trạng bệnh.
• Nếu bạn sắp phẫu thuật, hãy ngừng dùng đông trùng hạ thảo ít nhất trước đó 2 tuần để tránh ảnh hưởng đến quá trình đông máu tự nhiên, giảm nguy cơ chảy máu trong khi phẫu thuật.
• Đông trùng hạ thảo có thể tương tác với các loại thuốc khác mà bạn đang dùng. Hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi kết hợp chúng với nhau.
• Liều lượng đông trùng hạ thảo phù hợp phụ thuộc vào độ tuổi, thể trạng và các tình trạng sức khỏe. Hãy tham khảo hướng dẫn sử dụng trên sản phẩm. ý kiến của bác sĩ y tế để đảm bảo an toàn.

Các lợi ích khác của đông trùng hạ thảo đối với sức khỏe

Ngoài dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, loại nấm này còn mang lại nhiều lợi ích khác như: (3)

• Kiểm soát đường huyết, hỗ trợ miễn dịch: Đông trùng hạ thảo chứa nhiều loại vitamin như A, C, B12, E, K và 17 loại axit amin khác nhau, cùng với các khoáng chất thiết yếu như sắt, canxi, kẽm, đồng. Những thành phần này hỗ trợ kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ hệ miễn dịch. Ngoài ra, chúng cũng giúp giảm mệt mỏi, trị ho, hỗ trợ chức năng thận và phục hồi sức khỏe sau bệnh.
• Hỗ trợ tim mạch: Đông trùng hạ thảo cũng giàu hydroxyethyl adenosine (HEAA), adenosine, axit cordycepic và cordycepin. Những thành phần này hỗ trợ sức khỏe tim mạch bằng cách điều hòa mức lipid, giảm cholesterol và lipoprotein xấu trong máu, đồng thời tăng cholesterol tốt và ngăn ngừa xơ vữa động mạch.
• Chống viêm: Loại nấm này còn có khả năng chống viêm, giảm triệu chứng của bệnh hen suyễn, tăng cường hoạt động của lympho, ngăn chặn vi khuẩn và cải thiện sức đề kháng.
• Tăng hiệu suất tập luyện: Đông trùng hạ thảo có lợi trong việc nâng cao hiệu quả tập luyện thể thao bằng cách tăng sản xuất adenosine triphosphate, tăng cơ và tối ưu hóa sử dụng oxy.
• Chống lão hóa: Các chất chống oxy hóa trong loại nấm này giúp bảo vệ tế bào, giảm lão hóa, cải thiện trí nhớ.
• Cải thiện tình dục: Đông trùng hạ thảo cũng hỗ trợ chuyển hóa hormone sinh dục, cải thiện số lượng và chất lượng tinh trùng.
• Chống khối u: Các nghiên cứu cho thấy đông trùng hạ thảo có khả năng ức chế sự phát triển của các tế bào ung thư (ung thư phổi và gan).

Một số cách chữa mất ngủ phổ biến khác

Bên cạnh việc dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, để cải thiện chất lượng giấc ngủ, người bệnh cần kết hợp với việc thay đổi thói quen ngủ và giải quyết các vấn đề như căng thẳng, bệnh lý hoặc tác dụng phụ của thuốc. Nếu những biện pháp này không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể khuyên bạn áp dụng liệu pháp hành vi nhận thức (CBT), sử dụng thuốc,… để thư giãn và cải thiện giấc ngủ, cụ thể: (4)

1. Liệu pháp nhận thức hành vi cho chứng mất ngủ

Liệu pháp hành vi nhận thức giúp kiểm soát hoặc loại bỏ những suy nghĩ và hành động tiêu cực ảnh hưởng đến giấc ngủ. Đây là phương pháp được khuyên dùng đầu tiên cho người bị mất ngủ, thường hiệu quả hơn so với thuốc ngủ.

