Tàn nhang là những đốm sắc tố nhỏ, phẳng, màu rám nắng hoặc nâu nhạt hình thành do sự tổng hợp melanin quá mức ở lớp biểu bì. Bởi vì chế độ ăn uống ảnh hưởng trực tiếp đến việc kiểm soát melanin nên tìm hiểu da bị tàn nhang nên ăn gì có thể hỗ trợ tốt cho mục tiêu điều trị. Cùng ECO Pharma tìm hiểu chi tiết về việc ăn gì để giảm bớt tàn nhang, bị tàn nhang nên kiêng ăn gì ở ngay bài viết dưới đây.

Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa sắc tố da, đặc biệt ở người có tàn nhang. Các đốm tàn nhang được hình thành do enzyme tyrosinase hoạt động quá mức. Khi tiếp xúc với tia UV hoặc gặp các rối loạn nội sinh (như mất cân bằng hormone, thiếu vi chất), hoạt động của tyrosinase tăng cao, dẫn đến sự sản xuất quá mức melanin và hình thành các đốm sắc tố.
Vì vậy, sự thiếu hụt một số vi chất như vitamin B12, C, D, E, kẽm và đồng có thể khiến quá trình sản xuất melanin mất kiểm soát, thúc đẩy sự xuất hiện và lan rộng của tàn nhang hoặc nám, đặc biệt là vitamin C – một chất chống oxy hóa mạnh có khả năng ức chế hoạt tính tyrosinase, giảm tổng hợp melanin, hỗ trợ làm sáng và đều màu da.
Ngoài ra, các yếu tố trong khẩu phần ăn bao gồm lượng protein, các axit amin quan trọng như tyrosine, phenylalanine, cysteine; axit béo không bão hòa đa (PUFAs); và các nguyên tố vi lượng như đồng, canxi đều có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình tổng hợp, phân bố và loại melanin tạo thành (eumelanin hoặc pheomelanin). Những ảnh hưởng này cũng có thể biến đổi theo giới tính, độ tuổi, yếu tố di truyền hoặc mức độ tiếp xúc với căng thẳng môi trường.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng chế độ dinh dưỡng chỉ đóng vai trò hỗ trợ, giúp củng cố hàng rào bảo vệ da, cải thiện sắc tố chứ không thay thế được các phương pháp điều trị như laser, peel da hoặc điều trị nội khoa. Vì vậy, cần có sự kết hợp giữa dinh dưỡng khoa học và can thiệp thẩm mỹ để mang lại hiệu quả điều trị tốt hơn cho da tàn nhang.
Ăn gì để hết tàn nhang, ăn gì để mờ tàn nhang? Không loại thực phẩm nào trong chế độ ăn uống có thể làm cho tàn nhang biến mất, nhưng có một số loại có thể giúp da tàn nhang khỏe mạnh và sáng màu hơn.
Dưới đây là một số thực phẩm mà bạn cần bổ sung:
Nhóm thực phẩm giàu vitamin C như cam, quýt, dứa, chanh, kiwi, dâu tây, bưởi rất tốt để bổ sung vào chế độ dinh dưỡng hàng ngày của người bị tàn nhang. Bởi vì vitamin C là một chất chống oxy hóa mạnh, có khả năng ức chế quá trình sản xuất melanin của enzyme tyrosinase giúp da sáng và đều màu. Ngoài ra, hoạt chất này còn sản sinh collagen, kích thích tái tạo tế bào da và bảo vệ da khỏi tác động của tia UV từ ánh nắng mặt trời. (1)

Nếu bạn chưa biết ăn gì để giảm tàn nhang thì nên ăn nhóm thực phẩm giàu vitamin E. Đây là một chất chống oxy hóa có khả năng bảo vệ màng tế bào khỏi tổn thương do các gốc tự do. Ngoài ra, vitamin E còn giúp làm chậm quá trình lão hóa và sáng màu da. Một số thực phẩm giàu vitamin E tốt cho da bạn có thể bổ sung như vừng, mầm lúa mạch, hạt hướng dương, hạnh nhân và giá đỗ.
Ăn gì giảm tàn nhang? Bổ sung thực phẩm giàu kẽm như hàu, tôm, trứng, đậu, hạt bí, thịt gà, hải sản, ngũ cốc và socola đen. Bởi vì kẽm là một khoáng chất có thể làm chậm quá trình lão hóa, chống viêm và bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời. Theo nghiên cứu đăng trên trang web của Viện Y tế Quốc gia Mỹ, kẽm có đặc tính chống oxy hóa rất hữu ích trong việc ngăn ngừa các tổn thương do tia UV gây ra.

