Viêm gan A là một trong những loại viêm gan siêu vi phổ biến trên thế giới. Bệnh gây ra những triệu chứng chán ăn, tiêu chảy, buồn nôn, ảnh hưởng đến sức khỏe. Viêm gan A có lây không? Viêm gan A lây truyền qua đường nào?
Bất kỳ ai chưa được tiêm vắc xin đều có thể bị nhiễm virus viêm gan A. Ở những khu vực mà virus này lan rộng (lưu hành cao), hầu hết các ca nhiễm viêm gan A xuất hiện ở trẻ em. Các yếu tố nguy cơ bao gồm:
Viêm gan A là một bệnh lây nhiễm. Bệnh xảy ra rải rác và thành dịch trên toàn thế giới, có xu hướng tái phát theo chu kỳ. Các dịch bệnh liên quan đến thực phẩm hoặc nước bị ô nhiễm như viêm gan A có thể bùng phát dữ dội, chẳng hạn như dịch bệnh ở Thượng Hải năm 1988 đã ảnh hưởng đến khoảng 300.000 người.
Bệnh này cũng có thể kéo dài, ảnh hưởng đến cộng đồng trong nhiều tháng thông qua việc lây truyền từ người sang người. Virus viêm gan A tồn tại trong môi trường và có thể chịu được các quy trình sản xuất thực phẩm thường được sử dụng để vô hiệu hóa hoặc kiểm soát các tác nhân gây bệnh do vi khuẩn.
Nhiễm trùng virus viêm gan A phổ biến ở các nước có thu nhập thấp và trung bình với điều kiện vệ sinh và thực hành vệ sinh kém, hầu hết trẻ em (90%) đã bị nhiễm virus viêm gan A trước 10 tuổi, thường không có triệu chứng. Tỷ lệ nhiễm trùng thấp ở các nước có thu nhập cao với điều kiện vệ sinh tốt.
Viêm gan A lây qua những đường nào? Virus viêm gan A lây truyền chủ yếu qua đường phân – miệng, tức là khi một người không bị nhiễm bệnh ăn phải thức ăn hoặc nước đã bị nhiễm phân của người bị nhiễm bệnh. Trong gia đình, điều này có thể xảy ra thông qua việc dùng tay bẩn khi người bị nhiễm bệnh chuẩn bị thức ăn cho các thành viên trong gia đình. Các đợt bùng phát bệnh qua đường nước, thường liên quan đến nước bị ô nhiễm hoặc nước không được xử lý kỹ càng.
Viêm gan A lây truyền qua đường nào? Virus cũng có thể lây truyền qua tiếp xúc cơ thể gần (như quan hệ tình dục bằng miệng – hậu môn) với người bị nhiễm bệnh, mặc dù tiếp xúc thông thường giữa người với người không làm lây lan virus.
Cần lưu ý rằng viêm gan A, viêm gan B và viêm gan C là những loại virus khác nhau gây viêm gan. Chúng khác nhau về cách lây lan, cách điều trị, cách ảnh hưởng đến cơ thể và trong bao lâu. Trong đó, viêm gan A là loại dễ lây nhiễm nhất trong ba loại.(1)
Không giống như viêm gan B và C, viêm gan A không gây ra bệnh gan mãn tính nhưng có thể gây ra các triệu chứng suy nhược và hiếm khi gây suy gan cấp, thường dẫn đến tử vong. Thời gian ủ bệnh của viêm gan A thường là 14 – 28 ngày. Các triệu chứng của viêm gan A dao động từ nhẹ đến nặng và có thể bao gồm sốt, chán ăn, tiêu chảy, buồn nôn, khó chịu ở bụng, nước tiểu sẫm màu, vàng da và vàng mắt. Không phải tất cả những người bị nhiễm đều có tất cả các triệu chứng.
Mức độ nghiêm trọng của bệnh và khả năng tử vong cao hơn ở nhóm tuổi lớn hơn. Trẻ em bị nhiễm bệnh dưới 6 tuổi thường không có triệu chứng đáng chú ý và chỉ có 10% bị vàng da. Viêm gan A đôi khi tái phát, nghĩa là người vừa mới khỏi bệnh lại bị bệnh với một đợt cấp tính khác, thông thường hồi phục sau đó.
Những người có nguy cơ mắc suy gan cấp tính cao hơn do nhiễm virus viêm gan A bao gồm:
Viêm gan A có lây không? Viêm gan A lây qua những đường nào? Có thể hôn người bị viêm gan A không? Đây là một số thắc mắc thường gặp về bệnh viêm gan A.