Liệu pháp này thay đổi niềm tin tiêu cực về giấc ngủ bằng cách kiểm soát suy nghĩ lo lắng, bạn sẽ giảm bớt được sự căng thẳng khi nghĩ về việc đi ngủ, từ đó ngủ ngon hơn.

Các kỹ thuật trong liệu pháp nhận thức hành vi như:

• Liệu pháp kiểm soát kích thích: Thiết lập một môi trường thuận lợi cho giấc ngủ, giờ ngủ và thức dậy nhất quán, không ngủ trưa quá 30 phút và chỉ sử dụng giường để ngủ hoặc quan hệ. Nếu không ngủ được sau khoảng 20 phút, hãy rời khỏi phòng ngủ và chỉ quay lại khi cảm thấy mệt mỏi.
• Các phương pháp thư giãn: Thư giãn cơ bắp từ từ, tập thở sâu, kiểm soát nhịp tim, giảm căng cơ để giảm lo lắng trước khi ngủ.
• Vẫn tỉnh táo một cách thụ động: Nghịch lý này giúp giảm áp lực và lo lắng về khả năng ngủ bằng cách cố gắng không ngủ. Lúc này, bạn sẽ giảm được sự tập trung quá mức vào việc cố gắng ngủ, từ đó dễ chìm vào giấc ngủ.

Bác sĩ có thể đề xuất thêm các chiến lược khác liên quan đến lối sống và khu vực ngủ để giúp bạn tạo ra thói quen vệ sinh giấc ngủ lành mạnh.

2. Sử dụng thuốc hỗ trợ giấc ngủ

Không chỉ có đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, thuốc ngủ theo toa hỗ trợ trong việc cải thiện khả năng ngủ và độ sâu của giấc ngủ. Tuy nhiên, các bác sĩ thường không khuyến khích phụ thuộc vào thuốc ngủ trong thời gian dài và không nên coi đây là giải pháp duy nhất. Việc sử dụng thuốc ngủ cần được cẩn trọng, bắt đầu từ liều lượng thấp và dùng trong thời gian ngắn nhất có thể.

Một số loại thuốc thường dùng điều trị mất ngủ như Eszopiclone (Lunesta), Ramelteon (Rozerem), Temazepam (Restoril), Triazolam (Halcion), Zaleplon (Sonata), Zolpidem tartrate (Ambien, Ambien CR, Edluar), Doxepin hydrochloride (Silenor), Suvorexant (Belsomra). Các loại thuốc này có thể gây ra tác dụng phụ như cảm giác uể oải vào ban ngày, nguy cơ té ngã, gây nghiện. Bạn nên thảo luận với bác sĩ về các tác dụng phụ tiềm ẩn và thời gian sử dụng thuốc phù hợp.

Thuốc ngủ không cần toa thường chứa chất kháng histamine giúp người bệnh cảm thấy buồn ngủ nhưng không nên sử dụng thường xuyên. Thuốc có tác dụng phụ như buồn ngủ vào ban ngày, chóng mặt, lú lẫn và khó tiểu dễ xảy ra ở người lớn tuổi.

3. Lối sống và biện pháp khắc phục tại nhà

Việc điều trị chứng mất ngủ không phân biệt tuổi tác, người bệnh nên thay đổi thói quen hằng ngày và trước khi đi ngủ như:

• Duy trì giờ đi ngủ và thức dậy nhất quán mỗi ngày, ngủ và thức dậy cùng một thời điểm kể cả ngày cuối tuần.
• Hoạt động thường xuyên giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ. Hãy lên kế hoạch tập thể dục ít nhất vài giờ trước khi đi ngủ và tránh những hoạt động mạnh gần giờ đi ngủ.
• Thảo luận với bác sĩ xem liệu thuốc bạn đang dùng có phải nguyên nhân gây mất ngủ hay không. Kiểm tra các thuốc không kê đơn xem có chứa caffeine hay chất kích thích khác không.
• Nếu cần ngủ trưa, hãy giới hạn chỉ 30 phút và tránh ngủ sau 3 giờ chiều.
• Giảm caffeine và rượu vì chúng có thể làm trầm trọng thêm chứng mất ngủ.
• Nếu cơn đau ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn, hãy thảo luận với bác sĩ về các giải pháp giảm đau.
• Ăn nhẹ trước khi ngủ có thể giúp ngăn ngừa chứng ợ nóng và hạn chế uống nước để giảm thiểu việc tiểu đêm.

