6 cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim hiệu quả theo chuyên gia

Nhồi máu cơ tim có thể đe dọa đến tính mạng. Hàng năm, có hơn 800.000 trường hợp nhồi máu cơ tim ở Mỹ. Để hiểu rõ hơn về cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim, xin mời bạn theo dõi bài viết dưới đây của ECO Pharma. [1]

Vì sao cần phòng ngừa nhồi máu cơ tim?

Nhồi máu cơ tim xảy ra khi mạch máu cung cấp cho cơ tim bị tắc nghẽn không cung cấp đủ oxy cho cơ tim. Nếu không khôi phục lưu lượng oxy kịp thời, cơ tim sẽ bị tổn thương nghiêm trọng hoặc chết tế bào dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như suy tim, rối loạn nhịp tim, hở van tim, vỡ tim, hội chứng viêm màng ngoài tim thậm chí là ngừng tim.

Chính vì những nguy cơ này, việc phòng ngừa nhồi máu cơ tim trở nên cực kỳ quan trọng. Quan trọng nhất là việc giảm thiểu các yếu tố nguy cơ có thể gây xơ vữa động mạch, nguyên nhân chủ yếu của tình trạng tắc nghẽn động mạch vành.

Xem thêm: Người bị nhồi máu cơ tim sống được bao lâu? Có giảm tuổi thọ không?

Hướng dẫn 6 cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim từ sớm hiệu quả

Để phòng ngừa nhồi máu cơ tim, việc thay đổi và cải thiện lối sống là một phương pháp hữu hiệu, bạn có thể áp dụng một số biện pháp đơn giản dưới đây:

1. Chế độ ăn uống lành mạnh

Chế độ ăn uống lành mạnh không chỉ giúp kiểm soát huyết áp và cholesterol mà còn giúp bảo vệ trái tim, đồng thời phòng ngừa bệnh tiểu đường type 2. Bổ sung các loại thực phẩm có lợi cho tim như rau củ, trái cây, đậu và các loại hạt, thịt nạc và cá, thực phẩm từ sữa ít béo hoặc không béo, ngũ cốc nguyên cám và chất béo lành mạnh như dầu ô liu và bơ. Bạn nên phấn đấu ăn ít nhất 5 phần trái cây và rau củ mỗi ngày.

Để phòng ngừa nhồi máu cơ tim, bên cạnh việc tuân thủ chế độ ăn uống cân đối và lành mạnh, cũng cần giảm lượng muối trong khẩu phần ăn hàng ngày, vì muối có thể làm tăng huyết áp, một yếu tố nguy cơ quan trọng trong nhồi máu cơ tim. Bạn hãy đặt mục tiêu ăn dưới 5g muối mỗi ngày, tương đương với khoảng một thìa cà phê.

Cách phòng ngừa bệnh nhồi máu cơ tim, bạn cần hạn chế những thực phẩm sau:

• Thức ăn chứa nhiều muối như mì ăn liền, pizza, khoai tây chiên, bánh snack.
• Đường và đồ uống có đường như coca, nước đóng lon, bánh ngọt, kẹo.
• Carbohydrate tinh chế như bột mì, đồ ăn vặt, ngũ cốc ăn sáng, mì ống, gạo trắng.
• Thực phẩm chế biến sẵn như thịt đóng hộp, thực phẩm sấy khô, thanh trùng.
• Chất béo bão hòa thường có trong mỡ, thịt đỏ, sản phẩm từ sữa nguyên kem, dầu cọ và dầu dừa.
• Chất béo chuyển hóa có trong một số thực phẩm chiên và nướng.

2. Hoạt động thể chất thường xuyên 

Tập thể dục đều đặn mỗi ngày là phương pháp hiệu quả để giảm nguy cơ mắc bệnh tim. Việc này không chỉ giúp kiểm soát cân nặng mà còn giảm thiểu nguy cơ mắc các bệnh khác ảnh hưởng đến tim như huyết áp cao, cholesterol cao và tiểu đường type 2.

