Chế độ ăn giàu rau xanh, củ quả thường được khuyến nghị cho người bệnh gan. Rau muống là một loại rau xanh thông dụng tốt cho sức khỏe nhưng người bệnh gan có ăn được rau muống không? Cùng ECO Pharma tìm hiểu rõ hơn ở bài viết dưới đây.
Người mắc bệnh gan ăn được rau muống như một phần trong chế độ ăn uống lành mạnh và cân bằng vì tốt cho gan. Loại rau xanh đậm này là nguồn dinh dưỡng dồi dào gồm nước, calo, protein, chất béo, carbohydrate, chất xơ, beta-caroten, vitamin nhóm B (thiamin, riboflavin, niacin, vitamin B6 và folate) và vitamin C; Và các khoáng chất kali, natri, canxi, magie, sắt và phốt pho, kẽm, đồng, mangan và selen. Đáng chú ý là rau muống rất giàu flavonoid, carotenoid, sulforaphane, là các chất chống oxy hóa có thể bảo vệ gan khỏi tổn thương do stress oxy hóa; và nguồn chất chất xơ, folate hỗ trợ tốt cho hoạt động của gan.
Một nghiên cứu trên 26.891 người chỉ ra rằng, ăn rau lá xanh thường xuyên (từ 7 lần/tuần trở lên) giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD) ở phụ nữ và người có cân nặng bình thường/thừa cân. Nhưng để hiểu rõ hơn về lợi ích riêng biệt của rau muống đối với người bệnh gan thì mời bạn đọc cùng ECO Pharma tìm hiểu chi tiết trong phần nội dung dưới đây. (1)
Bệnh gan ăn rau muống được không? Là một loại rau lá xanh đậm giàu dinh dưỡng, rau muống mang lại nhiều lợi ích cho người bệnh gan. Cụ thể là:
Vàng da là một biểu hiện của việc bilirubin tích tụ trong máu, phản ánh suy giảm chức năng thải độc của gan. Tình trạng này có thể do vàng da trước gan, khi hồng cầu bị phá hủy quá mức (ví dụ do sốt rét, tan máu) gây ứ đọng bilirubin tự do. Hoặc là vàng da tại gan, khi tế bào gan bị tổn thương, làm giảm khả năng liên kết bilirubin, gây ứ đọng. Rau muống được phát hiện có tiềm năng cho việc cải thiện các vấn đề về gan, bao gồm vàng da thông qua việc hỗ trợ thải độc.
Theo nghiên cứu năm 2012 đăng trên tạp chí sinh hóa quốc tế Molecules về tác dụng của chiết xuất rau muống (Ipomoea aquatica) đối với chuột bị tổn thương gan do chất độc thioacetamide (TAA), chiết xuất rau muống giúp giảm men gan (ALP, ALT, AST) và bilirubin trong huyết thanh, cải thiện chức năng gan và giảm tổn thương gan; tăng cường chống oxy hóa (tăng các enzyme SOD, CAT và giảm MDA). Nó cũng làm giảm peroxy hóa lipid, chống stress oxy hóa tại gan; giảm tổn thương cấu trúc gan như phù nề, hoại tử và xơ hóa.
Y học cổ truyền Ấn Độ (Ayurveda) dùng rau muống để điều trị các rối loạn như vàng da.
2. Cung cấp chất chống oxy hóa bảo vệ tế bào gan
Khi gan xử lý nhiều độc tố hoặc bị viêm, nguy cơ tổn thương tế bào do gốc tự do tăng cao. Vì vậy, việc ăn rau muống sẽ giúp cung cấp các chống oxy hóa (vitamin A, vitamin C và beta-carotene) cho cơ thể để giảm thiểu tổn thương tế bào gan, hỗ trợ gan duy trì hoạt động và giải độc tốt. Ngoài ra, khả năng chống oxy hóa này của rau muống còn giúp ngăn ngừa cholesterol bị oxy hóa, gián tiếp làm giảm gánh nặng cho gan trong quá trình chuyển hóa lipid.
Trong điều trị bệnh gan (đặc biệt là gan nhiễm mỡ), kiểm soát cholesterol có tác dụng giảm tích tụ mỡ gan. Nghiên cứu trên chuột đã chỉ ra rau muống hỗ trợ giảm mỡ gan bằng cách tăng cường đào thải cholesterol qua phân. Điều này giúp giảm nồng độ cholesterol, chất béo trong gan và huyết thanh, hạn chế tích tụ mỡ. Nghiên cứu cũng gợi ý rau muống có thể điều hòa quá trình tổng hợp cholesterol ở gan mặc dù cơ chế này cần được nghiên cứu thêm. Ngoài ra, hàm lượng chất xơ và niacin trong rau muống cũng hỗ trợ giảm gan nhiễm mỡ.
Rau muống là loại rau xanh hỗ trợ tiêu hóa giúp giảm gánh năng xử lý chất thải cho gan vì giàu chất xơ và nhiều nước. Rau muống và nước rau muống luộc còn giúp giảm táo bón và khó tiêu nhờ vào đặc tính nhuận tràng.
Loại rau này còn hỗ trợ trị giun và giúp giảm độ axit trong ruột, ngăn ngừa mất cân bằng vi khuẩn đường ruột. Vi khuẩn đường ruột khỏe hỗ trợ phòng ngừa bệnh tật của hễ miễn dịch, ngăn ngừa các bệnh tiểu đường type 2 và béo phì (hai bệnh lý chuyển hóa có liên quan mật thiết đến tình trạng gan nhiễm mỡ).