Vào giờ đi ngủ:

• Tạo môi trường thích hợp, sử dụng phòng ngủ chỉ để ngủ hoặc quan hệ tình dục. Giữ phòng tối, yên tĩnh và mát mẻ, che đồng hồ đi để bản thân không áp lực về thời gian.
• Thực hiện các thói quen thư giãn như tắm nước ấm, đọc sách, nghe nhạc nhẹ, thở sâu hoặc yoga trước khi đi ngủ.

4. Liều thuốc thay thế

Ngoài đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, các liệu pháp thay thế sau đây có thể dùng để điều trị mất ngủ như:

• Melatonin: Đây là chất bổ sung được bán rộng rãi để hỗ trợ giấc ngủ, an toàn khi sử dụng trong vài tuần. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng thuyết phục về hiệu quả lâu dài của melatonin trong việc điều trị mất ngủ. Viện Y học Giấc ngủ Mỹ khuyến cáo các chuyên gia y tế không nên kê đơn thường xuyên.
• Châm cứu, bấm huyệt: Châm cứu và bấm huyệt là hai phương pháp truyền thống trong y học cổ truyền. Châm cứu chữa mất ngủ là kỹ thuật dùng kim mỏng châm vào điểm cụ thể trên cơ thể nhằm mục đích điều chỉnh và cân bằng sự lưu thông năng lượng, điều hòa dòng chảy này, từ đó cải thiện chất lượng giấc ngủ. Bấm huyệt là tác động lực lên các điểm nhất định trên cơ thể để điều chỉnh sự lưu thông năng lượng và máu giúp giảm triệu chứng mất ngủ.
• Yoga: Các tư thế yoga không chỉ giúp giãn cơ và tăng khả năng chịu lực mà còn có lợi cho hệ thần kinh, bao gồm cả hệ thần kinh trung ương và hệ thần kinh giao cảm. Tập yoga đều đặn cũng giúp cải thiện tuần hoàn, tăng cường lượng oxy cho cơ thể, nhờ vậy giúp bạn dễ ngủ hơn. Ngoài ra, yoga còn giúp giảm căng thẳng, điều chỉnh nhịp thở và giảm thiểu các vấn đề như ngưng thở khi ngủ và ngáy, những nguyên nhân phổ biến gây mất ngủ.
• Bổ sung dưỡng chất từ thiên nhiên: Bên cạnh việc dùng đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ, tinh chất từ Blueberry (việt quất) và Ginkgo Biloba (bạch quả) giúp bảo vệ cơ thể khỏi các gốc tự do gây hại và ngăn ngừa sự hình thành của mảng xơ vữa. Đây là một trong những nguyên nhân làm giảm lưu lượng máu đến não, hỗ trợ cải thiện tuần hoàn máu đến não và giảm tình trạng mất ngủ, từ đó giúp bạn có được giấc ngủ sâu và ngon giấc hơn.

Các phương pháp trên sẽ hữu ích, nhưng bạn cần cân nhắc và tham vấn ý kiến bác sĩ trước khi áp dụng để đảm bảo an toàn và hiệu quả.

Đông trùng hạ thảo chữa mất ngủ hiệu quả, là nguồn cung cấp nhiều dưỡng chất quan trọng cho cơ thể. Tuy nhiên, bạn cần sử dụng loại nấm này một cách hợp lý, tránh lạm dụng quá mức. Để đảm bảo an toàn, hãy tuân thủ đúng liều lượng được khuyến cáo và tham khảo ý kiến của bác sĩ nếu các tác dụng phụ.