Tương tự như các thực phẩm giàu vitamin C, E, thực phẩm giàu glutathione cũng là nguồn chất chống oxy hóa mạnh mà bạn nên bổ sung nếu chưa biết ăn gì để giảm bớt tàn nhang. Glutathione là một hoạt chất có khả năng ức chế quá trình hình thành melanin, bằng cách tác động trực tiếp lên enzyme tyrosinase và chuyển đổi melanin từ dạng tối màu sang sáng màu để cân bằng sắc tố da. Ngoài ra, glutathione còn giúp bảo vệ da khỏi tổn thương do các gốc tự do và hỗ trợ làm chậm lão hóa. Một số thực phẩm giàu glutathione rất tốt cho những người bị da tàn nhang như cà rốt, bơ, tỏi và lựu.
Nếu bạn đang thắc mắc ăn gì để bớt tàn nhang thì nhóm thực phẩm giàu omega-3 là một lựa chọn tốt. Omega-3 là một axit béo không no có tác dụng tăng cường hoạt động tế bào da giúp giảm viêm và hỗ trợ ức chế sản sinh sắc tố melanin sau viêm. Ngoài ra, omega-3 còn giúp làm chậm quá trình lão hóa và giữ cho da mềm mịn, đều màu hơn.
Nguồn giàu omega-3 tốt cho da nên bổ sung vào chế độ ăn uống hàng ngày như cá hồi, cá thu, cá mòi, cá trích, cá cơm; Và các loại hạt như hạt chia, hạt lanh, hạnh nhân, quả óc chó, quả bơ và đậu nành.

Bạn nên ăn thực phẩm giàu vitamin B12 như sữa, sữa đông (curd), phô mai và rau xanh. Bởi vì vitamin B12 có vai trò quan trọng trong quá trình tổng hợp DNA và các phản ứng trao đổi chất của tế bào. Khi cơ thể bị thiếu hụt vitamin B12 có thể làm rối loạn hoạt động của enzyme tyrosinase, tăng tổng hợp melanin gây ra các đốm đen, tàn nhang đặc biệt ở vùng mặt và tay.
Nghiên cứu của Anzal Jangda và cộng sự (2022) cho thấy một nam thanh niên 22 tuổi bị tăng sắc tố da do thiếu vitamin B12 đã cải thiện hoàn toàn sau khi được điều trị bằng tiêm bắp vitamin B12 (1000 mcg hai lần/tuần trong một tháng) kết hợp uống 100 mcg/ngày (2). Mặc dù bổ sung vitamin B12 từ chế độ ăn uống hàng ngày không giống với tiêm đường tĩnh mạch nhưng nó có thể phần nào mang đến tác dụng tốt cho việc cải thiện da tàn nhang.
Bên cạnh việc tìm hiểu ăn gì để hết tàn nhang thì bạn cũng nên nắm rõ bị tàn nhang nên kiêng ăn gì. Những thực phẩm sau đây có thể không tốt cho tình trạng sắc tố da của bạn.
Bị tàn nhang nên kiêng ăn gì? Người bị tàn nhang nên kiêng ăn các món hải sản còn sống như gỏi, tái, ngâm tương. Bởi vì các loại thực ăn này có nguy cơ gây dị ứng, khiến da viêm đỏ nhạy cảm hơn với ánh nắng, làm các đốm tàn nhang hiện có sậm màu hơn.
Ngoài ra, các loại hải sản sống đặc biệt là cá nuôi có thể chứa chất gây ô nhiễm (POPs), hoặc cá sống ở vùng biển sâu chứa kim loại nặng (ví dụ thủy ngân). Khi ăn, các chất này sẽ tích tụ trong cơ thể ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng giải độc gián tiếp tác động tiêu cực đến làn da. (3)

Thịt bò giàu sắt và canxi có thể giúp da đàn hồi tốt hơn nhưng lại không tốt nếu bị tàn nhang. Lý do là hàm lượng protein cao trong thịt bò có thể kích thích các đốm tàn nhang lan rộng, đặc biệt sau các liệu trình điều trị sắc tố da.
Thịt đỏ cũng chứa nhiều chất béo bão hòa và các sản phẩm chế biến sẵn chứa nhiều natri và chất bảo quản làm tăng nguy cơ viêm mãn tính làm trầm trọng thêm tàn nhang. Nếu kết hợp chế độ ăn giàu thịt đỏ (thịt bò) với đường và carbohydrate tinh chế có thể dẫn đến glycation, làm tổn thương collagen, elastin, đẩy nhanh lão hóa da.
Nên kiêng ăn các loại thức ăn nhiều gia vị cay nóng bởi vì có thể gây giãn mạch máu tạm thời và làm tăng lưu thông máu đến da. Điều này có thể dẫn đến tình trạng đỏ mặt, kích ứng da, làm cho các đốm tàn nhang trở nên sẫm màu hơn hoặc dễ tổn thương hơn khi tiếp xúc với các yếu tố môi trường.