Người bị viêm gan A có thể lây sang người khác kể từ 2 tuần trước khi họ có triệu chứng bệnh cho đến 1 tuần sau khi họ bị vàng da. Một lượng nhỏ phân chứa virus có thể làm ô nhiễm thực phẩm ở bất kỳ giai đoạn sản xuất nào, từ thu hoạch đến bảo quản, nấu nướng hoặc chế biến. Đông lạnh không giết chết virus và nó có thể sống ở nhiệt độ lên tới -85 độ C. Virus có thể tồn tại trong nhiều tháng bên ngoài cơ thể.(2)
Bạn có thể hôn người bị viêm gan A, vì bệnh này không lây qua nụ hôn, bệnh lây truyền qua đường phân – miệng thông qua các nguồn nước bị ô nhiễm. Trên thực tế, khả năng nhiễm virus viêm gan khi hôn là không có.
Tuy nhiên, trong trường hợp một người tiếp xúc trực tiếp với máu bị nhiễm bệnh có thể lây lan một số loại virus này. Nếu trong quá trình hôn nhau, không may miệng xảy ra các vết rộp, vết cắt gây xuất huyết và nụ hôn kéo dài thì nguy cơ phơi nhiễm sẽ tăng lên. Mặc dù khả năng này rất hiếm khi xảy ra nhưng về lý thuyết có thể được tính đến.
Trong khi virus viêm gan A có thể được phát hiện trong nước bọt. Tuy nhiên, CDC báo cáo rằng việc lây truyền virus này qua nước bọt là “chưa được chứng minh”. Nghĩa là virus viêm gan A không lây qua nụ hôn và nước bọt. Tuy nhiên, bạn vẫn cần cẩn trọng vì nước bọt có thể lây nhiễm nhiều bệnh khác như bệnh tay chân miệng do virus coxsackie, mụn rộp môi do vi rút herpes.
Virus viêm gan A không lây lan qua không khí thông qua việc hắt hơi hoặc ho. Tuy nhiên, bạn vẫn cần đeo khẩu trang để ngăn chặn các giọt bắn chứa vi khuẩn, virus (như thủy đậu, sởi, cảm cúm) từ người bệnh phát tán ra môi trường, từ đó phòng bệnh cho bản thân. Khẩu trang giúp lọc bỏ một phần bụi bẩn, khí thải độc hại trong không khí, bảo vệ hệ hô hấp của bạn khỏi những tác nhân gây hại. Ngoài ra, khẩu trang hạn chế việc hít phải phấn hoa, lông động vật và các chất gây dị ứng khác, giảm thiểu các triệu chứng như hắt hơi, sổ mũi, ngứa mắt.
Virus không còn tồn tại trong cơ thể khi đã khỏi bệnh, vì vậy không có khả năng lây nhiễm cho người khác. Viêm gan A là một căn bệnh tự giới hạn. Cơ thể sẽ loại bỏ được virus mà không cần điều trị đặc biệt. Nhưng điều này có thể làm cho sức khỏe bị ảnh hưởng trong một khoảng thời gian nhất định.
Người bệnh có thể bổ sung tinh chất Wasabia và S. Marianum thiên nhiên, có khả năng hỗ trợ kiểm soát hiệu quả tế bào Kupffer, tăng khả năng chống độc, bảo vệ gan trước những tác nhân gây hại như vi sinh vật, hóa chất, thuốc điều trị. Hai tinh chất này đồng thời hỗ trợ liệu pháp điều trị viêm gan, hỗ trợ phục hồi chức năng gan hiệu quả.
Tiêm ngừa là một trong những biện pháp hữu hiệu nhất để chủ động phòng ngừa viêm gan A, B. Trung tâm tiêm chủng cho Trẻ em và Người lớn VNVC luôn có sẵn vắc xin phòng bệnh viêm gan A, B sẵn sàng phục vụ người dân. VNVC được đầu tư cơ sở vật chất hiện đại, dịch vụ tiêm chủng vắc xin an toàn, cao cấp với giá thành hợp lý.
Viêm gan A có lây không? Đây là một bệnh truyền nhiễm, có khả năng lây lan nhanh chóng qua đường tiêu hóa. Bằng việc hiểu rõ về các con đường lây truyền và thực hiện các biện pháp phòng ngừa đơn giản như tiêm vắc xin, vệ sinh an toàn thực phẩm, chúng ta có thể bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi nguy cơ mắc bệnh.