Để phòng ngừa nhồi máu cơ tim, bạn có thể bắt đầu bằng những bài tập nhẹ nhàng với mục tiêu khuyến nghị là tập luyện 150 phút tập thể dục cường độ vừa phải mỗi tuần, hoặc 75 phút tập luyện cường độ cao mỗi tuần.

Mọi hoạt động thể chất, kể cả những hoạt động ngắn đều tốt cho sức khỏe của tim. Do đó, dù bạn không thể tập luyện theo khuyến nghị, chỉ cần vận động 5 phút với các hoạt động như làm vườn, dọn nhà, đi lên cầu thang hoặc dắt chó đi dạo cũng góp phần rèn luyện thể chất.

3. Duy trì cân nặng phù hợp 

Mỡ bụng do thừa cân là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh tim. Cân nặng quá cao sẽ làm tăng huyết áp, cholesterol và tiểu đường type 2, những yếu tố ảnh hưởng đến tim mạch.

Chỉ số khối cơ thể (BMI) là cách đo cân nặng dựa trên chiều cao. Nếu BMI từ 25 trở lên, bạn đã bị thừa cân hoặc béo phì. Điều này có thể làm tăng cholesterol, huyết áp và nguy cơ bệnh tim, đột quỵ.

Chu vi vòng eo cũng cho biết lượng mỡ bụng của bạn. Nguy cơ mắc bệnh tim mạch gia tăng nếu vòng eo của bạn quá lớn. Vòng eo lý tưởng cho nam giới là dưới 101,6 cm và cho phụ nữ là dưới 88,9 cm. [2]

Cách phòng ngừa bệnh nhồi máu cơ tim thông qua việc giảm cân cũng có lợi cho sức khỏe, chỉ cần giảm 3% – 5% trọng lượng cơ thể, bạn đã có thể giảm chất béo trong máu và đường huyết. Điều này giúp bạn tránh được tiểu đường type 2.

4. Dừng uống rượu – Bỏ thuốc lá

Rượu khi uống nhiều sẽ làm hại tim mạch, huyết áp, ung thư và nhiều bệnh khác. Rượu còn làm mỡ máu và nhịp tim bất thường tăng lên. Rượu gây béo phì, nghiện, tự sát và tai nạn. Khi phòng ngừa nhồi máu cơ tim, nếu bạn chưa uống rượu thì không nên thử. Nếu đã uống, hãy giảm xuống 1 ly mỗi ngày cho phụ nữ, 2 ly cho nam giới. Một ly rượu 15ml – 30ml mạnh 80 độ (như bourbon, Scotch, vodka, gin,…), 148ml rượu vang, hoặc 355ml bia.

Theo số liệu thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), thuốc lá gây tử vong cho khoảng 8 triệu người mỗi năm, trong đó có 1,3 triệu người không hút mà hít khói thuốc thụ động. Khói thuốc hủy hoại lớp nội mạch động mạch, gây xơ vữa động mạch và bệnh mạch vành. [3]

Thuốc lá cũng làm nhịp tim và huyết áp tăng cao chỉ trong 10 phút. Tim phải làm việc vất vả hơn để bơm máu gây huyết áp cao và tim yếu đi. Người hút thuốc hay bị bệnh mạch máu ngoại vi, nguy cơ cao gấp 16 lần so với người không hút. Thuốc lá còn làm giảm hiệu quả điều trị bệnh nhồi máu cơ tim.

5. Xét nghiệm sàng lọc định kỳ

Việc phòng ngừa nhồi máu cơ tim, kiểm tra sức khỏe định kỳ là cách hiệu quả để phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe như huyết áp cao và cholesterol cao, những yếu tố có thể gây hại cho tim và mạch máu. Thông qua xét nghiệm, bạn sẽ biết được tình trạng sức khỏe của mình và liệu có cần các biện pháp can thiệp hay không.

