Viêm khớp dạng thấp là một bệnh viêm nhiễm dự phòng, ảnh hưởng đến các khớp trong cơ thể, đặc biệt là khớp gối, cổ tay, ngón tay, và xương chân. Nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, viêm khớp dạng thấp có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng. Dưới đây là 13 biến chứng viêm khớp dạng thấp thường gặp nhất nếu bệnh không được quản lý tốt.
Viêm khớp dạng thấp là một bệnh tự miễn mạn tính, xảy ra do hệ thống miễn dịch bị lỗi và tấn công vào các mô của cơ thể. Bệnh gây ra các dấu hiệu viêm (đỏ, sưng) làm cho khớp đau, sưng và cứng. Viêm khớp dạng thấp thường ảnh hưởng đến các khớp đối xứng như khớp tay, khớp chân, khớp gối và khớp lưng. Bệnh không chỉ gây hại cho hệ khớp mà còn làm suy yếu nhiều chức năng cơ thể khác như phổi, tim, da, mạch máu.
Bệnh viêm khớp dạng thấp có 4 giai đoạn, từ nhẹ đến nặng, phụ thuộc vào mức độ viêm và tổn thương của màng hoạt dịch, sụn khớp và xương.Đây là một bệnh mãn tính, hiện tại chưa có cách chữa trị hoàn toàn. Tuy nhiên, nếu được phát hiện và điều trị kịp thời, viêm khớp dạng thấp có thể được kiểm soát tốt. (Người bệnh có thể xem thêm bài viết: Viêm khớp dạng thấp có mấy giai đoạn tiến triển để hiểu rõ hơn về bệnh.)
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) năm 2020, cứ 4 người trưởng thành ở Mỹ thì có 1 người mắc viêm khớp dạng thấp. Hiện có khoảng 100 loại viêm khớp nhưng viêm khớp dạng thấp là loại phổ biến nhất, ảnh hưởng gần 59 triệu người. Phụ nữ có nguy cơ cao hơn đàn ông gấp 3 lần, độ tuổi thường gặp từ 35 – 50.
Nguyên nhân gây viêm khớp dạng thấp vẫn chưa được xác định rõ ràng nhưng các nhà khoa học không loại trừ các yếu tố di truyền và môi trường.
Ngoài các yếu tố di truyền và môi trường, một số yếu tố khác cũng có thể liên quan đến viêm khớp dạng thấp, bao gồm thừa cân, béo phì, stress.
Biến chứng của viêm khớp dạng thấp để lại hệ quả nghiêm trọng cho sức khỏe và chất lượng sống của người bệnh (tình trạng đau đớn, mệt mỏi, trầm cảm…).
Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, bệnh có thể làm hủy hoại khớp, ảnh hưởng đến chức năng vận động, gây nhiễm trùng, viêm lan rộng toàn thân. Nó làm tổn thương các cơ quan quan trọng như tim, phổi, mắt, da, gân, thậm chí là ung thư hạch.
Dưới đây là một số biến chứng thường gặp của viêm khớp dạng thấp cần lưu ý:
Viêm khớp dạng thấp làm tăng nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến tim mạch (nhồi máu cơ tim, đột quỵ). Điều này là do mạch máu bị tổn thương hoặc viêm dẫn đến xơ vữa động mạch, tắc nghẽn, ngăn chặn mạch máu lưu thông.
Gân là những mô liên kết giúp nối cơ với xương. Viêm khớp dạng thấp có thể gây viêm và tổn thương các gân dẫn đến các triệu chứng như đau ở khớp bị viêm, khó cử động khớp, cảm giác cứng khớp, đau khi cử động khớp, sưng khớp. Trong trường hợp nghiêm trọng, viêm khớp dạng thấp có thể dẫn đến đứt gân.
Hội chứng ống cổ tay là một trong các hệ quả của viêm khớp dạng thấp và các yếu tố gây viêm, làm ảnh hưởng niêm mạc xung quanh cổ tay gây đau, tê, yếu ở bàn tay, ngón tay.
Trong quá trình điều trị viêm khớp dạng thấp, người bệnh thường sử dụng thuốc ức chế miễn dịch. Tuy nhiên, đây lại là nguyên nhân làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, chẳng hạn như nhiễm trùng da, nhiễm trùng đường hô hấp và nhiễm trùng đường tiết niệu. Ngoài ra, bệnh còn gây viêm lan rộng toàn thân, ảnh hưởng đến các cơ quan khác trong cơ thể như thận, phổi, tim.
Trong biến chứng viêm khớp dạng thấp, khô mắt, khô miệng là những tình trạng dễ nhận biết và thường gặp nhất. Tình trạng này còn được gọi là hội chứng khô Sjogren.
Lúc này chức năng của các tuyến ngoại tiết cơ thể bao gồm tuyến nước mắt, tuyến nước bọt, tuyến mồ hôi, tuyến tiền liệt và tuyến giáp bị hệ thống miễn dịch tấn công. Người bệnh cảm thấy nóng rát, cộm mỗi khi chớp mắt, không kịp thời khắc phục tình trạng này có thể dẫn đến viêm giác mạc và ảnh hưởng thị lực.
Viêm khớp dạng thấp có thể gây ra nhiều bất thường trong cơ thể. Điều này được biểu hiện bằng sự suy giảm protein, giảm hồng cầu và giảm bạch cầu. Để phát hiện các bất thường này, người bệnh cần làm các xét nghiệm để kiểm tra các chỉ số trong máu.