Rau muống cũng giàu các khoáng chất như canxi, phốt pho, kali, natri, kẽm có lợi cho sức khỏe và hỗ trợ quá trình phục hồi tế bào gan. Kẽm bảo vệ gan bằng cách giảm stress oxy hóa thông qua ức chế các enzyme chuyển hóa (từ enzyme aldehyde dehydrogenase sang CYP2E1). Trong khi đó, magie giúp cải thiện chức năng gan trong nhiều bệnh lý ở gan như xơ gan, gan nhiễm mỡ, bệnh gan do rượu, ung thư gan và viêm gan siêu vi (nhờ chống lại rối loạn chức năng tế bào, viêm, stress oxy hóa và rối loạn chuyển hóa).
Bệnh gan có ăn được rau muống không? Người bệnh gan ăn được rau muống nhưng cho dù tốt đến đâu cũng cần ăn một cách khoa học.
Rau muống cần được rửa sạch, ngâm sơ với nước muối và nấu chín kỹ để tiêu diệt hoàn toàn giun sán, vi khuẩn, các mầm bệnh. Trong khi nấu thì nên giảm muối, đường, dầu mỡ. Rau muống luộc, nấu canh thanh đạm sẽ tốt hơn để ăn. Đối với món rau muống xào, người bệnh nên dùng dầu thực vật thay vì mỡ động vật.
Nếu có thể hãy tự trồng rau muống để ăn. Nếu phải mua bạn nên mua trong các siêu thị, cửa hàng tiện lợi thay vì ngoài chợ. Bởi vì rau muống trong các siêu thị có nguồn gốc rõ ràng, đã được kiểm tra về an toàn thực phẩm. Trong khi đó, rau mua ngoài chợ không rõ nguồn gốc, có thể là rau muống trồng ở những vùng nước ô nhiễm, bị nhiễm ký sinh trùng, thuốc trừ sâu và thuốc kích thích thực vật.
Người bệnh gan không chỉ ăn riêng rau muống mà cần ăn đa dạng nhóm chất, cân bằng dinh dưỡng từ nhiều loại thực phẩm. Kết hợp ăn rau muống với các loại rau lá xanh khác như rau ngót, cải bó xôi, cải bẹ xanh (giàu chất xơ và glutathione giúp thải độc); các loại cá béo như cá hồi, cá thu, cá ba sa (cung cấp omega-3 giảm mỡ và viêm gan); bổ sung chất béo từ dầu ô liu (bảo vệ gan).
Ngoài ra, người bệnh nên tiêu thụ các loại quả giàu chất chống oxy hóa như cam quýt, quả mọng và củ dền giúp bảo vệ và phục hồi tế bào gan; Bổ sung các loại ngũ cốc nguyên hạt và các loại hạt như óc chó, hạnh nhân cung cấp chất xơ và arginine, hỗ trợ chuyển hóa chất béo và giúp gan thải độc tốt hơn.
Mặc dù rau muống là thực phẩm lành mạnh có lợi cho gan nhưng người bệnh gan vẫn cần lưu ý một số vấn đề. Ngoài các vấn đề đã nêu ở phần trên, bạn cần chú ý thêm:
Ngoài thắc mắc bệnh gan có ăn được rau muống không còn một số câu hỏi khác xoay quanh việc người bệnh gan ăn rau muống. Dưới đây là tổng hợp một số câu hỏi phổ biến và giải đáp chi tiết:
Người bệnh gan nên ăn rau muống như một phần trong chế độ ăn uống lành mạnh. Nhưng nếu rau muống không phải là sở thích của bạn, không nhất thiết phải ăn vì còn nhiều loại rau xanh đậm khác cũng tốt cho gan để thay thế. Ví dụ như cải bó xôi, cải xoăn rất giàu chất xơ, chất chống oxy hóa và các khoáng chất tốt cho gan.
Trái ngược với lo ngại này, rau muống không chứa loại chất nào ảnh hưởng xấu đến chức năng gan. Ngược lại, như đã đề cập ở trên, rau muống thậm chí còn hỗ trợ tốt cho sức khỏe gan vì giàu chất chống oxy hóa và chất xơ. Những người bệnh gan có thể ăn rau muống nhiều bữa một tuần mà không cần lo ngại bất cứ vấn đề gì.
Việc ăn rau muống không làm tăng men gan. Ngược lại, rau muống giàu caroten, vitamin C và sắt thậm chí còn hỗ trợ ổn định men gan và tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.
Như vậy việc người bệnh gan có ăn được rau muống không thì ăn được như một phần trong chế độ ăn lành mạnh. Miễn là bạn không ăn rau muống sống, rau muống bị ô nhiễm và không ăn quá nhiều. Người bệnh gan nên bổ sung hai tinh chất hỗ trợ gan S. Marianum và Wasabia. Đây là hai tinh chất thiên nhiên quý đã được chứng minh có hiệu quả tốt trong việc kiểm soát hoạt động tế bào kupffer (đại thực bào thường trú ở gan) từ đó hỗ trợ bảo vệ gan khỏi bệnh tật; hoặc hỗ trợ làm giảm các triệu chứng ở người bệnh gan. Chúng an toàn để sử dụng lâu dài.