Các xét nghiệm sàng lọc thường gặp như:

• Huyết áp: Kiểm tra huyết áp nên bắt đầu từ 18 tuổi trở lên, nên được kiểm tra ít nhất 2 năm/lần. Những người từ 40 tuổi trở lên có nhiều yếu tố nguy cơ nên kiểm tra huyết áp hàng năm, ít nhất 6 tháng/lần.
• Cholesterol: Việc kiểm tra cholesterol nên bắt đầu từ 9 tuổi – 11 tuổi. Từ độ tuổi 55 – 65 (đối với phụ nữ) và 45 – 65 (đối với nam giới), nên kiểm tra 1 – 2 năm/lần. Người trên 65 tuổi nên kiểm tra, ít nhất 6 tháng/lần.
• Đái tháo đường type 2: Nên bắt đầu xét nghiệm từ tuổi 45, sau đó cứ mỗi 3 năm kiểm tra 1 lần hoặc sớm hơn nếu có yếu tố nguy cơ như thừa cân hoặc tiền sử gia đình bị bệnh đái tháo đường.

Xem thêm: Nhồi máu cơ tim ở người trẻ: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị

6. Quản lý căng thẳng 

Căng thẳng kéo dài có thể làm tăng huyết áp và những yếu tố khác gây ra bệnh tim. Một số người thường xử lý căng thẳng bằng các phương pháp không tốt cho sức khỏe như ăn quá nhiều, uống rượu hoặc hút thuốc. Các chuyên gia khuyên rằng, bạn có thể quản lý căng thẳng lành mạnh bằng các hoạt động như vận động thể chất, thực hành các bài tập thư giãn, tập hít thở, yoga và thiền.

Để thực hiện cách phòng ngừa bệnh nhồi máu cơ tim, bạn nên đi khám sức khỏe nếu thấy căng thẳng quá mức. Căng thẳng có thể gây ra lo lắng, trầm cảm và bệnh tim (bao gồm huyết áp cao, thiếu máu cơ tim).

Ngoài ra, giấc ngủ chất lượng cũng rất quan trọng cho sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim. Trong khi ngủ, cơ thể tự phục hồi giúp bạn duy trì hoạt động bình thường vào ban ngày. Đối với người trưởng thành, nên ngủ ít nhất 7 – 9 tiếng mỗi đêm.

Xem thêm: Kế hoạch chăm sóc bệnh nhân nhồi máu cơ tim hiệu quả an toàn

Cách phòng tránh nhồi máu cơ tim tái phát

Nếu không chữa trị và chăm sóc tốt, nhồi máu cơ tim có thể tái phát. Người bệnh phải tuân theo chỉ định của bác sĩ và uống thuốc đúng cách. Nhồi máu cơ tim tái phát là biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra sau lần nhồi máu cơ tim đầu. Vì vậy, phải tuân thủ khuyến nghị y khoa và sống khỏe.

Các biện pháp để phòng ngừa nhồi máu cơ tim tái phát là:

• Bỏ hút thuốc, vì đây là yếu tố nguy cơ làm bệnh nhồi máu cơ tim tái phát kèm theo các bệnh tim mạch khác.
• Áp dụng chế độ ăn uống lành mạnh, bao gồm trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt, cá, sản phẩm sữa ít béo, hạn chế chất béo bão hòa, muối và đường.
• Tập thể dục đều đặn, mỗi tuần ít nhất 150 phút cường độ vừa phải hoặc 75 phút cường độ cao.
• Giữ cân nặng hợp lý bằng cách cân đối lượng calo ăn vào và calo tiêu hao.
• Giảm căng thẳng bằng cách thiền, yoga, thở sâu hoặc nhờ sự trợ giúp của chuyên gia.
• Hạn chế uống rượu để tránh tăng huyết áp, chất béo trung tính và nguy cơ rối loạn nhịp tim.