Viêm khớp dạng thấp làm giảm sản xuất estrogen dẫn đến sự suy giảm mật độ xương. Đây là hormone có vai trò quan trọng trong việc duy trì độ chắc khỏe xương, giúp kích thích sự hình thành xương mới và ngăn ngừa sự phá hủy xương cũ. Do đó, bệnh nhân viêm khớp dạng thấp có nguy cơ bị loãng xương cao hơn người bình thường.
Viêm khớp dạng thấp có thể gây ra tình trạng viêm và tổn thương gan, thận. Đây là hai cơ quan giữ nhiệm vụ chính trong việc sản xuất protein. Khi gan và thận bị tổn thương, cơ thể sẽ sản xuất ít protein hơn, đồng nghĩa các phản ứng sinh hóa quan trọng toàn bộ cơ thể bị yếu đi.
Bệnh viêm khớp dạng thấp gây ra tình trạng thiếu máu (giảm hồng cầu). Chức năng của hồng cầu vận chuyển oxy, chất dinh dưỡng đến các mô trong cơ thể. Khi cơ thể thiếu hồng cầu, các mô sẽ không nhận đủ oxy dẫn đến các triệu chứng như mệt mỏi, khó thở, da xanh xao.
Bạch cầu là các tế bào máu có nhiệm vụ bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây hại, chẳng hạn như vi khuẩn và virus. Khi bị giảm bạch cầu, cơ thể sẽ mất đi đề kháng, dễ bị nhiễm trùng.
Viêm khớp dạng thấp có thể làm tăng nguy cơ biến chứng viêm phổi do hệ miễn dịch suy yếu khiến cơ thể dễ bị nhiễm trùng. Hoặc một số loại thuốc ức chế miễn dịch được sử dụng để điều trị viêm khớp dạng thấp cũng có thể gây nguy cơ viêm phổi, xơ phổi, viêm màng phổi.
Ung thư hạch là một loại ung thư bắt nguồn từ các tế bào bạch cầu trong hệ thống bạch huyết. Hệ thống bạch huyết gồm mạng lưới các mạch máu, hạch bạch huyết và các cơ quan khác giúp cơ thể chống lại nhiễm trùng. Các nhà nghiên cứu cho rằng, có một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ ung thư hạch ở người bệnh viêm khớp dạng thấp.
Viêm khớp dạng thấp có thể dẫn đến biến dạng khớp, bàn tay gió thổi gây mất chức năng khớp hoặc tàn tật. Nó cản trở người bệnh trong các sinh hoạt hằng ngày như khó di chuyển, đi lại, vệ sinh cá nhân.
Để ngăn ngừa biến chứng viêm khớp dạng thấp, người bệnh nên chú ý tới những điều sau đây trong quá trình điều trị:
Bệnh viêm khớp dạng thấp khó chữa khỏi hoàn toàn, tuy nhiên nếu bệnh nhân tuân thủ lối sống lành mạnh, ăn uống, tập luyện khoa học, đặc biệt là bổ sung tinh chất kiểm soát viêm có thể hạn chế tổn thương khớp, đẩy lùi các biến chứng, giảm các triệu chứng đau nhức.
Cơ chế của phản ứng viêm là sự sản sinh quá mức các chất gây viêm, bao gồm các cytokine, chemokine và các gốc tự do. Các chất này sẽ tấn công màng hoạt dịch, sụn khớp và xương dưới sụn, gây ra các tổn thương.
Để kiểm soát phản ứng viêm, cần tác động vào các cơ chế gây viêm. Những tinh chất quý như Eggshell Membrane có tác dụng ức chế sản sinh các cytokine gây viêm, đồng thời tăng cường sản sinh các cytokine chống viêm. Collagen Type 2 không biến tính & Collagen Peptide thủy phân đều là thành phần chính của sụn khớp. Collagen Type 2 không biến tính mang đến hiệu quả bảo vệ sụn khớp, ngăn ngừa thoái hóa khớp. Turmeric Root phát huy chống oxy hóa, chống viêm và giảm đau hiệu quả. Chondroitin Sulfate là một chất tự nhiên có trong sụn khớp, giúp tăng cường khả năng hấp thụ nước của sụn khớp, giúp sụn khớp mềm mại và linh hoạt hơn.
Công thức này đã được chứng minh lâm sàng có hiệu quả trong việc kiểm soát phản ứng viêm, giảm đau nhức khớp, cải thiện chức năng vận động cho khớp. Nhất là với bệnh nhân có nguy cơ mắc bệnh viêm khớp dạng thấp.
Những biến chứng viêm khớp dạng thấp thường xảy ra do không kiểm soát bệnh kịp thời. Có những biến chứng chỉ gây khó khăn cho vận động, sinh hoạt nhưng cũng có những biến chứng biến người bệnh trở thành khuyết tật suốt đời hoặc phát triển thành các bệnh tim, phổi nguy hiểm. Do đó, ngay khi có các triệu chứng về xương khớp kéo dài vài tháng không cải thiện, người bệnh cần đến bệnh viện để được chẩn đoán sớm và điều trị. Tuân thủ lời khuyên của bác sĩ, uống thuốc đúng liều lượng, duy trì chế độ ăn uống cân bằng, tập luyện vừa sức… cũng giúp phòng ngừa biến chứng của viêm khớp dạng thấp.
