Femtosecond laser là công nghệ laser hiện đại được ứng dụng phổ biến trong phẫu thuật mắt như LASIK, ReLEx SMILE và phẫu thuật đục thủy tinh thể. Với khả năng cắt mô chính xác và an toàn, công nghệ này đã tạo nên bước tiến lớn trong điều trị các tật khúc xạ. Để hiểu rõ hơn về femtosecond laser là gì, nguyên lý hoạt động ưu nhược điểm nổi bật, mời bạn đọc cùng ECO Pharma tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Laser Femtosecond là loại laser phát ra các xung ánh sáng cực ngắn, chỉ kéo dài trong khoảng một phần triệu tỷ giây (10⁻¹⁵ giây), nhanh hơn hàng triệu lần so với chớp mắt của con người. Nhờ thời lượng xung siêu ngắn, năng lượng được tập trung cao, giúp cắt mô ở cấp độ vi mô với độ chính xác gần như tuyệt đối mà không làm tổn thương mô xung quanh. Trong kỹ thuật, loại laser này thuộc nhóm laser siêu nhanh hoặc laser xung cực ngắn thường được tạo ra bằng kỹ thuật khóa chế độ thụ động cho phép phát ra chuỗi xung lặp lại với tần số rất cao, trong khoảng megahertz (MHz) đến gigahertz (GHz).
Công nghệ này được ứng dụng rộng rãi trong phẫu thuật khúc xạ (điều chỉnh tật cận, viễn, loạn thị) và phẫu thuật đục thủy tinh thể sử dụng năng lượng quang học siêu ngắn để tách lớp mô giác mạc chính xác mà không cần tiếp xúc trực tiếp, giúp giảm biến chứng và rút ngắn thời gian hồi phục. Laser Femtosecond được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) phê duyệt về độ an toàn và hiệu quả trong điều trị khúc xạ mắt, tiêu biểu là hệ thống VisuMax Femtosecond Laser của Carl Zeiss dùng cho kỹ thuật SMILE.
Laser Femtosecond là công nghệ được ứng dụng trong nhiều kỹ thuật phẫu thuật mắt giúp nâng cao độ chính xác, an toàn và rút ngắn thời gian hồi phục cho người bệnh. Chẳng hạn như:

Không phải ai cũng có thể thực hiện phẫu thuật bằng laser femtosecond. Trước khi chỉ định, bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ tiến hành khám và đo đạc chi tiết, bao gồm đánh giá độ khúc xạ, độ dày và hình dạng giác mạc cũng như tình trạng sức khỏe tổng thể của mắt.
Nhìn chung phương pháp này phù hợp với người bị cận, viễn hoặc loạn thị mong muốn không còn phụ thuộc vào kính, có giác mạc đủ dày và cấu trúc ổn định, không mắc các bệnh lý về giác mạc hay viêm mắt mạn tính. Ngoài ra người bệnh đục thủy tinh thể cũng có thể phẫu thuật bằng laser femtosecond, đặc biệt trong những trường hợp khó, nhân cứng hoặc nguy cơ cao, nhờ khả năng cắt chính xác và giảm tác động lên mô mắt.
Còn đối với phụ nữ mang thai, người mắt quá khô, giác mạc mỏng, đang mắc bệnh mắt mạn tính (như glôcôm, thoái hóa hoàng điểm, viêm màng bồ đào) hoặc không thể nằm yên trong quá trình phẫu thuật cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