Nếu thực hiện các cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim, người bệnh sẽ giảm nguy cơ tái phát bệnh và sống tốt hơn. Nếu có triệu chứng nghi ngờ nhồi máu cơ tim tái phát như đau ngực, khó thở, buồn nôn, vã mồ hôi, đau cánh tay, lưng hoặc hàm, người bệnh phải đến bệnh viện ngay để được cấp cứu kịp thời.

Ngoài ra, cơ thể tự tạo ra 80% cholesterol nên ngoài sống khoa học, ăn ít cholesterol, bạn còn phải điều hòa cholesterol nội sinh. Tạp chí Tim mạch Châu Âu (European Heart) đã chỉ rằng, việc điều hòa tốt cholesterol trong máu giúp giảm 74% nguy cơ nhồi máu cơ tim. Để phòng tránh nhồi máu cơ tim, tinh chất thiên nhiên GDL-5 (Policosanol) giúp điều hòa cholesterol, kiểm soát mỡ máu theo nhu cầu cơ thể.

Đây là hợp chất sinh học từ phấn mía Nam Mỹ, chiết xuất đặc biệt giữa 5 thành phần quan trọng như Octacosanol, Triacosanol, Nonacosanol, Heptacosanol, Hexacosanol. GDL-5 giúp kích hoạt các LDL Receptor, hấp thu và xử lý cholesterol “xấu” LDL-c hiệu quả ở tế bào và tăng cholesterol “tốt” HDL-c trong máu. Nhờ đó, GDL-5 giúp ngăn ngừa tình trạng cholesterol dư thừa, giảm xơ vữa động mạch, cục máu đông trong mạch máu, phòng ngừa nhồi máu cơ tim tái phát.

Cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim tái phát bằng thuốc

Sau khi điều trị nhồi máu cơ tim, để ngăn chặn bệnh tái phát, việc tuân thủ sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ và cải thiện chức năng của tim.

Cách phòng tránh nhồi máu cơ tim qua các loại thuốc thường được kê đơn gồm:

• Aspirin, các thuốc chống kết tập tiểu cầu khác hoặc các loại thuốc chống đông để ngăn chặn sự hình thành cục máu đông.
• Thuốc chẹn beta, thuốc chẹn kênh canxi hoặc thuốc ức chế ACE để cải thiện lưu lượng máu, giảm nhịp tim và giảm áp lực lên tim.
• Thuốc chống tiểu đường để kiểm soát lượng đường trong máu.
• Statin để giảm cholesterol.
• Thuốc chẹn beta, thuốc ức chế ACE hoặc thuốc lợi tiểu để giảm huyết áp.
• Nitrat để giảm triệu chứng đau thắt ngực.

Sử dụng đúng cách các loại thuốc này sẽ giúp phòng ngừa nhồi máu cơ tim tái phát và cải thiện sức khỏe tim mạch của bạn.

Yếu tố nguy cơ ảnh hưởng việc phòng ngừa bệnh nhồi máu cơ tim

Các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến việc ngăn ngừa nhồi máu cơ tim. Các yếu tố không thể kiểm soát như bệnh tim mạch di truyền trong gia đình, giới tính (sau mãn kinh, lượng estrogen trong cơ thể phụ nữ giảm đi), tuổi tác (từ 45 – 55 tuổi trở lên), chủng tộc (người da đen ở Mỹ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn).

Xem thêm: 11 dấu hiệu nhồi máu cơ tim ở phụ nữ cần lưu ý và cách điều trị bệnh

Mặc dù không thể thay đổi nhưng bạn có thể đi khám sức khỏe tim mạch định kỳ, làm các xét nghiệm và tầm soát cần thiết theo sự hướng dẫn của bác sĩ. Khi hiểu rõ các yếu tố này và sống lành mạnh, bạn sẽ có thể cải thiện sức khỏe tim mạch của mình.

Cách phòng ngừa nhồi máu cơ tim từ việc thực hiện các cuộc tầm soát và khám tim định kỳ hết sức quan trọng. Bên cạnh đó, bạn cần duy trì lối sống lành mạnh để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.