Nếu bị tàn nhang thì bạn cũng cần hạn chế nhóm thực phẩm chế biến sẵn như các loại đồ ăn vặt, thức ăn nhanh được đóng gói sẵn dưới dạng lon, hộp, lọ. Đây là nhóm thực phẩm nghèo dinh dưỡng nhưng giàu đường, muối, phụ gia hóa học. Đường là tác nhân gây viêm trong khi đó natri gây mất nước và tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập vào da và phát triển.
Ngoài việc nắm rõ việc bị tàn nhang nên kiêng ăn gì thì bạn cũng cần kiêng thuốc lá và một số loại đồ uống như rượu, bia, cà phê. Bởi vì hút thuốc lá đẩy nhanh quá trình lão hóa da bằng cách gây suy giảm tổng hợp collagen; giảm cung cấp oxy khiến da khô hơn, đốm tàn nhang đậm màu và tăng hình thành nếp nhăn. Trong khi đó, uống quá nhiều rượu bia và cà phê gây mất nước toàn thân dẫn đến khô da, lão hóa và tăng sản xuất tế bào hắc sắc tố.
Như đã đề cập, điều chỉnh chế độ ăn da bị tàn nhang nên ăn gì, bị tàn nhang nên kiêng ăn gì chỉ có tác dụng hỗ trợ chứ không thể điều trị tàn nhang dứt điểm. Phương pháp điều trị tàn nhang chính là các liệu pháp điều trị chuyên sâu thường được áp dụng song song với chế độ ăn kiêng:
Các biện pháp điều trị tàn nhang chính bao gồm:
Biện pháp bôi thoa tại chỗ
Bác sĩ thường chỉ định sử dụng một số sản phẩm dưỡng da chứa một số hoạt chất làm sáng da. Các hoạt chất thường dùng bao gồm:
Các công nghệ hiện đại
Đây là phương pháp điều trị tàn nhang được thực hiện bởi bác sĩ da liễu thường có hiệu quả nhanh nhưng cần thời gian phục hồi và chi phí cao:
Đây là những phương pháp chuyên biệt được thực hiện tại bệnh viện viện thẩm mỹ da uy tín. Khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh có đội ngũ bác sĩ chuyên khoa đầu ngành, thăm khám và điều trị bằng hệ thống máy móc, thiết bị tân tiến như máy Laser Pico, máy Laser CO2 Fractional, máy điện di Apollo Duet+EL, máy phân tích da A-one Simple. Tại Tâm Anh, tất cả các phác đồ điều trị tàn nhang đều được cá thể hóa theo từng người bệnh, mang lại hiệu quả rõ rệt sau vài buổi liệu trình đầu tiên. Đơn vị này còn tiếp nhận điều trị mọi tình trạng da liễu từ các vấn đề liên quan đến bệnh lý miễn dịch, truyền nhiễm cho đến tạo hình thẩm mỹ da bằng kỹ thuật hiện đại, an toàn, hiệu quả hàng đầu hiện nay.
>>>Xem thêm: Tàn nhang có trị được không?
Ngoài việc tìm hiểu ăn gì cho hết tàn nhang, bị tàn nhang nên kiêng ăn gì thì người bệnh cũng cần nắm rõ một số lưu ý quan trọng trong chế độ ăn uống và sinh hoạt hàng ngày. Cụ thể như sau:
Khi đã biết nên ăn gì để giảm tàn nhang, bạn có thể tham khảo gợi ý thực đơn 7 ngày tập trung vào các nhóm thực phẩm giàu vitamin C, vitamin E, kẽm, glutathione và omega-3 ngay dưới bảng sau đây.
| Thứ/ ngày |
Thực đơn |
| Thứ 2 |
|
| Thứ 3 |
|
| Thứ 4 |
|
| Thứ 5 |
|
| Thứ 6 |
|
| Thứ 7 |
|
| Chủ Nhật |
|
Bị tàn nhang nên ăn gì? Người bệnh cần ăn chế độ dinh dưỡng kiểm soát sự tăng sinh melanin, tăng cường bổ sung thực phẩm giàu chất chống oxy hóa (vitamin C, E, glutathione), bổ sung collagen, uống đủ nước mỗi ngày giúp duy trì độ ẩm cho cơ thể, tăng cường quá trình đào thải độc tố, hỗ trợ làm mờ tàn nhang. Còn đối với vấn đề bị tàn nhang nên kiêng ăn gì thì cần hạn chế tinh bột, tránh hải sản sống, thực phẩm chế biến sẵn và thịt bò vì chúng có thể gây viêm và kích ứng da. Cũng cần lưu ý rằng chế độ dinh dưỡng không phải là phương pháp điều trị tàn nhang dứt điểm. Để đạt được hiệu quả điều trị tàn nhang người bệnh cần đi khám bác sĩ để được điều trị bằng các liệu pháp chuyên sâu kết hợp với chế độ ăn uống cân bằng.