Giống như bất kỳ công nghệ nào laser femtosecond cũng có những điểm mạnh và giới hạn nhất định. Cụ thể là: (1)
Laser Femtosecond nổi bật với tốc độ xử lý cực nhanh và độ chính xác cao ở cấp độ micromet, giúp thao tác trên mô hoặc vật liệu vô cùng tinh vi mà không gây tổn thương vùng xung quanh. Nhờ xung laser cực ngắn, năng lượng được tập trung chính xác tại điểm tác động, hạn chế tỏa nhiệt ra mô lân cận và giảm thiểu tổn thương do nhiệt. Trong phẫu thuật mắt, công nghệ này giúp tách mô giác mạc chính xác, giảm nguy cơ biến chứng, hạn chế khô mắt và giúp người bệnh hồi phục nhanh, thị lực ổn định lâu dài.
Chi phí phẫu thuật bằng laser femtosecond thường cao hơn các phương pháp truyền thống. Một số người có thể cảm thấy khô mắt hoặc chói sáng nhẹ trong vài ngày đầu. Ngoài ra, kỹ thuật này đòi hỏi máy móc hiện đại và bác sĩ có chuyên môn cao để đạt kết quả tối ưu.
Phẫu thuật khúc xạ bằng laser femtosecond diễn ra rất nhanh, chỉ khoảng 10 phút – 15 phút cho mỗi mắt và hoàn toàn không gây đau. Trước khi mổ, bác sĩ sẽ thăm khám kỹ lưỡng, đo độ cận, viễn, loạn thị, chụp bản đồ giác mạc và xác định chính xác vùng cần điều trị. Sau đó người bệnh được nhỏ thuốc gây tê bề mặt, giúp cảm giác thoải mái trong suốt quá trình.
Khi bắt đầu, tia laser femtosecond được lập trình bằng bản thiết kế 3D để tạo vạt giác mạc hoặc lớp mô mỏng với độ chính xác cực cao. Bác sĩ sẽ điều chỉnh hoặc lấy lớp mô này ra, giúp ánh sáng đi vào mắt đúng tiêu điểm, cải thiện thị lực rõ rệt. Sau khi phẫu thuật hoàn tất, bác sĩ sẽ kiểm tra lại tình trạng mắt và hướng dẫn chăm sóc tại nhà. Toàn bộ quy trình không cần khâu, không chảy máu, đa số người bệnh nhìn rõ chỉ sau 1 ngày – 2 ngày, có thể sinh hoạt bình thường ngay sau đó.
>>> Tìm hiểu thêm: Laser excimer có vai trò thế nào trong mổ mắt khúc xạ?
Giá phẫu thuật bằng laser femtosecond tùy thuộc vào kỹ thuật thực hiện (LASIK, ReLEx SMILE, hay kết hợp), loại máy sử dụng và cơ sở y tế thực hiện. Tại Việt Nam, mức giá dao động khoảng từ 30.000.000 VNĐ – 50.000.000 VNĐ/mắt. Mức giá này có thể cao hơn nếu thực hiện tại các bệnh viện quốc tế hoặc trung tâm sử dụng công nghệ mới nhất.
Nếu bạn đang tìm kiếm địa chỉ phẫu thuật laser femtosecond uy tín, hãy tìm hiểu thử Trung tâm Mắt Công nghệ cao – Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Trung tâm được đầu tư đồng bộ thiết bị chẩn đoán và phẫu thuật hiện đại, nhập khẩu 100% từ các thương hiệu hàng đầu thế giới như Alcon (Mỹ), Carl Zeiss, Schwind (Đức), Keeler (Anh)… Nổi bật là máy Femtosecond Laser VISUMAX 800 với kỹ thuật SMILE Pro tiên tiến, không dùng dao, tạo đường mổ siêu nhỏ, giúp rút ngắn thời gian phẫu thuật dưới 10 giây/mắt, giảm biến chứng và bảo tồn tối đa giác mạc. Hệ thống còn có cơ chế tự động định tâm và theo dõi chuyển động mắt, đảm bảo độ chính xác tuyệt đối.
Ngoài ra, trung tâm còn sở hữu các thiết bị hiện đại như máy phẫu thuật khúc xạ Excimer laser Mel 90, hệ thống AMARIS 1050S Excimer Laser và máy phẫu thuật Phaco Centurion Active Sentry Handpiece (Alcon – Mỹ) hỗ trợ điều trị tật khúc xạ và bệnh lý giác mạc, mang lại thị lực sáng rõ, phục hồi nhanh, an toàn tối đa cho người bệnh.

Sau khi phẫu thuật bằng laser femtosecond, người bệnh cần chăm sóc mắt cẩn thận để thị lực hồi phục nhanh và đạt kết quả tốt nhất. Trong giai đoạn đầu, người bệnh cần nhỏ thuốc đúng giờ và đúng loại theo toa của bác sĩ. Thường bao gồm thuốc kháng sinh để ngừa nhiễm trùng, thuốc kháng viêm giúp giảm sưng đỏ và nước mắt nhân tạo để giữ ẩm cho bề mặt giác mạc. Tuyệt đối không tự ý ngừng thuốc hoặc đổi loại khác khi chưa có chỉ định.
Trong 1 tuần – 2 tuần đầu sau phẫu thuật, người bệnh không nên dụi mắt, không để nước, bụi hoặc mỹ phẩm rơi vào mắt, tránh rửa mặt mạnh hoặc dùng tay chạm vào vùng quanh mắt. Khi ra ngoài, nên đeo kính bảo hộ hoặc kính mát để bảo vệ mắt khỏi ánh nắng, gió và bụi bẩn. Nếu làm việc trong môi trường điều hòa hoặc khô, cần nhỏ nước mắt nhân tạo thường xuyên để tránh khô rát.
Bên cạnh đó, người bệnh cũng cần hạn chế sử dụng điện thoại, máy vi tính và tivi quá lâu trong tuần đầu sau mổ để giảm mỏi mắt. Nghỉ ngơi đầy đủ, ngủ sớm và duy trì chế độ ăn uống giàu vitamin A, C, E và omega-3 như cà rốt, trứng, cá hồi, rau xanh sẽ giúp mắt phục hồi nhanh hơn (2).
Có thể bổ sung thêm nhóm tinh chất tốt cho mắt như Broccophane™, Lutein, Zeaxanthin, Bilberry Extract, DHA và EPA. Đây là nhóm hoạt chất có tác dụng kích thích sản xuất thioredoxin, bảo vệ võng mạc khỏi ánh sáng xanh, giảm khô mỏi mắt, hỗ trợ phục hồi thị lực.
Ngoài ra, người bệnh cũng cần tuân thủ lịch tái khám đúng hẹn để bác sĩ theo dõi quá trình lành vết mổ, kiểm tra thị lực và điều chỉnh thuốc nếu cần. Phần lớn người bệnh nhìn rõ chỉ sau 1 ngày – 2 ngày và thị lực ổn định hoàn toàn sau khoảng 1 tuần – 2 tuần, có thể sinh hoạt, làm việc bình thường trở lại.

Femtosecond laser là công nghệ laser hiện đại ứng dụng trong phẫu thuật khúc xạ, có độ chính xác cao, an toàn và thời gian hồi phục nhanh vượt trội so với các phương pháp truyền thống. Công nghệ này có khả năng cắt mô siêu tinh vi, không cần tiếp xúc trực tiếp và ít xâm lấn được xem là bước tiến lớn trong điều trị cận, viễn, loạn thị cũng như phẫu thuật đục thủy tinh thể. Tuy nhiên để đạt hiệu quả tối ưu và đảm bảo an toàn cho thị lực, người bệnh nên được khám, đo đạc và tư vấn kỹ lưỡng bởi bác sĩ chuyên khoa mắt trước khi lựa chọn phương pháp điều trị bằng laser femtosecond.